افغانستان او پاکستان په استانبول کې د اوربند خبرې بیا پیلوي
ټاکل شوې چې افغان او پاکستاني مرکچیان د پنجشنبې په ورځ په تورکیه کې د اوربند خبرې بیا پیل کړي، ترڅو په وروستیو کلونو کې د دواړو هېوادونو تر منځ تر ټولو د سختو نښتو وروسته، د دښمنیو د بیا پیلېدو مخنیوی وشي.
د دواړو ګاونډیانو ترمنځ اړیکې په وروستیو کلونو کې خرابې شوې دي. اسلام اباد پر کابل تور لګوي چې هغو وسله والو ډلو ته پناه ورکوي چې په پاکستان کې بریدونه کوي، خو په افغانستان کې د طالبانو چارواکي دا ادعاوې ردوي.
وروستۍ نښته د اکتوبر په نهمه د افغانستان په پلازمېنه کې له هغو چاودنو وروسته پیل شوه چې د طالبانو حکومت یې پړه پر پاکستان واچوله، او دا کار د یوه ځوابي سرحدي برید لامل شو.
په دې جګړو کې د ملکي وګړو په ګډون تر ۷۰ ډېر کسان ووژل شول او سلګونه نور ټپیان شول.
دغو دوو هېوادونو، چې پخواني متحدین دي او ۲۶۰۰ کیلومتره (۱۶۰۰ میله) ګډه پوله لري، د اکتوبر په ۱۹مه د تورکیې او قطر په منځګړیتوب پر یوه اوربند هوکړه وکړه، که څه هم جزئیات یې لا نهايي شوي نه دي.
په استانبول کې د څو ورځو کړکېچنو خبرو اترو پړاو تېره اونۍ د اوربند پر غځولو او د پنجشنبې په ورځ د بیا کتنې پر هوکړې پای ته ورسېد.
کوربه هېواد تورکیې د تېرې اونۍ د خبرو په پای کې وویل چې دواړو خواوو د سولې د ساتنې او له سرغړونکو څخه د حساب اخیستنې لپاره د "څار او تایید میکانیزم" پر جوړولو هوکړه کړې ده.
اوس تمه کېږي چې مرکچیان د دغه میکانیزم پر جزئیاتو او د اوربند د پلي کولو اړوند نورو مسایلو کار وکړي.
خو بې باوري ډېره زیاته ده. دواړو خواوو پر یو بل تور لګولی چې په ښه نیت عمل نه کوي، او خبرداری یې ورکړی چې که اوربند مات شي، جګړه به بیا پیل شي.
پاکستاني چارواکو کابل د خپل سخت سیال هند د نیابتي په توګه هم یاد کړی، چې په ۲۰۲۱ کال کې واک ته د طالبانو له بیا رسېدو وروسته یې له هغوی سره نږدې اړیکې جوړې کړې دي.
د کابل هغه چاودنې چې تېره میاشت د جګړې لامل شوې، په داسې وخت کې وشوې چې هند د افغانستان د بهرنیو چارو وزیر امیر خان متقي ته، چې د ملګرو ملتونو له خوا پرې بندیزونه لګول شوي، تود هرکلی وایه.
د شنبې په ورځ د پاکستان د دفاع وزیر د طالبانو پر حکومت "د هند په ملاتړ د ترهګرۍ د ملاتړ" تور ولګاوه.
په افغانستان کې واک ته تر بیا رسېدو دمخه، اسلام اباد له تاریخي پلوه له طالبانو سره نږدې اړیکې لرلې.
د اوسنۍ شخړې په زړه کې له یو بل سره تړلې امنیتي اندېښنې پرتې دي چې له ۲۰۲۱ کال راهیسې یې اړیکې خرابې کړې دي.
اسلام اباد ټینګار کوي چې کابل باید پاکستاني طالبانو (ټي ټي پي) او نورو هغو وسله والو ډلو ته د پناه ورکول ودروي چې ادعا کېږي د افغانستان خاوره د پولې هاخوا بریدونو د پلانولو او ترسره کولو لپاره کاروي.
افغان چارواکي دا تورونه ردوي او پاکستان تورنوي چې په خپلو بریدونو سره په دوامداره توګه د افغانستان له ملي حاکمیت څخه سرغړونه کوي.
د دواړو هېوادونو ترمنځ پوله له څو اونیو راهیسې تړلې ده، چې له امله یې د دواړو غاړو سوداګرو ته د پام وړ اقتصادي زیانونه اوښتي دي.
