نړۍ
3 د لوستلو دقیقې
په سور سمندرګي کې د کښتیو تګ راتګ د خطرونو په ډېرېدو سره، اروپايي ټولنه د نورو جنګي بېړیو غوښتنه کوي
کایا کالاس وايي، د باب المندب تنګي شاوخوا د ګواښونو په زیاتېدو سره، د دې ټولنې سمندري ماموریت نورو کښتیو او هوايي تجهیزاتو ته اړتیا لري.
په سور سمندرګي کې د کښتیو تګ راتګ د خطرونو په ډېرېدو سره، اروپايي ټولنه د نورو جنګي بېړیو غوښتنه کوي
کایا کالاس

د اروپايي ټولنې د بهرني سیاست مشرې کایا کالاس له غړو هېوادونو وغوښتل چې په سور سمندرګي کې د دې ټولنې د سمندري امنیتي ماموریت د پیاوړتیا لپاره نورې جنګي بېړۍ او هوايي تجهیزات ځای پرځای کړي، او خبرداری یې ورکړ چې اوسني ځواکونه د مخ پر زیاتېدونکو ګواښونو د مقابلې لپاره کافي نه دي.

د سه شنبې په ورځ د ملګرو ملتونو د عمومي اسمبلۍ په څنډه کې د اروپايي ټولنې د بهرنیو چارو وزیرانو تر غونډې وروسته په نیویارک کې د خبرو پر مهال، کالاس وویل چې د باب المندب تنګي شاوخوا د کښتیو د تګ راتګ خطرونو په زیاتېدو سره، 'اسپیډس عملیات'پراختیا ته اړتیا لري.

کالاس خبریالانو ته وویل: "دا عملیات په سیمه کې د ګواښونو د زیاتې شوې کچې د کابو کولو لپاره لا زیاتو سمندري او هوايي تجهیزاتو ته اړتیا لري."

هغې وویل چې تور سمندرګی، د هرمز تنګی او باب المندب د سمندري تګ راتګ کلیدي او تنګې لارې دي چې ګډوډېدل یې کولای شي تر اړوندو سیمو خورا پراخې او لرې اغېزې ولري.

ماموریت له مخ پر زیاتېدونکي فشار سره مخ دی

د 'اسپیډس عملیات' په ۲۰۲۴ کال کې په یمن کې د حوثیانو له بریدونو څخه د سوداګریزو کښتیو د ساتنې په موخه پیل شول. دا دفاعي ماموریت په سور سمندرګي او شاوخوا اوبو کې فعالیت کوي، چې د سوداګریزو کښتیو بدرګه او ساتنه کوي.

کالاس وویل چې دا عملیات اوسني امنیتي وضعیت ته د مناسب ځواب ویلو لپاره له ۱۰ څخه زیاتو جنګي بېړیو ته اړتیا لري. رویټرز راپور ورکړی چې دا ماموریت اوسمهال شپږ جنګي بېړۍ لري، چې ایټالیا او یونان یې د اصلي مرسته کوونکو هېوادونو له ډلې څخه دي.

دا غوښتنه په داسې حال کې کېږي چې ایټالیا په جلا توګه پر اروپايي شریکانو فشار راوړی ترڅو خپلې مرستې زیاتې کړي. د ایټالیا د دفاع وزیر ګویډو کروسیټو د نورو کښتیو غوښتنه کړې او خبرداری یې ورکړی چې اوسني تجهیزات د سوداګریزو کښتیو د ساتنې غوښتنو ته د ځواب ویلو لپاره کافي نه دي.

د ځواکونو د پیاوړي کولو له غوښتنو سره سره، د اروپايي ټولنې غړو هېوادونو تر اوسه د دې ماموریت د لویې پراختیا ژمنه نه ده کړې.

کالاس وویل چې د اسپیډس لپاره په اصلي پلان کې لږ تر لږه ۱۰ کښتۍ په پام کې نیول شوې وې، او زیاته یې کړه چې له هغه وخت راهیسې امنیتي وضعیت نور هم جدي شوی دی.

دا نوې هڅه د هغه سمندري دهلیز د زیانمنتیا په اړه د اروپا مخ پر زیاتېدونکې اندېښنې په ګوته کوي چې د سویز کانال له لارې د هند سمندر له مدیترانې سره نښلوي، چې ګډوډېدل یې شونې ده د کښتیو پر تګ راتګ، د اکمالاتو پر ځنځیرونو او د انرژۍ پر بازارونو منفي اغېز وکړي.

 

وپلټۍ
پر غزې د اسرائیلو په بریدونو کې له ۸۰۰ ډېر فلسطیني ښوونکي وژل شوي دي
څو لنډ مهم خبرونه
روسیه: د زیلینسکي په غبرګون کې به په اوکراین کې پر پوځي اهدافو بریدونه زیات کړو
ټرمپ: په امریکا کې د دوبي او ژمي د ساعتونو د بدلون لړۍ باید پای ته ورسېږي.
د آلمان لومړي وزیر مېرز له اوکراین سره د پیوستون په موخه دغه هېواد ته سفر وکړ
قالیباف: "څو چې د ایران ۷ وړاندې شوي شرطونه منل شوي نوي، د هرمز تنګی به خلاصه نشي.
اردوغان: تورکیه د دفاعي صنایعو په برخه کې "یو بشپړ انقلاب رامنځته کوي"
امریکايي چارواکو د ولسمشر په ځانګړي استوګنځای کمپ ډیوید کې د ایران د مسئلې په اړه غونډه وکړه
ټرمپ د تورکیې پر وړاندې د کاتسا (CAATSA) بندیزونو لرې کولو ته مثبت غبرګون وښود
روسیې په کییف کې پر یوه بل پله برید وکړ، ترافیکي بهیر فلج شو.
ټرمپ: که د ایران مسله حل شي، د تېلو بیې به راټیټې شي.
سعودي عربستان ویلي دي چې حوثیانو  د مدینې ښار د برېښنا پر تمځای د برید کړی دی.
امریکا منځني ختیځ ته د یوې بلې الوتکې وړونکې بېړۍ او ۱۰ زرو اضافي سرتیرو  د استولو پرېکړه کړې ده
پوتین: پر روسیې د مستقیم برید په صورت کې به د ټولو وسلو کارولو پر مسئلې غور وکړو.
د تورکیې په سویل ختیځ شانلي اورفا ولایت کې د تورکیې د ټکنالوژۍ فیستیوال  ټیکنوفیسټ هیجان دوام لري.