تورکیه
4 د لوستلو دقیقې
اردوغان په غزه کې د بشري بحران د مخنیوي په خاطر د سمدستي اقدام کولو غوښتنه وکړه.
د تورکيې ولسمشر رجب طيب اردوغان د نړۍ څخه غوښتنه کړې چې په غزه کې د جګړې د درولو لپاره ګامونه پورته کړي، په داسې حال کې چې د اسرائيلو بریدونو له امله دغه سیمه د "بشري ناورین بشپړ سقوط" ته نږدې شوې ده.
اردوغان په غزه کې د بشري بحران د مخنیوي په خاطر د سمدستي اقدام کولو غوښتنه وکړه.
/ AP

اردوغان په غزه کې د بشري بحران د مخنیوي په خاطر د سمدستي اقدام کولو غوښتنه وکړه. په غزه کې د ضایع کولو لپاره وخت نشته.

د تورکيې ولسمشر رجب طيب اردوغان د نړۍ څخه غوښتنه کړې چې په غزه کې د جګړې د درولو لپاره ګامونه پورته کړي، په داسې حال کې چې د اسرائيلو بریدونو له امله دغه سیمه د "بشري ناورین بشپړ سقوط" ته نږدې شوې ده. دغه څرګندونې هغه په یوه مقاله کې کړي چې د الجزیره لپاره یې لیکلې ده کړي دي.

د تورکيې د عامه  اړیکو رئیس ، برهان الدین دوران، دا مقاله  د تورکیې د ټولنیزو رسنیو شبکې نیکس سوشیل له لارې خپره کړه.

دا مقاله چې "د بشریت وجدان په غزه کې ازمویل کېږي" تر عنوان لاندې د پنجشنبې په ورځ په انګلیسي او عربي ژبو خپره شوې، اردوغان اسرائيل په دې تورن کړی چې د فلسطینیانو پر وړاندې یې "د له منځه وړلو سیستماتیکه پالیسي" روانه کړې ده.

اردوغان لیکلي: "لوږه، تنده، او د وبایي ناروغیو ګواښ غزه د بشري ناورین بشپړ سقوط ته رسوي." هغه زیاته کړه: "تر اوسه پورې د اسرائيلو په بریدونو کې له ۶۱,۰۰۰ څخه زیات فلسطینیان وژل شوي، چې ډېری یې ښځې او ماشومان دي."

هغه وویل چې انقره د ملګرو ملتونو او د اسلامي همکاریو سازمان په چوکاټ کې د اوربند لپاره هڅې کوي او د فلسطیني ډلو ترمنځ منځګړیتوب کوي.

د لویدیځ دوه ګوني معیارونه

اردوغان لیکلي: "د لویدیځ دوه ګوني معیارونه په نورو بحرانونو کې چټک اقدام کول خو په غزه کې مبهمه رویه خپلول د نړیوال نظم اعتبار ته زیان رسوي، هغه نظم چې ګواکې د اصولو او قواعدو پر بنسټ ولاړ دی."

هغه وویل چې د اوکراین په اړه نړیواله چټکه هڅه د غزې لپاره نه ده شوې، چې اسرائيلو ته یې اجازه ورکړې چې څه ډول چې غواړي هغه شان  عمل وکړي.

اردوغان د تورکيې روانې بشري او ډیپلوماتیکې هڅې په ډاګه کړې، چې پکې د مرستو رسونې، ناروغانو تخلیې، او د فلسطیني ډلو ترمنځ منځګړیتوب شامل دي، چې ډېری وخت د قطر په همکارۍ ترسره کېږي. هغه په تېره میاشت کې د ناټو په سرمشریزه کې خپله څرګندونه بیا تکرار کړه چې "غزه نور وخت نه لري" او بیا یې د اسرائيلو کړنې "نسل وژنه" وبللې.

