تورکیې په اوکراین کې د ځواکونو د ځای په ځای کولو نه مخکې د اوربند پر اهمیت ټینګار وکړ. تورکیې وویل چې په اوکراین کې د هر ډول ځواکونو د ځای په ځای کولو نه مخکې اوربند اړین دی.
د تورکيې دغه بیان د مکرون د سه شنبې د څرګندونو وروسته راغلی، چې پکې هغه وړاندیز کړی و چې د راتلونکي ډاډمنوونکي ځواک په ترکیب کې کېدای شي فرانسوي، بريتانوي او تورکي سرتېري شامل وي.
د تورکیې دفاع وزارت د پنجشنبې په ورځ وویل چې د روسیې او اوکراین ترمنځ اوربند باید د نړیوالې ډاډګیرنې ځواک سره د تورکیې د احتمالي ونډې په اړه د هر ډول خبرو اترو دمخه رامنځته شي.
وزارت د هغو ادعاوو په اړه چې ګواکې تورکي سرتېري به د څو هېوادیزې سولې د ماموریت په چوکاټ کې اوکراین ته ولېږل شي، داسې وويل: «هر ځای چې د سولې، امنیت او ثبات اړتیا وي، د تورکيې وسله وال ځواکونه لومړی په ذهن کې راځي. دا د تورکيې د وسله والو ځواکونو د وړتيا، اغېزمنتیا، مخنیوي او معتبر دریځ تر ټولو روښانه نښه ده.»
وزارت زیاته کړه« : له هر څه دمخه، د روسیې او اوکراین ترمنځ باید اوربند رامنځته شي. له هغه وروسته باید د ماموریت لپاره د روښانه صلاحیت لرونکی چوکاټ جوړ شي او دا باید وټاکل شي چې هر هېواد به څومره ونډه لري. د تورکیې وسله وال ځواکونه چمتو دي چې د هر هغه نوښت ملاتړ وکړي چې زموږ سیمې ته امنیت او ثبات راولي.»
دغه بیان وروسته له هغه خپور شو چې د فرانسې ولسمشر اېمانوېل مکرون د سې شنبې په ورځ وړاندیز وکړ چې راتلونکی ډاډمنوونکی ځواک کېدای شي فرانسوي، بريتانوي او تورکي سرتېري ولري. س
انقره، چې د جګړې له پیل راهيسې له مسکو او کیف دواړو سره متوازنې اړیکې ساتلې دي، ويلي چې د دې ډول استوګنې د بحث دروازه پرانستې ده، خو یوازې هغه وخت چې د ماموریت هدفونه او چوکاټ په روښانه توګه تعریف شوي وي.
اروپايي ښکېلتیا
اروپايي حکومتونو د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ له خوا د اوکراین د سولې د اصلي ۲۸ ماده ییز پلان په اړه جدي اندېښنې راپورته کړې، ځکه دوی ويلي چې دغه پلان له اوکراین څخه پراخې ځمکنۍ او پوځي امتیازونه غواړي او کېدا شي کییف د تسلیمۍ پر لور بوځي.
د اروپايي متحدینو د فشار او د امریکا او اوکراین د چارواکو ترمنځ د جنیوا د خبرو وروسته، راپورونه وايي چې پلان بیاکتل شوی دی.
لکه څنګه چې پروسه پراختیا مومي، اروپایي لوري ځانونه په مستقیم ډول په خبرو اترو کې شامل کړل.
بریتانیا، فرانسې او جرمني یو بدیل وړاندیز جوړ کړ چې ټینګار یې کاوه چې هر ډول هوکړه باید د اوکراین حاکمیت خوندي کړي، له اوتومات سیمتریز امتیازونو څخه مخنیوی وکړي، د اوکراین د دفاعي وړتیا ساتنه تضمین کړي او د راتلونکو امنیتي ترتیباتو په جوړولو کې د اروپا رول یقیني کړي.
د لوېدیځو وړاندیزونو تر منځ انقرې خپل دریځ یو ځل بیا تکرار کړ او څرګنده یې کړه چې د ځواکونو د استوګنولو خبرې هغه وخت نشي پرمخ تللی، چې اوربند رامنځته نه شي، د ماموریت صلاحیت او چوکاټ روښانه نه وي، او د ګډون کوونکو هېوادونو د مسؤلیتونو وېش مشخص نه وي.
وزارت زیاته کړه چې تورکیه به یوازې هغه وخت د هر نوښت ارزونه وکړي چې د سیمې د سولې او ثبات د پیاوړتیا هدف ولري، کله چې دغه ټول شرطونه بشپړ پوره شي.
