منځنی ختیځ
3 د لوستلو دقیقې
ایران د دوو امریکايي جنګي الوتکو او یوې جنګي چورلکې د ویشتو نه خبر ورکړی دی
د امریکایي رسنیو په وینا، ایران لومړی یوه F-15E جنګي الوتکه را وغورځوله او بله الوتکه یې د نسکورې شوې الوتکې د عملې د ژغورنې پر مهال وویشتله.
ایران د دوو امریکايي جنګي الوتکو او یوې جنګي چورلکې د ویشتو نه خبر ورکړی دی
ایران د دوو امریکايي جنګي الوتکو او یوې جنګي چورلکې د ویشتو نه خبر ورکړی دی / Reuters

د «نیویارک ټایمز» د راپور له مخې، د خلیج په سیمه کې د امریکا د هوايي ځواک یوه دویمه جنګي الوتکه هم ویشتل  شوې ده. ورځپاڼې د دوو امریکايي چارواکو په حواله راپور ورکړی چې یوازینی پیلوټ په خوندي ډول ژغورل شوی دی. چارواکو ویلي چې د A-10 وارټ هوګ (Warthog) بریدګره الوتکه د جمعې په ورځ د هرمز تنګي ته نږدې د ویشتل شوې لومړنۍ اف ۱۵ ډوله الوتکې د عملې د ژغورنې د عملیاتو پر مهال ویشتل شوې ده.

ایراني رسنیو هم راپور ورکړی چې یوه امریکایۍ هیلیکوپتر چې د نسکورې شوې الوتکې د پیلوټ د لټون او ژغورنې په عملیاتو کې یې برخه درلوده، د یو توغندي په واسطه ویشتل شوې ده. نیمه دولتي خبري اژانس «مهر» ویلي چې دغه هیلیکوپتر د هغه پیلوټ د لټون په عملیاتو کې بوخته وه چې ایران ویشتلې وه. اژانس د نسکورې شوې هیلیکوپتر انځورونه خپاره کړي، خو د ځاني تلفاتو یا د پېښې د څرنګوالي په اړه یې نور جزئیات نه دي ورکړي.

خو «نیوز مکس» راپور ورکړی چې امریکايي بلک هاک (Blackhawk) هیلیکوپتر د ایران لخوا ویشتل شوې، مګر د ایران له هوايي حریم څخه په وتلو بریالۍ شوې ده. د راپور له مخې، یو پیلوټ ژغورل شوی او تر درملنې لاندې دی، خو د دویم هغه په اړه معلومات نشته.

د امریکايي جټ الوتکې راغورځول

وړاندې امریکايي رسنیو راپور ورکړی و چې یوه امریکايي جټ الوتکه د ایران لخوا راغورځول شوې او امریکايي ځواکونو د هغې یو افسر (میجر) ژغورلی دی. «اکسیوس» او «سي بي ایس نیوز» د ناڅرګندو سرچینو په حواله ویلي چې د الوتکې له دوو غړو څخه یو یې د امریکايي ځانګړو ځواکونو لخوا ژغورل شوی، خو د دویم کس لپاره لټون دوام لري.

د «نیویارک ټایمز» او «وال سټریټ ژورنال» په وینا، دغه الوتکه F-15E وه. سي این این (CNN) هم ویلي چې د ویجاړې شوې الوتکې د انځورونو تحلیل ښيي چې دا F-15 الوتکه ده، نه F-35 لکه څنګه چې ایراني رسنیو ادعا کوله. د سپینې ماڼۍ ویاندې کارولین لیویټ سي این این ته تایید کړې چې ولسمشر ډونالډ ټرمپ ته د وضعیت په اړه معلومات ورکړل شوي دي.

د ایران ادعاوې

تر دې وړاندې د ایران سپاه پاسداران  ادعا کړې وه چې د هېواد په مرکزي برخو کې یې یوه امریکايي F-35 الوتکه راغورځولې ده. ایراني دولتي ټلویزیون اعلان وکړ چې هر څوک چې پیلوټ ژوندی ونیسي او چارواکو ته خبر ورکړي، جایزه به ورکړل شي. د «فارس» خبري اژانس وویل چې نظامي ځواکونو د هغه پیلوټ د موندلو لپاره عملیات پیل کړي چې الوتکه یې د هوايي مدافعې سیسټم لخوا ویشتل شوې وه.

د سیمې وضعیت

په منځني ختیځ کې کړکېچ وروسته له هغه زیات شو چې اسرائیل او امریکا د فبرورۍ په ۲۸مه پر ایران بریدونه وکړل. ایران په غبرګون کې پر اسرائیل، اردن، عراق او د خلیج پر هغو هېوادونو چې د امریکا نظامي اډې پکې دي، د ډرون او توغندیو بریدونه کړي چې له امله یې ځاني او مالي زیانونه اوښتي او نړیوال بازارونه او هوايي چلند یې ګډوډ کړی دی.

 

وپلټۍ
شمالي کوریا د خپل اټومي وسله‌تون د پراخولو او نظامي استخباراتو د پیاوړي کولو هوډ وکړ
د حماس ویاند حازم قاسم د اسرائیلو له یوې هدفي وژنې (ترور) څخه روغ وتلی دی
سیمه‌ییز منځګړي د امریکا او ایران ترمنځ د کړکېچ د کمولو او اټومي خبرو د بېرته پیلولو هڅه کوي
د افغانستان د کرکټ د پخواني چټک بالر شاپور ځدران جنازه د ځانګړو مراسمو په ترڅ کې خاورو ته وسپارل شوه
ایران په پنځو ولایتونو کې د امریکا په بریدونو کې د ۱۴ کسانو د وژل کېدو خبر ورکوي
په انقره کې د ناټو تر سرمشریزې وروسته د تورکیې او امریکا دفاعي اړیکې نوي پړاو ته داخلې شوې
ایران له نویو بریدونو وروسته امریکا ته خبرداری ورکړ: یوازې تهران به د هرمز تنګي برخلیک ټاکي
په غزه کې د اسرائیلو په بریدونو کې د لږترلږه ۱۰ وژل شویو فلسطینیانو په منځ کې درې ماشومان هم شامل دي
امريکا په ايران کې وروسته له هغې تازه بریدونه وکړل چې ټرمپ وویل اوربند «پای ته رسېدلی» دی
تورکیه او برتانیا په انقره کې د ناټو د سرمشریزې پر مهال نوی دفاعي تړون لاسلیک کړ
د پاکستان په سویل لویدیځ کې په نښته کې ۱۱ امنیتي سرتېري او ۱۹ ترهګر وژل شوي
د ناټو د انقرې سرمشریزې اعلامیه خپره شوه
روسیه: اوکراین د نړیوالې انرژۍ زیربناوو پر وړاندې د ترهګریزو کړنو تمایل لري
ناټو سازمان ۳۶ مه سرمشریزه د کوربه هیواد تورکیې د ولسمشر رجب طیب اردوغان په پرانیست وینا پیل شوه.
د امریکا ولسمشر ټرمپ وویل چې د ایران سره اوربند پایته رسیدلی خو مذاکرات کیدای شي دوام ومومي