نړۍ
4 د لوستلو دقیقې
امریکا د هند او پاکستان څخه د  کړکېچ د کمولو غوښتنه کړې ده.
امریکا بهرنیو چارو وزیر د پاکستان د لومړي وزیر او هند د بهرنیو چارو وزیر سره په ټیلیفوني خبرو کې د دواړو هیوادونو څخه د اعتدال غوښتنه کړې او ترهګرۍ پر وړاندې په مبارزه کې له هند څخه خپل ملاتړ څرګند کړ.
امریکا د هند او پاکستان څخه د  کړکېچ د کمولو غوښتنه کړې ده.
Rubio encouraged India to work with Pakistan to de-escalate tensions and maintain peace and security in South Asia, says US State Department. / AP

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د پاکستان او هند څخه د  کړکېچ د کمولو غوښتنه کړې ده. د ویلو ده چې د پاکستان او هند ترمنځه ترینګلې اړیکې وروسته له هغه چې د اپریل په ۲۲ مه نيټه د هند تر ولکې لاندې کشمیر کې پر سیلانیانو وسله وال برید وشو ښې پسې ترینګلې شوې او دواړه هیوادونو د جګړې نقطې ته رسیدلي دي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارک روبیو د چهارشنبې په ورځ د هند د بهرنیو چارو وزیر سبراهمنیم جایشنکر او د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف سره جلا جلا خبرې وکړې. امریکا  د هند سره د افراطیت په وړاندې  په  مبارزه  ملاتړ څرګند کړ او له پاکستان څخه یې وغوښتل چې د هغه برید په اړه د پلټنو په برخه کې همکاري وکړي چې په لسګونو تنو ته پکې مرګ ژوبله اوښتې ده. د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د دغو تماسونو وروسته جلا جلا بیانونو خپاره کړل.

د هند د بهرنیو چارو وزیر جایشنکر سره په ټیلیفوني خبرو کې، روبیو د هند سره خپله خواخوږي څرګنده کړه خو په عین حال کې یې د احتیاط سپارښتنه وکړه، ځکه چې هند تر اوسه پرته له شواهدو وړاندې کولو پرته پاکستان د پاهلګام په سیمه کې د برید په ملاتړ تورن کړی دی.

اسلام آباد د هند تورونه رد کړي او د نړیوالو پلټنو غوښتنه کوي.

د امریکا د بهرنیو چارو د وزارت ویاندې بروس وویل: " د بهرنیو چارو وزیر روبیو  د پاهلګام په وحشیانه ترهګریز برید کې د وژل شویو کسانو لپاره خپله خواخوږي څرګنده کړه او د ترهګرۍ پر وړاندې د هند سره د همکارۍ په برخه کې د امریکا ژمنتیا تایید کړه."

هغه همدارنګه هند ته سپارښتنه وکړه چې له پاکستان سره د کړکېچ د کمولو او په سویلي آسیا کې د سولې او امنیت د ساتلو لپاره په ګډه کار وکړي.

د پاکستان د لومړي وزیر سره خبرې:

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ویاندې تامي بروس وویل روبیو د پاکستان د لومړي وزیر شهباز شریف سره په ټیلیفوني خبرو کې، د اپریل په ۲۲مه د پاهلګام په سیمه کې د ترهګریز برید د غندلو اړتیا په اړه خبرې وکړې، چې د هند تر ولکې لاندې کشمیر کې پر سیلانیانو شوی وو.

روبیو د دې برید د پلټنو په برخه کې د پاکستاني چارواکو د همکارۍ غوښتنه وکړه.

شریف له امریکا وغوښتل چې پر هند فشار راوړي ترڅو له تاوتریخوالي ډکو څرګندونو څخه ډډه وکړي او په مسؤلیت سره عمل وکړي.

شریف په خبرو کې هند د "پارونکي چلند" په  ترسره کولو تورن کړ او زیاته یې کړه چې "د هند پاروونکي اقدامات به یوازې د ترهګرۍ په وړاندې د پاکستان د مبارزې پر وړاندې خنډونه رامنځته کوي.

د کشمیر شخړه:

د برید وروسته، دواړو خواوو د غچ اخیستلو یو لړ اقدامات کړي دي.

هند د پاکستان سره د اوبو د شریکولو مهم تړون (اندس اوبو تړون) وځنډاوه او یوازینۍ فعاله ځمکنۍ سرحدي لاره یې وتړله. همدارنګه یې د پاکستاني وګړو لپاره صادر شوي ویزې د یکشنبې له ورځې څخه لغوه کړې.

