تورکیه
3 د لوستلو دقیقې
اردوغان له اروپايي ټولنې وغوښتل چې د تورکیې د «رغنده دریځ» له کمزوري کولو ډډه وکړي
د تورکیې ولسمشر رجب طیب اردوغان له اروپايي ټولنې وغوښتل چې له هغو اقداماتو او څرګندونو ډډه وکړي چې د انقرې «رغنده دریځ» ته زیان رسوي، او زیاته یې کړه چې بروکسل باید د دغه دریځ ستاینه وکړي.
اردوغان له اروپايي ټولنې وغوښتل چې د تورکیې د «رغنده دریځ» له کمزوري کولو ډډه وکړي
اردوغان له اروپايي ټولنې وغوښتل چې د تورکیې د «رغنده دریځ» له کمزوري کولو ډډه وکړي / Anadolu Agency

د تورکیې ولسمشر اردوغان وايي: "اروپا تورکیې ته تر هغه ډېره اړتیا لري چې ترکیه یې اروپا ته لري."

د تورکیې ولسمشر رجب طیب اردوغان له اروپايي ټولنې وغوښتل چې له هغو اقداماتو او څرګندونو ډډه وکړي چې د انقرې «رغنده دریځ» ته زیان رسوي، او زیاته یې کړه چې بروکسل باید د دغه دریځ ستاینه وکړي.

اردوغان د دوشنبې په ورځ د کابینې د غونډې مشري وکړه او وروسته یې ملت ته په خپله وینا کې وویل: "باید هېره نه شي چې ترکیه نوره پخوانۍ ترکیه نه ده، او نه هم نړۍ لا تر اوسه د لوېدیځو هېوادونو د نفوذ په ساحه کې محدوده پاتې ده."

هغه همدارنګه پر دغې ټولنې غږ وکړ چې دا حقیقت ومني چې دوی د تورکیې له بشپړ غړیتوب پرته نشي کولای یو نړیوال لوبغاړی یا د جذب مرکز واوسي. هغه یادونه وکړه چې د تورکیې په وړاندې د اروپايي ټولنې «ستراتیژیک نږدې لیدۍ»  له بده مرغه د دغه بنسټ په ډېرو برخو کې لا هم په ښکاره ډول شتون لري.

اردوغان وویل، مسئله دا نه ده چې انقره په کوم ځای کې ولاړه ده، بلکې دا ده چې بروکسل ځان په راتلونکي کې چیرته ویني. هغه زیاته کړه چې اروپا تورکیې ته تر هغه ډېره اړتیا لري چې ترکیه یې اروپا ته لري او "سبا به دا اړتیا نوره هم زیاته شي."

نوموړي له ۱۹۵۹ کال راهیسې له اروپايي ټولنې سره د انقرې د غړیتوب بهیر ته په اشارې سره وویل چې دغې ټولنې د انقرې د غوښتنې په وړاندې متعصبانه چلند کړی دی. هغه په ډاګه کړه چې له اروپايي ټولنې سره د تورکیې اړیکې په ۲۰۱۵ کال کې یو ځل بیا د سوریې د جګړې له امله د کډوالۍ د څپې له کبله تودې شوې، خو اروپايي ټولنې د ۲۰۱۶ کال د جولای د ۱۵مې له ناکامې کودتا وروسته د تورکیې په ملاتړ کې سستي وکړه او د اړیکو دغه سرعت یې وساتلی نه شو.

اردوغان وویل چې د ډېرو «دوګونو معیارونو» سره سره، تورکیې د بشپړ غړیتوب لپاره خپلو هڅو ته دوام ورکړی دی. هغه ټینګار وکړ چې په اروپا کې د ځینو کړیو ترمنځ د تورکیې په وړاندې ژورې کینې او تعصبات هیڅکله له منځه نه دي تللي.

