سیاست
4 د لوستلو دقیقې
اوکراین او روسیه له ۲۰۲۲ کال راهیسې د تورکیې په کوربه توب په استانبول کې لومړنۍ مخامخ غونډه کوي
پداسې حال کې چې تمه کیږي زیلینسکي به د اوکرایني پلاوي مشري وکړي، د روسیې پلاوي مشري به د ولادیمیر میډینسکي په غاړه وي، چې د پوتین یو پیاوړی مرستیال او د کلتور پخوانی وزیر و چې د ۲۰۲۲ کال په خبرو اترو کې یې برخه اخیستې وه.
اوکراین او روسیه له ۲۰۲۲ کال راهیسې د تورکیې په کوربه توب په استانبول کې لومړنۍ مخامخ غونډه کوي
/ Reuters

د اوکراین او روسیې ترمنځ د درې کلونو وروسته لومړۍ مخامخ خبرې اترې ترسره کېدونکې دي، خو د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین په دې خبرو کې ګډون نه کوي.

د روسیې د RIA Novosti خبري اژانس راپور ورکړی، د روسیې پلاوی د پنجشنبې په ورځ تورکیې ته د اوکراین سره د احتمالي اوربند په اړه د خبرو لپاره ورسېد. 

یوې سرچینې اژانس ته وویل: "د روسیې پلاوی استانبول ته رسېدلی دی."  

د ناټو مشر مارک روټ وویل: "تورکیه دلته لوی رول لوبوي ځکه چې دا له ټولو اړوندو شریکانو سره ښې اړیکې لري او د جدي خبرو لپاره مناسب ځای ګڼل کېږي."

د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زلنسکي پوتین ته بلنه ورکړې وه چې په استانبول کې ورسره مخامخ خبرې وکړي، خو د روسیې پلاوي یوازې د ټیټې کچې ټیم نومونه وړاندې کړي دي.

د اوکراین یوه چارواکي وویل چې لا تر اوسه د تورکیې په کوربتوب د خبرو د پیل لپاره کومه نېټه نه ده ټاکل شوې، او د روسیې رسنیو راپورونه یې رد کړل.

اندري کووالینکو، چې د اوکراین د ملي امنیت او دفاع شورا چارواکی دی، په ټیلیګرام کې وویل چې د سهار لس بجې د خبرو  پیل "نه دی پلان شوی او حقیقت نه لري."

د ۲۰۲۲ کال د فبرورۍ راهیسې د جګړې له پیل راهیسې لسګونه زره کسان وژل شوي دي. روسیې د اوکراین شاوخوا پنځمه برخه خاوره نیولې ده، چې دا د دویمې نړیوالې جګړې وروسته په اروپا کې یوه له بدترینو شخړو څخه ګڼل کېږي.

پوتین وړاندیز کړی و چې د مې په ۱۵مه په استانبول کې خبرې وشي، چې دا د اوکراین او اروپایي هېوادونو له خوا د ۳۰ ورځو بې قید او شرط اوربند غوښتنې ته ځواب و.

زلنسکي موافقه وکړه، خو دا اونۍ یې وویل چې که پوتین خپله ګډون ونه کړي، نو دا به وښيي چې هغه د سولې لپاره ریښتینی نیت نه لري.

زلنسکي وویل: "دا د هغه جګړه ده... نو خبرې باید له هغه سره وشي."

د کرملین پلاوی به د ولادیمیر میدینسکي په مشرۍ وي، چې د پوتین سخت دریځه سلاکار او د کلتور پخوانی وزیر دی، او په ۲۰۲۲ کال کې د خبرو اترو برخه وه.

پوتین، د بهرنیو چارو وزیر سرګي لاوروف او د کرملین د بهرني سیاست سلاکار یوري اوشاکوف، چې د امریکا سره په تېرو خبرو کې یې مشري کړې وه، د کرملین په پلاوي کې شامل نه دي.

د اروپا د بندیزونو خبرداری

اروپایي مشرانو خبرداری ورکړی چې که د استانبول خبرې کومې پایلې ورنه کړي، نو پر روسیې به نوي بندیزونه ژر ولګول شي.