پاکستان په غبرګون کې د هندي وګړو لپاره صادر شوي ویزې لغوه کړې، خپل هوایي حریم یې د هندي الوتنو لپاره وتاړه، له خپل ګاونډي سره یې سوداګري ودروله او د هند سره د ۱۹۷۲ کال شملې تړون وځنډاوه.

دغه تړون د سولې د ټینګښت او د شخړو د دوه اړخیز حل لپاره جوړ شوی و، په ځانګړې توګه د کشمیر پر شخړه تمرکز درلود.

هند او پاکستان له ۱۹۴۷ کال راهیسې چې د بریتانوي واکمنۍ څخه خپلواکي ترلاسه کړې، د پخواني شهزاده ایالت پر سر جګړې کړي، چې سرحد یې د کورنیو نسلونه سره جلا کړي دي.

د هند تر ولکې لاندې سیمه کې یاغیان له ۱۹۸۹ کال راهیسې د خپلواکۍ یا له پاکستان سره د یوځای کېدو لپاره مبارزه کوي.

نوی ډیلي، چې په مسلمانو اکثریت لرونکي د هند تر ولکې لاندې کشمیر کې شاوخوا ۵۰۰,۰۰۰ سرتیري ځای پر ځای کړي، په کشمیر کې وسله واله مبارزه د "پاکستان ملاتړ شوې ترهګري" بولي، چې پاکستان یې ردوي.

په وروستیو اونیو کې، د مودي حکومت په سیمه کې د مسلمانو سازمانونو، ادبیاتو او ښوونځیو پر وړاندې خپل فشار زیات کړی، چې په ټولې سیمې کې یې ګډوډي رامنځته کړې ده.

په همدې وخت کې، هند په شخړه کې د غیر کشمیریانو لپاره ۸۲,۰۰۰ د اوسیدو سندونه صادر کړي، چې د قصدي ډیموګرافیک بدلونونو په اړه اندیښنې راپورته کوي.

د پاهلګام د برید په تعقیب، د هند تر ولکې لاندې کشمیر کې له ۱۵۰۰ څخه زیات کسان نیول شوي دي.

په همدې حال کې، راپورونه خپاره شوي چې په څو هندي ښارونو کې د هندو ښي اړخو ډلو لخوا د کشمیري مسلمانو زده کوونکو په ګډون پر مسلمانانو بریدونه شوي دي.

وپلټۍ
روسیې د اوکراین په پلازمینه کیف کې پر پوځي تاسیساتو د بریدونو په اړه امریکا ته خبر ورکړ
شهباز شریف د بیجینګ د سفر پر مهال، د مصنوعي ځیرکتیا د نړیوالې ادارې په اړه د چین د نوښت ملاتړ وکړ
په میلیونونو حاجیان د عرفات په غونډۍ کې دعاګانې کوي
کاناډا  غزې ته  د مرستې رسونې له کاروان (فلوټیلا) د فعالانو سره  د اسرائیل 'وحشتناک چلند وغانده
امریکايي او اسرائیلي جېټ الوتکو هرمز تنګي ته نږدې پر ایراني کښتیو برید وکړ
په سوریه کې په بریالي توګه د پارلماني ټاکنو ترسره کیدل
مالیزیا ویلي دي چې د عدالت پر نړۍوالې محکمه کې به د اسرائیلو پر خلاف اقامه د دعوا وکړي
نتنیاهو اعتراف کړی چې د ټرمپ د ایران پر پالېسۍ د اغېز کولو لپاره نوره هیڅ وسیله نلري
تورکیې پاکستان کې پر مسافر وړونکي ریل ګاډي ترهګریز برید چې له امله يي ستره فاجعه رامنځته شوه وغنده
د امریکا د بهرنیو چارو وزیر روبیو: د امریکا او ایران ترمنځ خبرې اترې ښايي نن کومه لاسته راوړنه ولري
د غزې روغتون وايي د اسرائیلو په برید کې د یوه ماشوم په ګډون درې تنه وژل شوي دي
راپور: امریکا او ایران د هرمز تنګي د پرانیستلو لپاره د ۶۰ ورځني اوربند هوکړې ته نږدې شوي
په پاکستان کې په بار وړونکي ریل ګاډي د چاودنې له امله لږ تر لږه ۲۷ تنه ټپیان شوي
امریکا وايي کیدای شي په 'څو ساعتونو' کې له ایران سره یوه هوکړه وشي
فرانسې د غزې د مرستندویه کاروان له فعالانو سره د "بد چلند" له امله پر بن ګویر بندیز ولګو