د سویلي کوریا سترې محکمې ولسمشرۍ د ټاکنو د مخکښ نوماند د بیا محاکمه کولو حکم وکړ

د جنوبي کوریا سترې محکمې د پنجشنبې په ورځ هغه پرېکړه لغوه کړه چې د ولسمشرۍ لپاره مخکښ نوماند لی جې میونګ د ټاکنو د قانون د سرغړونې په تور بې ګناه بللی و. دا پرېکړه ښايي د هغه د ټاکنو لپاره د نوماندۍ چانسونه له خطر سره مخ کړي.

Lee Jae-myung, leader of South Korea's main opposition Democratic Party, arrives at a court in Seoul. / Photo: Reuters / Reuters

سویلي کوریا د جون په دریمه نیټه په ترسره کیدونکو ټاکنو کې  د پخواني ولسمشر یون سوک یول ځای ناستی ټاکي. یون د نظامي قانون د اعلان په اړه د ناسمو پرېکړو له امله له خپلې دندې ګوښه شوی و.

پخوانی د اپوزیسیون مشر لی جې میونګ د مارچ په میاشت کې د یوې ټیټې محکمې له خوا د پخوانیو ټاکنیزو کمپاینونو پر مهال د ناسمو څرګندونو په تور بې ګناه وبلل شو، چې د هغه د وروستي کمپاین لپاره يي یو لوی قانوني خنډ لرې کړ.

خو اوس سترې محکمې د بیا محاکمې امر کړی، چې ښايي لی، چې په نظرپوښتنو کې مخکښ دی، له ټاکنو څخه منع کړي.

سترې محکمې وویل چې د هغه د بې ګناهۍ پرېکړه د "قانوني غلط فهمۍ" له امله شوې وه.

محکمې څرګنده کړه چې د ۲۰۲۲ کال د ولسمشرۍ په ناکام کمپاین کې د لی څرګندونې "د کافي اهمیت لرونکي موضوعاتو په اړه ناسمو ادعاوو په توګه ګڼل شوې چې رایه ورکوونکي د نوماند د عامه دفتر لپاره د وړتیا په اړه په غلطه پوه کړي."

محکمې زیاته کړه: "هغه نوماند چې عامه دفتر ته ځان نوموي، د بیان د آزادۍ هغه کچه او درجه نه شي ترلاسه کولی چې عامو وګړو ته د عامه ګټو په اړه د نظرونو یا باورونو د څرګندولو پر مهال ورکول کېږي."

که چېرې ټیټه محکمه لی مجرم وګڼي، هغه به د پنځو کلونو لپاره دفتر ته د نوماندۍ څخه منع شي او ښايي د بند سزا یا له یو میلیون وون (۷۰۰ ډالرو) څخه زیات جریمه شي.

ایا کافي وخت شته؟

د ګالوپ وروستۍ نظرپوښتنه ښيي چې ۶۰ کلن لی د ۳۸ سلنه ملاتړ سره په پام وړ مخکښ دی، په داسې حال کې چې ټول سیالان یې په یو شمېر کې دي.

دا ټاکنې د یون د نظامي قانون د هڅې له امله د هغه د ګوښه کېدو په تعقیب ترسره کېږي.

د پنجشنبې پرېکړه که څه هم د لی لپاره یوه ضربه وه، خو سیاسي شنونکي او وکیل یو جونګ هون وویل: "معمولاً درې میاشتې وخت نیسي چې ټیټه محکمه د سترې محکمې له خوا راستول شوې قضیه وڅېړي.

محکمې ته به ډېر ستونزمن وي چې د ټاکنو مخکې پرېکړه وکړي."

حتی که محکمه د لی پر ضد پرېکړه وکړي، هغه لا هم د استیناف غوښتنه کولی شي، چې دا به هغه ته "د بریا لپاره کافي وخت ورکړي.

د ټاکنو د قانون د سرغړونې قضیې سربېره، لی د فساد د تورونو په اړه د نورو محاکمو سره هم مخ دی.

که هغه په جون کې ولسمشر شي، دا قضیې د ولسمشرۍ د معافیت له مخې ځنډېدلی شي او د هغه د دورې له پای ته رسېدو وروسته به بیا پیل شي.

په همدې حال کې د ولسمشرۍ سرپرست هان دوک سو د پنجشنبې په ورځ استعفا ورکړه، چې ښايي د ولسمشرۍ د نوماندۍ نیت څرګند کړي.

هان په خپل د خدای پامانۍ وینا کې وویل: "زما مخې ته دوه لارې پرتې دي: یوه دا چې په خپل اوسني رول کې دوام ورکړم، او بله دا چې استعفا ورکړم او یوه لویه مسؤلیت ومنم."

تمه کېږي چې ۷۵ کلن هان به د جمعې په ورځ په رسمي ډول خپله نوماندۍ اعلان کړي.