اقتصاد
2 د لوستلو دقیقې
د طالبانو حکومت د پاکستاني دارو ګانو د بدیل د موندولو په اړه اعلان افغانستان د درملو بازار ولړزاوه
د طالبانو چارواکو تېر نوامبر اعلان وکړ چې له پاکستان څخه د درملو پر وارداتو د لسیزو راهیسې روانه تکیه به ژر پای ته ورسوي؛ دا ګام له ګاونډي هېواد سره د خونړیو سرحدي نښتو وروسته پورته شو.
د طالبانو حکومت د پاکستاني دارو ګانو د بدیل د موندولو  په اړه اعلان افغانستان د درملو بازار ولړزاوه
د طالبانو حکومت د پاکستاني دارو ګانو د بدیل د موندولو په اړه اعلان افغانستان د درملو بازار ولړزاوه / Reuters

د افغانستان د درملو د بازار د بنسټیز بدلون پرېکړه د کیفیت لوړولو او د کورنیو تولیداتو د پیاوړتیا په موخه شوې وه، خو د صنعت متخصصین وايي چې دې چټکو بدلونونو یو لړ ستونزې راپیدا کړې دي.

د طالبانو چارواکو تېر نوامبر اعلان وکړ چې له پاکستان څخه د درملو پر وارداتو د لسیزو راهیسې روانه تکیه به ژر پای ته ورسوي؛ دا ګام له ګاونډي هېواد سره د خونړیو سرحدي نښتو وروسته پورته شو.

په روانه میاشت کې د دغه بندیز له پلي کېدو وروسته، د مالیې وزارت ویاند عبدالقیوم ناصر فرانس پریس (AFP) خبري اژانس ته وویل چې حکومت له ټولو واردونکو غوښتي ترڅو د پاکستاني اکمالاتو پر ځای "بدیلې او قانوني" سرچینې ومومي.

سره له دې چې د شته قراردادونو د پای ته رسولو او ګمرکي مراحلو لپاره درې میاشتنی فرصت ورکړل شوی و، خو دا بدلون د هغه هېواد لپاره یوه لویه ننګونه ده چې د خپلو اړتیا وړ نیمایي څخه زیات درمل یې له پاکستان څخه واردول.

په کابل کې یو درمل پلورونکي (فارمیسست)، مجیب الله افضلي وویل:

"د ځینو درملو بیې لوړې شوې دي، ځینې یې بیخي نشته (کمیافت شوي)، او دې حالت د خلکو لپاره ډېرې ستونزې راولاړې کړې دي."

اوس باید درمل له نورو ځایونو څخه راوړل شي، چې دا کار د لېږد وخت او ټرانسپورټي لګښتونه زیاتوي او لوژستیکي پېچلتیاوې هم ورسره مل دي. دغه فارمیسست وویل چې ده د ایران په پوله د اسلام کلا له لارې د درملو واردول پیل کړي دي چې "د ټرانسپورټ کرایه یې له ۱۰ څخه تر ۱۵ سلنې پورې زیاته کړې ده."

د درملو په صنعت کې یوې بلې سرچینې، چې د امنیتي اندېښنو له امله یې د نوم نه ښودلو په شرط خبرې کولې، وویل چې پخوا به ټرانسپورټي لګښتونو د درملو د ټول لګښت ۶ تر ۷ سلنه جوړوله، خو اوس دا کچه ۲۵ تر ۳۰ سلنې ته لوړه شوې ده. هغه اټکل وکړ چې سوداګرو ته تر اوسه پورې ملیونونه ډالر زیان اوښتی دی.

هغه زیاته کړه:

"پخوا به چې په بازار کې کوم درمل کم شول، پاکستان ته به یو زنګ وهل کېده او په دوو یا دریو ورځو کې به درمل رارسېدل. که په قانوني توګه وو او که نه، خو 'خورا په چټکۍ' به رسول کېدل."

 

وپلټۍ
تورکیې د سوریې په ادلیب کې د ګودام د چاودنې له امله چې ۴ کسان پکې ووژل شول خپله خواخوږي څرګنده کړه
د فیلیپین په پالوان ساحل کې د بېړۍ په اورلګېدنه کې پنځه کسان مړه شوي او له ۸۰ څخه ډیر خلک ورک دي
اروپايي ټولنې یوځل بیا تایید کړه چې د اسرائیلو میشت ځایونه د نړیوال قانون له مخې غیرقانوني دي
د تورکیې د دفاعي صنعت شرکت په مصر کې د ګډ تولید لپاره یوه فرعي څانګه پرانیسته
د دوو ماشومانو په ګډون شل فلسطینیان په اشغال شوې لویدیځه غاړه کې د اسرائیلو د چاپو پر مهال ونیول شول
د نیپال-چین سرحدي سیلابونو له امله د مړو شمېر 1,410 ته لوړ شوی، او زرګونه خلک لا هم ورک دي
سرچینې: اسرائیل په اشغال شوي ختیځ بیت المقدس کې د بریتانیا قونسلګرۍ ته د تړلو لپاره ۳۰ ورځي وخت ورکړ
په مالیزیا کې د چورلکې لوېدو له امله پنځو کسانو خپل ژوند له لاسه ورکړی
تورکیې د سعودي عربستان پر ضد د حوثیانو د بریدونو په کلکه توګه وغندل.
د بریتانیا لومړي وزیر: په غزه کې د روان وضعیت پر وړاندې "چوپتیا او بې‌تفاوتي نشم غوره کولی
نیوزیلینډ له اسرائیل څخه وغوښتل چې په نیول شوي لویدیځه غاړه کې د غیرقانوني میشت ځایونو پراختیا ودروي
د مهمو خبرونو سرټکي
ایران ژمنه وکړه تر هغې به مقاومت وکړي ترڅو چې تیري کوونکي په "بشپړه توګه پښیمانه" شي
د اسرائیلو پخواني لومړي وزیر بینټ موجود لومړی وزیر نتانیاهو په جنايي غفلت تورن کړ
زیلینسکي اعلان وکړ چې روسیې په اوکراین کې د یوه ټلویزیوني چینل پر ودانۍ د بې‌ پیلوټه الوتکې برید وکړ