سیاست
3 د لوستلو دقیقې
د مونیخ امنیتي کنفرانس مشر: په انقره کې د ناټو په سرمشریزه کې باید د تورکیې ګټې په پام کې ونیول شي
د مونیخ امنیتي کنفرانس رئیس د چهارشنبې په ورځ وویل چې په جولای میاشت کې د تورکیې په پلازمېنه انقره کې د ناټو د راتلونکې سرمشریزې پر مهال باید د تورکیې ګټې په پام کې ونیول شي.
د مونیخ امنیتي کنفرانس مشر: په انقره کې د ناټو په سرمشریزه کې باید د تورکیې ګټې په پام کې ونیول شي
د مونیخ امنیتي کنفرانس مشر: په انقره کې د ناټو په سرمشریزه کې باید د تورکیې ګټې په پام کې ونیول شي / AP

ولفګنګ ایشینګر وايي چې په انقره کې د ناټو راتلونکې سرمشریزه باید د تورکیې ستراتیژیک رول منعکس کړي. هغه تورکیه د دغه اتحاد د ختیځې څنډې او منځني ختیځ ترمنځ د یوه "پله" په توګه یاد کړه.

د مونیخ امنیتي کنفرانس رئیس د چهارشنبې په ورځ وویل چې په جولای میاشت کې د تورکیې په پلازمېنه انقره کې د ناټو د راتلونکې سرمشریزې پر مهال باید د تورکیې ګټې په پام کې ونیول شي.

د رومانیا په پلازمېنه بخارست کې د "تور سمندرګي او بالکان امنیت" په لسمه سرمشریزه کې د خبرو پر مهال، ولفګنګ ایشینګر د دغې سرمشریزې د کوربه په توګه پر تورکیې او ایران ته د هغې پر نږدېوالي ټینګار وکړ. ده ایران د دغه اتحاد د امنیت پر وړاندې له دوو "لویو ننګونو" څخه یوه وبلله.

ایشینګر وویل چې د ناټو غړي هېوادونه باید پوه شي چې له انقرې څخه د "یووالي، هوډ او پیوستون" د یو قوي پیغام لیږل خورا اړین دي. هغه زیاته کړه: "مرکزي پوښتنه دا ده: ایا سم پیغام به مسکو ته ورسیږي او هلته به په سمه توګه درک شي؟ دا اتحاد په اروپا کې دننه او بهر د امنیت په اړه دی، او دا امنیت تر ډیره حده پر معتبرې دفاع  پورې اړه لري."

ایشینګر وړاندې وویل چې دا د ناټو د غړو هېوادونو په ډله ییزه ګټه ده چې ډاډ ترلاسه کړي ترکیه به له دې سرمشریزې خوښه وي او د ناټو د یو "ویاړلي غړي" په توګه به ترې پایله اخلي. هغه وویل: "راځئ ډاډ ترلاسه کړو چې موږ د تورکیې ګټې په مناسب ډول په پام کې نیسو ترڅو دا سرمشریزه زموږ د ټولو، په ځانګړې توګه د کوربه هېواد تورکیې لپاره بریالۍ وي."

نوموړي په اتحاد کې اوسنۍ دوره د "بنیادي بدلونونو" دوره وبلله او یادونه یې وکړه چې د غړو هېوادونو دفاعي بودیجه د ناخالص کورني تولید (GDP) له ۲ سلنې څخه ۵ سلنې ته لوړه شوې او ټیکنالوژیکي پرمختګونو پر پوځي توازن ژور اغیز کړی دی.

په انقره کې د ناټو سرمشریزه به د جولای په ۷مه او ۸مه ترسره شي. دا به په ترکیه کې د ناټو دویمه سرمشریزه وي؛ له دې وړاندې په ۲۰۰۴ کال کې په استانبول کې هم ورته غونډه شوې وه.

"لوړ سمبولیک ارزښت"
په ورته وخت کې، د "نیو سټراټیژي سنټر" افتخاري مشر "سورین دوکارو" په همدې غونډه کې وویل چې په تورکیه کې د ناټو د راتلونکې سرمشریزې جوړېدل "لوړ سمبولیک" ارزښت لري. هغه وویل چې تورکیه نه یوازې د ناټو په ختیځه څنډه کې موقعیت لري، بلکې پر سویل او منځني ختیځ هم اغیز لري: "له دې نظره، دا ټولې ګټې سره راټولوي."

دوکارو وویل چې موږ د "ډیجیټلي جګړې په ډګر" کې ژوند کوو او زیاته یې کړه: "هغه څوک چې د نوو ټیکنالوژیو په دې غیر متناسبه برخه کې ډیر مهارت ترلاسه کړي، کولی شي بدلون رامنځته کړي." هغه په دې برخه کې اوکراین د یوې بېلګې په توګه یاد کړ.

هغه د امریکا او اروپايي هېوادونو ترمنځ د "مسؤلیتونو د وېش" موضوع ته هم اشاره وکړه او ویې ویل چې اروپايي هېوادونه باید په چارو کې، لکه په هوا کې الوتکو ته د تېلو رسول او د وضعیت په اړه معلوماتي پوهاوی، په بشپړ ډول پر امریکا تکیه ونکړي او باید خپله خپلواکي زیاته کړي.

 

وپلټۍ
د هند لومړي وزیر د کانکور ازموینې سوالونو  افشا کوونکو ته د "سمدستي سزا" ورکولو امر وکړ
جاپان هیله ښودلې چې له فلسطین سره نړیوال ملاتړ نور هم زیات شي
د روسیې او امریکا د بهرنیو چارو وزیرانو د اوکراین پر کړکېچ خبرې وکړې
امریکا په منځني ختیځ کې د جګړې له تودېدو سره پر ایراني پوځي اهدافو نوي بریدونه پیل کړل
په افغانستان ، پاکستان او هند کې د سختو بارانونو له امله د مړو شمېر مخ په زیاتېدو دی.
د یمن د حوثیانو لخوا په سره سمندرګي کې د سعودي عربستان پر ټانکرونو برید
د مهمو خبرونو غورچاڼ
ممداني له فدرالي حکومت غوښتنه وکړه چې نتانیاهو ونیسي؛ وایي دوی یې د نیولو واک نه لري
د تورکیې د والیبال بریا؛ د ښځو او نارینه وو ملي لوبډلې د ملتونو لیګ (VNL) پایلوبو ته ورسېدې
په سومالیا کې د ترکي پوځیانو د دندې موده د نورو ۲ کلونو لپاره وغځول شوه
د امریکا د دفاع وزیر هیګسټ: له ایران سره د جګړې لګښت "۳۷.۵ میلیارده ډالرو ته لوړ شوی"
د روسیې په سویل کې د "وایلدبریز" پر لوجستیکي مرکزونو د بې پیلوټه الوتکو برید وشو
ټرمپ له سعودي عربستان سره د تاریخي اهمیت لرونکی د ملکي اټومي انرژۍ تړون تایید کړ
د مهمو خبرونو غورچاڼ
په غزه کې د اوربند د پرله پسې سرغړونو په ترڅ کې د اسرائیلو په برید کې د یوې کورنۍ شپږ غړي وژل شوي