نړۍ
3 د لوستلو دقیقې
مېرز د ټرمپ پر وړاندې لهجه نرمه کړه  او  خبرداری یې ورکړ چې د ایران جګړه اروپا ته زیان رسوي
د جرمني لومړی وزیر وايي چې له ډونلډ ټرمپ سره یې اړیکې د توندو عامه نیوکو سره سره لا هم پیاوړې دي، خو ټینګار یې وکړ چې د ایران اوږدمهاله جګړه د اروپا اقتصاد او د انرژۍ امنیت ته زیان رسوي.
مېرز د ټرمپ پر وړاندې لهجه نرمه کړه  او  خبرداری یې ورکړ چې د ایران جګړه اروپا ته زیان رسوي
مېرز د ټرمپ پر وړاندې لهجه نرمه کړه  او  خبرداری یې ورکړ چې د ایران جګړه اروپا ته زیان رسوي / Reuters

د جرمني لومړي وزیر، فرېډریک مېرز، د چهارشنبې په ورځ هڅه وکړه چې د ایران د جګړې پر سر د امریکا له ولسمشر ډونلډ ټرمپ سره رامنځته شوی تشنج کم کړي. هغه ټینګار وکړ چې د هغوی شخصي اړیکې، حتی پر ټولنیزو رسنیو له لفظي بریدونو وروسته هم، لا هم «ښې» دي.

مېرز په برلین کې د خبرو پر مهال وویل چې د دغه کړکېچ په اړه د ده اندېښنې نوې نه دي، بلکې دا د جرمني او اروپا لپاره د جګړې د اقتصادي زیانونو په اړه د پخوانیو اندېښنو څرګندونه ده. مېرز خبریالانو ته وویل: «زما په نظر، زما او د امریکا د ولسمشر ترمنځ شخصي اړیکې پر خپل ځای او ښې پاتې دي.»

هغه زیاته کړه چې اروپا د ایران په وړاندې د امریکا او اسراییلو د اوږدمهاله جګړې له امله درنه بیه پرې کوي، چې په ځانګړي ډول د هرمز تنګي د تړل کېدو له امله (چې د نړۍ د انرژۍ د لېږد یوه مهمه لاره ده) ستونزې راپیدا شوې دي. هغه وویل: «موږ په جرمني او اروپا کې د هرمز تنګي د تړل کېدو له ناوړه پایلو څخه ډېر کړېږو.»

مېرز دا هم وویل چې دا جګړه په مستقیم ډول د اروپا د انرژۍ پر عرضه اغېزه کوي او اقتصادي وده زیانمنوي؛ نو ځکه د دغه وضعیت ژر تر ژره حل کېدل خورا اړین دي.

د ۲۰۲۷ کال په بودیجه کې دفاعي لګښتونه خوندي دي د بهرنۍ پالیسۍ د اندېښنو ترڅنګ، مېرز وویل چې د جرمني کابینې د ۲۰۲۷ کال د بودیجې

پر اصلي چوکاټ هوکړه کړې ده، چې پکې د لګښتونو د سپما پراخ اقدامات شامل دي؛ خو دا سپما به د دفاع په برخه کې نه وي.

هغه ټینګار وکړ چې په ناټو کې د برلین د ژمنو پوره کول او له اوکراین څخه د ملاتړ دوام به لا هم په لومړیتوب کې وي. ده وویل: «ځینې مهمې برخې شته چې موږ باید پکې د پام وړ لګښتونو ته دوام ورکړو، حتی تر هغه څه ډېر چې په پیل کې پلان شوي وو. دا په ځانګړي ډول زموږ د دفاعي وړتیاوو په برخه کې پلي کېږي.»

مېرز استدلال وکړ چې د ایران د جګړې په شمول وروستیو نړیوالو بې ثباتیو وښودله چې ولې په دفاعي برخه کې پانګونه اړینه ده. ده وویل: «موږ غواړو د خپل ځان دفاع ته داسې چمتو اوسو، چې بیا جګړې ته اړتیا پاتې نشي.» دا څرګندونې ښيي چې برلین هڅه کوي په کور دننه د اقتصادي فشارونو او په بهر کې د مخ پر زیاتیدونکو امنیتي غوښتنو ترمنځ توازن رامنځته کړي؛ ځکه اروپا اوسمهال له منځني ختیځ څخه نیولې تر اوکراین پورې له څو اړخیزو بحرانونو سره لاس او ګرېوان ده.

وپلټۍ
د ملګرو ملتونو د غړو هېوادونو مشران د ۸۱مې عمومي غونډې لپاره په نیویارک کې سره راټول شوي.
د سوریې د حلب په جنوبي کلیوالي سیمو کې د مهماتو په ډیپو کې چاودنې وشوې
ایران د ملګرو ملتونو د عمومي اسامبلې څخه مخکې د غزې د اقداماتو په اړه د اسرائیل غندنه وکړه
ادعا شوې ترمپ  چې لومړی یې «د حوثیانو پر وړاندې د عملیاتو» امر ورکړی و  له خپلې دې پرېکړې په شا شوی
د ایران سپاه پاسداران: «د هرمز په تنګي کې مو د MQ-1 ډوله بې پیلوټه الوتکه راپرزولې
ترامپ: «کولی شم ټول ایران ته انفجار ورکړم او له منځه یي یوسم»
په کانادا کې د کنیسې (سیناګوګ) مخې ته په وسله وال برید کې د یوه پولیس په ګډون دوه کسان ټپیان شول
د فرانسې ولسمشر ماکرون د کاناډا له لومړي وزیر کارني سره لیدنه کوي
امریکا د منځني ختیځ لپاره امنیتی خبرداری خپور کړ
د سعودي عربستان هوايي ځواکونو پر ریاض د حوثیانو توغندي توغولو هڅه شنډه کړه
د تورکیې ولسمشر اردوغان د ملګرو ملتونو ۸۱مې عمومي اسمبلۍ لپاره امریکا ته سفر کوي
د اندونیزیا ولسمشر په یوه غونډه کې د «ازاد فلسطین» شعارونه ورکړل
په پاکستان کې د جومات ترڅنګ چاودنه کې د وژل شویو کسانو شمېر ۲۳ ته لوړ شو
تورکیې له برازیل سره لاسلیک کړی د دفاعي صنایعو د همکارۍ هوکړه لیک تصویب کړ
ولسمشر اردوغان به د ملګرو ملتونو له تریبون څخه نړۍ ته وینا وکړي