تورکیه
3 د لوستلو دقیقې
امینه اردوغان: "صفر ضایعات" (Zero Waste) د اقلیمي اقداماتو یوه بنسټیزه ستنه ده
د تورکیې لومړۍ مېرمنې د "صفر ضایعاتو نړیوال فورم" کې د ۱۸۳ هېوادونو ګډونوالو ته وینا وکړه او د اقلیمي کړکېچ په هوارولو او تلپاتې پراختیا کې یې د دې حرکت پر رول ټینګار وکړ.
امینه اردوغان: "صفر ضایعات" (Zero Waste) د اقلیمي اقداماتو یوه بنسټیزه ستنه ده
امینه اردوغان: "صفر ضایعات" (Zero Waste) د اقلیمي اقداماتو یوه بنسټیزه ستنه ده


د تورکیې لومړۍ مېرمنې امینې اردوغان په استانبول کې د صفر ضایعاتو د نړیوال فورم د پرانیستلو په مراسمو کې وویل، چې د "صفر ضایعاتو" حرکت باید د اقلیمي اقداماتو د یوې مرکزي ستنې په توګه وګڼل شي.

د جمعې په ورځ د دغه فورم په دویمه دوره کې د وینا پر مهال، مېرمن اردوغان وویل چې د نړۍ له بېلابېلو برخو څخه په دې لویه نړیواله چاپېریالي غونډه کې د ګډونوالو لیدل د خوښۍ ځای دی. دا فورم چې د جون له ۵مې تر ۷مې پورې دوام لري، د امینې اردوغان په مشرۍ جوړ شوی؛ نوموړې د صفر ضایعاتو په اړه د ملګرو ملتونو د لوړ پوړې مشورتي بورډ مشره او د "صفر ضایعاتو بنسټ" افتخاري مشره هم ده.

هغې زیاته کړه چې په استانبول کې دا غونډه د ۱۸۳ هېوادونو د استازو، له ۵۰۰ څخه د زیاتو ادارو او سازمانونو، او د ۵۰۰۰ څخه د زیاتو ګډونوالو کوربه توب کوي. د سږ کال د فورم شعار "انتالیا ته لاره: د اقلیمي اقدام په توګه صفر ضایعات" ټاکل شوی، چې دا د COP31 (د اقلیم بدلون کنفرانس) په لور د پروسې یوه برخه ده.

مېرمن اردوغان وویل چې اقلیمي کړکېچ یوه بې پولې ننګونه ده چې ګډو حل لارو ته اړتیا لري. هغې ټینګار وکړ چې د "صفر ضایعاتو" نوښت باید یوازې د کثافاتو د مدیریت په سترګه ونه کتل شي، بلکې دا د اقلیمي بدلون پر وړاندې یو اغېزمن اقدام دی. هغې هیله وښوده چې دا نوښت به د سرچینو له ساتنې نیولې تر تلپاتې پراختیا پورې په ټولو برخو کې مثبت بدلونونه راولي.

د COP31 په درشل کې په استانبول کې نړیوالې هڅې:
دا فورم د ملګرو ملتونو د بېلابېلو ادارو لکه UNEP او UN-Habitat په ملاتړ جوړ شوی دی. د دې غونډې موخه د COP31 سرمشریزې لپاره د نړیوال ملاتړ راجلبول دي، چې ټاکل شوې ترکیه به یې په راتلونکي نومبر میاشت کې په انتالیا کې کوربه توب وکړي.

په ګډونوالو کې دولتي وزیران، ښاروالان، د ملګرو ملتونو چارواکي، نادولتي موسسې ، د خصوصي سکټور استازي او اکاډمیک شخصیتونه شامل دي. په بحثونو کې پر دایروي اقتصاد ، د خوړو د ضایع کېدو مخنیوي، د میتان ګاز کمولو، دوامداره ښارونو او د کثافاتو د مدیریت په ټیکنالوژۍ کې پر نوښتونو خبرې کېږي.

دا اقدامات په داسې حال کې کېږي چې په نړۍ کې د کثافاتو کلنی تولید له ۲.۱ ملیارده ټنو څخه زیات شوی او اټکل کېږي چې تر ۲۰۵۰ کال پورې به دا کچه نږدې دوه برابره شي. د یادونې وړ ده چې ملګرو ملتونو په ۲۰۲۲ کال کې د ترکیې په نوښت، د مارچ ۳۰مه د "صفر ضایعاتو نړیواله ورځ" اعلان کړې وه.

 

وپلټۍ
د تازه اوربند سره سره  اسرائیلو  د لبنان په سویل  د ډرون الوتکې سره برید وکړ
د ایران ستر مذهبي مشر په هیواد کې  مخالفینو ته سخت  خبرداری ورکړ
په غزه کې د اوربند سرغړونې دوام سره د اسرائیلو په بریدونو کې نهه کسان وژل شوي
په چیلي کې د زده کونکو لاریونونه په تاوتریخوالي واوښتل، لسګونه کسان ټپیان شول
کیم جونګ اون د شمالي کوریا د اټومي وړتیاوو د "فوق العاده" پراختیا ژمنه وکړه
په کریمیا کې د اوکراین د بې پیلوټه الوتکې په برید کې درې کسان ووژل شول
د اروپا پوځي مرستې د اوکراین د بې پیلوټه الوتکو (ډرون) سکتور لا پسې پیاوړی او چټکوي.
پنټاګون: یو امریکایي سرتیری د عراق په اربیل کې په یوې "روزنیزې پېښې" کې ژوند د لاسه ورکړ
ټرمپ: له ایران سره د سولې تړون ښایي 'د اونۍ په پای کې' وشي
د مهمو خبرونو غور چاڼ
ټرمپ تاييد کړه چې په ټيليفوني اړيکه کې پر نتنياهو غوسه شوی
بحرین وایي چې د ایران هغه توغندي او بې ‌پیلوټه الوتکې یې شنډې کړې چې «ملکي هدفونه» یې په نښه کول
د عراق لومړي وزیر له دولتي بنسټونو سره د یوې شیعه ډلې د یوځای کېدو د پرېکړې هرکلی وکړ
اسرائیلو د اوربند سربيره په سویلي لبنان کې د بې پیلوټه الوتکې په برید کې روغتیايي کارکوونکی وواژه
د هند په پلازمېنه نوي ډهلي کې د هوټل د اورلګېدنې له امله لږترلږه ۲۱ تنو ژوند د لاسه ورکړی دی.