د خبرو د پیل په شپه، زلنسکي وویل چې د مسکو د استازو پر بنسټ به د اوکراین راتلونکي "ګامونه" وټاکي.

زلنسکي وویل: "اوکراین د هر ډول خبرو لپاره چمتو دی، او موږ له غونډو ویره نه لرو. سبا په تورکیه کې، زه انتظار کوم چې وګورم له روسیې څخه څوک راځي. بیا به زه پرېکړه وکړم چې اوکراین کوم ګامونه واخلي."

روسیه ټینګار کوي چې خبرې باید د شخړې د "اصلي لاملونو" په اړه وي، چې پکې د اوکراین "نازیانو څخه پاکول" او بې وسلې کول شامل دي.

روسیې همدا راز بیا ویلي چې اوکراین باید هغه سیمې چې د روسي ځواکونو لخوا نیول شوې دي، پرېږدي.

کییف ویلي چې خپلې سیمې به د روسیې په توګه ونه مني، که څه هم زلنسکي منلې چې اوکراین ښایي یوازې د ډیپلوماټیکو لارو خپلې سیمې بېرته ترلاسه کړي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو به د جمعې په ورځ استانبول ته ورسېږي. روبیو د چهارشنبې په ورځ په تورکیه کې د ناټو په غونډه کې د اوکراین د بهرنیو چارو وزیر اندري سیبیګا سره وکتل.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د چهارشنبې په ورځ اشاره وکړه چې ښایي په تورکیه کې د منځګړیتوب رول ولوبوي.

ټرمپ خبریالانو ته وویل: "زه نه پوهېږم که زه هلته نه وای، پوتین به هلته وای که نه."

هغه زیاته کړه: "زه پوهېږم چې هغه غواړي زه هلته اوسم، او دا یو امکان لري. که موږ جګړه ختمه کړو، زه به د دې په اړه فکر وکړم."  

وپلټۍ
د ایران د بهرنیو چارو وزیر عراقچي له خپلو روسي او پاکستاني سیالانو سره وکتل
اروپايي ټولنه: "پوتین د جګړې د پایته رسولو هوډ نلري او  د وخت ګټلو هڅه کوي"
ولسمشر اردوغان د استانبول  ایا صوفیه تاریخي جومات د عبادت پر مخ د بیا پرانیستل کیدو ۶ کلیزه ولمانځله
په امریکا کې د ټاکنو پر مهال سافټویري تېروتنه؛ سلګونو غیر امریکایي اتباعو رایه ورکړې ده
تورکیه د یورو فایټر جنګي الوتکو په خاطر انګلستان ته د روزنې په موخه لومړني پیلوټان استوي.
اوکرایني ډرون الوتکو د روسیې د  سینټ پیټرزبرګ ښار ته څېرمه پر یو ګودام برید وکړ
له امریکا څخه پر څه باندې ۶۰ هېوادونو د ګمرکي تعرفو نوې څپه
د مهمو خبرونو غورچاڼ
د امنیتي اندېښنو له امله په توره بحیره کې د اوکراین په بندرونو کې د سوداګریزو کښتیو تګ راتګ ودرېد
د ایران ولسمشر پزشکيان او د عراق لومړي وزیر زیدي د دوه اړخیزو اړیکو په اړه خبرې وکړې
د هند لومړي وزیر د کانکور ازموینې سوالونو  افشا کوونکو ته د "سمدستي سزا" ورکولو امر وکړ
جاپان هیله ښودلې چې له فلسطین سره نړیوال ملاتړ نور هم زیات شي
د روسیې او امریکا د بهرنیو چارو وزیرانو د اوکراین پر کړکېچ خبرې وکړې
امریکا په منځني ختیځ کې د جګړې له تودېدو سره پر ایراني پوځي اهدافو نوي بریدونه پیل کړل
په افغانستان ، پاکستان او هند کې د سختو بارانونو له امله د مړو شمېر مخ په زیاتېدو دی.