ولسمشر خبرداری ورکړ چې دغه شخړه د پراخې سیمې د بې ثباتۍ خطر زیاتوي، د اسرائيلو او ایران ترمنځ کړکېچ زیاتوي، او بې ځایه کېدل، سخت دریځي کېدل، او د انرژۍ امنیت ته ګواښونه رامنځته کوي. هغه د سمدستي اوربند، د بشري دهلېزونو پرانیستلو، او د ملکي وګړو د ساتنې لپاره د نړیوالو میکانیزمونو غوښتنه وکړه.

جګړه د حقیقت پلویان په نښه کوي

اردوغان وویل چې د غزې بیا رغونه باید د زده کړو، روغتیا، زیربناوو، او سیاسي استازیتوب حقونه تضمین کړي، او ټینګار یې وکړ چې دوامداره سوله د یو خپلواک او حاکم فلسطیني دولت په رسمیت پېژندلو پورې تړلې ده.

هغه زیاته کړه: "تاریخ د هغو کسانو شاهد دی چې اقدام یې وکړ او د هغو کسانو چې د غزې له ظلم څخه یې مخ واړاوه." اردوغان وویل: "د بشریت راتلونکی به د هغو ګامونو په زړورتیا پورې تړلی وي چې موږ یې نن اخلو."

ولسمشر وویل چې په غزه کې پېښې دا هم ښيي چې "جګړه د حقیقت پلویان په نښه کوي،" په داسې حال کې چې ګڼ شمېر خبریالان د جګړې له سیمې څخه د راپور ورکولو پر مهال وژل شوي دي.

هغه زیاته کړه: "په ځانګړې توګه د الجزیره له خوا شوي زیانونه د مطبوعاتو د آزادۍ او د معلوماتو د حق پر وړاندې تر ټولو وحشیانه بریدونو څخه دي." هغه وویل چې د دې "زړورو کسانو" مړینه "زموږ ټولو لپاره یوه ژوره ضایعه ده" او د دوی یادونه به "د عدالت د تعقیب سمبول" پاتې شي.

 

وپلټۍ
په ۲۰۲۵ کال کې تورکیې ته د راغلو کډوالو شمېر د تیر کال په پرتله ۲۵.۲ سلنه زیات شوی دی
ملګري ملتونه: په غزه کې نږدې ۱.۷ میلیونه بې ځایه شوي فلسطینیان له ناورین سره مخ دي
ایران دا ادعا رد کړه چې ګواکې ازادې شوې پیسې باید پر امریکايي توکو مصرف شي
مارکو روبیو منځني ختیځ ته خپل سفر پیل کړ؛ خلیجي متحدین د ایران په اړه د لازمو ځوابونو په تمه دي
روسیه وايي تېره شپه یې د اوکراین ۳۲۳ ډرون الوتکې نسکورې کړې دي
د امریکا سنا مجلس د جګړې د واکونو پریکړه لیک تصویب کړ
ملګرو ملتونو څېړنه:ماشومانو په قصدي ډول په نښه کول په غزه کې د اسرائیلو د روانې نسل وژنې یوه برخه ده
ولسمشر اردوغان د  پزشکیان سره په ټلیفوني خبرو کې د سیمه ییزې سولې لپاره د مرستې ژمنه وکړه
د اوکراین لخوا د روسیې په ورونژ ښار په توغندیز برید کې ۵ کسان وژل شوي دي.
ایران وايي چې له امریکا سره په سویس کې تخنیکي خبرې اترې پای ته ورسیدې
د کاناډا په مونټریال کې په ډزو کې یو پولیس او یو ملکي وګړی وژل شوي
افغان طالبانو یو پلاوی د کډوالو پر مسئلې د خبرو په موخه اروپا ته سفر کوي.
د ایران لوړپوړی مذاکره کوونکی: د هرمز تنګی به د تهران لخوا اداره کیږي
د قطر لومړی وزیر: د امریکا او ایران خبرې 'هیله بښونکې' دي، خو باید محتاط واوسو
د طالبانو محتسبینو شاوخوا ۲۰ تنه مرستندویه کارکوونکي د "لنډو ږیرو" له امله نیولي دي