د ټیک ټاک پانګه اچوونکي د امریکا په کلتور کې د اسرائیل پلوه منځپانګې د ورګډولو هڅه کړې وه

د اوراکل پخوانۍ اجرائیوي مشرې صفرا کټز لیکلي وو چې امریکایانو ته باید له اسرائیلو سره 'مینه او درناوی' ور زده شي.

یوې جګپوړې چارواکې، چې د ټیک ټاک د امریکایي څانګې په ۱۴ میلیارده ډالري پیرود کې ښکېله ده، یو وخت ویلي وو چې د امریکا کلتور باید داسې جوړ شي چې د اسرائیلو پلوه احساسات په کې ورګډ شي.

د اوراکل د پخوانۍ اجرائیوي مشرې صفرا کټز له خوا د اسرائیلو پخواني لومړي وزیر ایهود بارک ته استول شوی یو برېښنالیک د بارک د برېښنالیک حساب له هک کېدو وروسته افشا شو او لومړی ځل د 'Responsible Statecraft' له خوا پرې راپور ورکړل شو.

کټز د ۲۰۱۵ کال په فبرورۍ کې لیکلي وو: «موږ ټول د پوهنتونونو په چاپېریال کې د بایکاټ د غورځنګ له ودې څخه وېرېدلي یو او دې پایلې ته رسېدلي یو چې موږ باید دا مبارزه مخکې له دې چې ځوانان پوهنتون ته ورسېږي، وکړو. موږ باور لرو چې باید د امریکا په کلتور کې له اسرائیلو سره مینه او درناوی ځای پر ځای کړو. دا په دې مانا ده چې امریکایي خلکو ته پیغام په داسې ډول ورسوو چې هغوی یې جذب کړي.»

د هغې اشاره د "بایکاټ، پانګونې ایستلو او بندیزونو" (BDS) غورځنګ ته وه، چې د فلسطینیانو په مشرۍ یو کمپاین دی او پر اسرائیلو اقتصادي او سیاسي فشار راوړي. دا غورځنګ د هغه حرکت پر بنسټ جوړ شوی چې په سویلي افریقا کې یې د اپارټایډ (نسل وژنې) پای ته رسولو کې مرسته کړې وه.

د ټیک ټاک په معامله کې د اوراکل رول

کټز د سپټمبر په میاشت کې د اوراکل له اجرائیوي مشرۍ څخه د اجرائیوي مرستیالې چوکۍ ته لاړه، او داسې انګېرل کیږي چې هغې په هغو خبرو اترو کې مهم رول لوبولی چې یوه امریکایي اکثریت لرونکي کنسرسیوم (ائتلاف) ته د ټیک ټاک د امریکایي عملیاتو د سپارلو نږدې بشپړې شوې معاملې لامل شوې.

ټاکل شوې چې اوراکل به د ټیک ټاک د امنیتي خدمتونو د چمتو کوونکي په توګه کار وکړي او د کاروونکو د معلوماتو (ډیټا) او منځپانګې پر سیسټمونو به څارنه کوي.

د امریکا مرستیال ولسمشر جې ډي وانس د پنجشنبې په ورځ وویل چې کله دا معامله بشپړه شي، "امریکایي پانګه اچوونکي به په حقیقت کې الګوریتم کنټرول کړي."

یوه امریکایي چارواکي مخکې تایید کړې وه چې د ټیک ټاک د منځپانګې د وړاندیز الګوریتم به د امنیتي خدمتونو د چمتو کوونکي له خوا د امریکایي معلوماتو (ډیټا) په کارولو سره کاپي، معاینه او بیا وروزل شي.

د سپینې ماڼۍ ویاندې کارولین لیویټ وویل چې اوراکل به د ټیک ټاک د "باوري امنیتي خدمتونو چمتو کوونکي" په توګه کار وکړي، او په خپلواکه توګه به خوندیتوب او د معلوماتو امنیت وڅاري.

د اسرائیلو لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو تېره اونۍ له ټولنیزو رسنیو له اغېزناکو شخصیتونو (انفلوینسرانو) سره په یوه غونډه کې د دې معاملې پر ستراتیژیک اهمیت ټینګار وکړ.

نتنیاهو وویل: «موږ باید په هغو وسلو وجنګېږو چې د جګړې په ډګرونو کې کارول کیږي. او تر ټولو مهم یې په ټولنیزو رسنیو کې دي. او تر ټولو مهمه پیرودنه چې همدا اوس روانه ده، هغه څه دی؟ ټیک ټاک.»

«ټیک ټاک، لومړی نمبر. لومړی نمبر. او زه هیله لرم چې دا معامله وشي، ځکه چې دا به اغېزناکې پایلې ولري.»