"کله ناکله دوی زموږ ډیموکراسي په نښه کړه؛ کله یې زموږ اقتصاد د ګواښ په توګه وباله؛ کله یې زموږ د نفوس په اړه ویره خپره کړه او کله یې زموږ عقیده (اسلام) د دې لپاره د پلمې په توګه وکاروله چې موږ پردي کړي. خو هر ځل دوی یوه پلمه پیدا کوله چې د تورکیې د بشپړ غړیتوب بهیر پڅ کړي او ترکیه د دروازې تر شا انتظار باسي،" اردوغان وویل.

هغه زیاته کړه چې تورکیې خپل اقتصاد او ډیموکراسي پیاوړې کړې، خو د اروپايي کړیو غلط لیدلوری نه دی بدل شوی. هغه د پخواني ولسمشر تورګوت اوزال خبرو ته په اشارې سره وویل چې د تورکیې لاره له «مصنوعي خنډونو» ډکه وه، خو دا سفر لا هم دوام لري.

"موږ داسې هېواد نه یو چې یوازې د اړتیا په وخت کې مو یاد کړي او په نورو وختونو کې مو یوې خواته کړي. موږ هیڅکله داسې نه وو او نه به واوسو." اردوغان وویل چې یوه نوې نړۍ جوړیږي چې پکې ترکیه یو له پیاوړو قطبونو څخه ده.

نوموړي په پای کې وویل چې اروپا په یو دوه لاري کې ولاړه ده: یا به د تورکیې وده کونکي ځواک ته د یو فرصت په توګه ګوري او یا به اجازه ورکوي چې د وتلو (اخراج) خبرې د اروپا راتلونکی تیاره کړي. هغه هیله څرګنده کړه چې اروپايي مشران به خپل تاریخي تعصبات پریږدي او له تورکیې سره به پر مساوي او صادقانه اړیکو تمرکز وکړي.

 

وپلټۍ
تورکیې د مکې مکرمې شاوخوا کې د حوثیانو د ډرون هڅه او برید وغانده
تورکیې د ملي استخباراتو سازمان (MİT) رئیس ابراهیم قالن د رسمي سفر په ترځ کې افغانستان نه لیدنه وکړه
زیلینسکي روسیه په وروستیو اونیو کې یې دوه ځلې د هغه د الوتکې د ويشتلو په هڅې تورنه کړه.
د اروپايي ټولنې مشرې کاناډا ته د «ملګري غړي» پېشنهاد وکړ
په غزه کې د اسرائیلي بریدونو له امله د ۵ ماشومان په ګډون ۱۱ کسان وژل شوي دي
د تورکیې ځايي او ملي بې پیلوټه تعرضي الوتکې خپل یو بل ازمایښت هم په ډیر بریالیتوب سره بشپړ کړ
حوثیانو ادعا کړې چې د سعودي عربستان یوه F-15 جنګي الوتکه یې ویشتې ده
پر منځني ختیځ کې د امریکا پر اډو د ایران له بریدونو وروسته د پراخو زیانونو راپور ورکړل شوی
د امریکا د استازو جرګې پر ایران د بریدونو د بندولو طرحه تصویب کړه
د امریکا په لاس انجلس ښار کې یوې چورلکې سقوط وکړ او وروسته يي اور واخیست.
عربستان ویلي هوایي دفاعي ځواکونو يي هغه ډرون له منځه یوړه  چې مکې  هوایي حریم ته د ننوتو هڅه کوله
د تورکیې بهرنیو چارو وزیر فیدان: د هرمز تنګي باید هر څه ژر چې ممکن وي د جګړې نه مخکې حالت ته وګرځي
د سعودي وليعهد محمد بن سلمان په قاهره کې د السیسي سره په لیدنه کې د سیمې د امنیت په اړه خبرې وکړې
په سومالیا کې د تورکیې له ملاتړ څخه د مننې په موخه لوی لاریون او غونډې ترسره شوې
د عمان په سواحلو کې د تیلو په یو ټانکر کښتۍ برید شوی دی.