نړۍ
3 د لوستلو دقیقې
فیلیپین او امریکا د جنوبي چین سمندرګي په لانجمنه سیمه کې ګډ پوځي تمرینات ترسره کړل
د فیلیپین او د متحده ایالاتو پوځي ځواکونو په روانه اوونۍ کې د جنوبي چین په یوه جنجالي ساحل کې په ګډه سمندري تګ راتګ وکړ، د فیلیپین وسله‌ والو ځواکونو د سه ‌شنبې په ورځ وویل، دا ګډ تمرینونه د تړون له مخې د متحدینو ترمنځ د همکارۍ د پیاوړتیا په موخه ترس
فیلیپین او امریکا د جنوبي چین سمندرګي په لانجمنه سیمه کې ګډ پوځي تمرینات ترسره کړل
فیلیپین او امریکا د جنوبي چین سمندرګي په لانجمنه سیمه کې ګډ پوځي تمرینات ترسره کړل / Reuters

فیلیپین او امریکا د جنوبي چین سمندرګي په لانجمنه سیمه کې ګډ پوځي تمرینات ترسره کړل

دا وروستۍ تمرین د مانیلا او واشنګټن ترمنځ د دفاعي اړیکو ژوروالی په ګوته کوي، په داسې حال کې چې د سویلي چین په سمندر کې له چین سره تاوتریخوالی دوام لري.

د فیلیپین او د متحده ایالاتو پوځي ځواکونو په روانه اوونۍ کې د جنوبي چین په یوه جنجالي ساحل کې په ګډه سمندري تګ راتګ وکړ، د فیلیپین وسله‌ والو ځواکونو د سه ‌شنبې په ورځ وویل، دا ګډ تمرینونه د تړون له مخې د متحدینو ترمنځ د همکارۍ د پیاوړتیا په موخه ترسره شول.

د دواړو هېوادونو ترمنځ پوځي تعاملات د فیلیپین د ولسمشر فرناندو مارکوس جونیر تر مشرۍ لاندې ډېر شوي، چې د جنوبي چین په سمندرګي کې د چین د زیاتېدونکي حضور پر وړاندې یې واشنګټن ته لا نږدې تګ غوره کړی دی.

دا د ۲۰۲۳ کال د نومبر راهیسې د امریکا او فیلیپین ترمنځ یوولسم ګډ تمرین و، چې د جنوبي چین په سمندرګي کې د سکاربرو په ساحل کې ترسره شو؛ دا سیمه د فیلیپین د ځانګړې اقتصادي زون برخه ده، خو چین یې هم د خپلې خاورې برخه بولي.

د فیلیپین وسله والو ځواکونو په یوه بیان کې وویل: "د دې فعالیتونو بریالي ترسره کول د متحدو ځواکونو ترمنځ همغږي، تاکتیکي مهارت او متقابل تفاهم ته وده ورکړه."

په دې تمرین کې د فیلیپین جنګي بېړۍ انتونیو لونا، د فیلیپین د ساحلي ساتنې یوه سمندري ګزمې بېړۍ، او همدارنګه دوه پوځي الوتکې او یوه چورلکه نندارې ته وړاندې شول.

'ګډې ګزمې'

د امریکا د اندو–پاسیفیک قومندانۍ د جان فین په نوم د ارلي برک ټولګي هدایت ‌لرونکې توغندیزه ویجاړوونکې بېړۍ ځای پر ځای کړه، هغه بېړۍ چې دوه اوونۍ مخکې یې د تایوان تنګي ته تګ کړی و، او همدارنګه یې یو MH-60R سیهاوک هېلیکوپټر هم وکاراوه.

د سه ‌شنبې په ورځ، د چین د پوځ د سویلي تیاتر قومندانۍ وویل چې له یکشنبې تر دوشنبې پورې یې د جنوبي چین په سمندرګي کې عادي ګزمه ترسره کړې ده، خو د ځای په اړه یې څه نه دي ویلي.

په یوه بیان کې راغلي: «فیلیپین له سیمې بهر هېوادونه راګډ کړي ترڅو د ‘ګډو ګزمو’ تنظیم وکړي، چې دا کار د جنوبي چین په سمندرګي کې سوله او ثبات ګډوډوي.»

بیان زیاتوي: «د تیاتر قومندانۍ ځواکونه به په ټینګ هوډ د ملي ځمکنۍ حاکمیت او سمندري حقونو او ګټو ساتنه وکړي، او په کلکه به سیمه ‌ییزه سوله او ثبات ټینګ وساتي.»

چین د جنوبي چین د سمندرګي نږدې ټوله برخه خپله حاکمیت بولي، چې پکې د برونای، اندونیزیا، مالیزیا، فیلیپین او ویتنام د ځانګړو اقتصادي زونونو برخې هم شاملې دي.

وپلټۍ
سپینې ماڼۍ ویلي امریکا به د نوامبر د ۳مې نېټې د کانګرس له منځمهاله ټاکنو مخکې پر ایران برید ونکړي
د اروپا او منځني ختیځ لوړپوړي ډیپلوماټان به د منځګړیتوب ۹مې غونډې لپاره په استانبول کې راټول شي
تورکیه او کاناډا د ۱۰ میلیارد ډالرو سوداګرۍ هدف لري.
ټرمپ: له ایران سره هېڅ ډول مذاکرات  روان ندي، ډېر ژر به مهم پرمختګونه وشي
امریکا په خلیج هیوادونو کې د خپلو سفارتخانو څخه د ډیپلوماټانو او د هغوې د کورنیو د ویستلو امر کړی
د تورکیې ولسمشر او د بلغاریا لومړي وزیر د تور سمندرګي د امنیت او دوه اړخیزو اړیکو په اړه خبرې وکړې
نیویارک ټایمز: امریکا او اسرائیل له ټاکنو وروسته پر ایران د بریدونو پلانونه تر بحث لاندې نیسي
د مهمو خبرونو غورچاڼ
ایران ویلي دي چې ډیر ژر به خپل یو نوی بم چې د ټولو بمونو پلار بلل کیږي نندارې ته وړاندې کړي
د خلیج هېوادونو پر سعودي عربستان د حوثي یاغیانو د بریدونو په ترڅ کې فوق العاده غونډه وکړه
ولسمشر اردوغان: «هغه جنایتکاران چې د ماشومانو له وژلو خوند اخلي، په هیڅ ځای کې پټیدلی نشي
د قطر امیر او مکرون په دوحه کې د دفاعي همکاریو او د هرمز تنګي د کړکېچ په اړه خبرې اترې وکړې
اسرائیلو په غزه کې د دوو ماشومانو په ګډون اووه فلسطینیان ووژل
روسیې اوکراین ته د جګړې او جاسوسۍ په تور د جرمني د یو وګړي د نیولو نه خبر ورکړی دی.
په فرانسه کې د یوې جنګي الوتکې د سقوط له امله د الوتکې پیلوټ ژوند د لاسه ورکړی دی.