نړۍ
2 د لوستلو دقیقې
قزاقستان د اروپا د دودیزو وسلو په تړون کې خپل ګډون وځنډاوه
قزاقستان د  اروپا د دودیزو وسلو په  تړون کې خپل ګډون وځنډاوه ځکه چې سیمه يیز تاوتریخوالی زیاتیږي او ډیر هیوادونه د اروپا د وسلو کنټرول سیسټم ته په خپلو ژمنو بیا غور کوي.
قزاقستان د اروپا د دودیزو وسلو په تړون کې خپل ګډون وځنډاوه
قزاقستان د اروپا د دودیزو وسلو په تړون کې خپل ګډون وځنډاوه / Reuters
21 نومبر 2025

قزاقستان د اروپا د دودیزو وسلو په تړون کې خپل ګډون وځنډاوه

قزاقستان د  اروپا د دودیزو وسلو په  تړون کې خپل ګډون وځنډاوه ځکه چې سیمه يیز تاوتریخوالی زیاتیږي او ډیر هیوادونه د اروپا د وسلو کنټرول سیسټم ته په خپلو ژمنو بیا غور کوي.

قزاقستان د جمعې په ورځ اعلان وکړ چې د اروپا په دودیزو وسله ‌والو ځواکونو تړون (CFE Treaty) کې یې ګډون وځنډاوه.

اړونده فرمان د ولسمشر قاسم جومرت توکایف لخوا لاسلیک شوی او د ولسمشرۍ په ویب ‌پاڼه کې خپور شوی دی.

د  اروپا د دودیزو وسلو  تړون په ۱۹۹۰ کال نوامبر کې په پاریس کې د ناټو د ۱۶ غړو هیوادونو او د وارسا تړون د ۶ غړو هیوادونو استازو لخوا لاسلیک شوی و.

دغه تړون په اروپایي سیمه کې د جنګي ټانکونو، زغره ‌والو جګړه ‌ییزو وسایطو، د ۱۰۰ میلی ‌مترو یا لوړې کچې توپچي سیستمونو، جنګي الوتکو، او بریدګرو چورلکو پر شمېر محدودیتونه وضع کړي، چې د اتلانتیک له سمندر څخه تر اورال پورې غځیدلي دي.

په پای کې ۲۸ هیوادونو دغه تړون لاسلیک کړ.

د تړون تازه نسخه د ۱۹۹۹ کال په استانبول کې د اروپا د امنیت او همکارۍ سازمان (OSCE) په سرمشریزه کې وړاندې شوه.

یوازې روسیې، بیلاروس، قزاقستان او اوکراین دا تعدیل شوې نسخه تصویب کړه.

روسیې په ۲۰۰۷ کال کې د اروپا دودیزو وسلو په  تړون کې خپل ګډون وځنډاوه او په ۲۰۲۳ کال کې یې له تړون څخه ووت، د دې اندیښنو په حواله چې د ناټو پراختیا د تړون له ټاکل شویو حدونو څخه زیاته شوې وه او د تړون شرایطو کې یې بدلونونه وړاندیز کړل، مګر هیڅ موافقه ونه شوه.

د روسیې د تړون پر ضد د نیوکو په ځواب کې، د ناټو هیوادونو پرېکړه وکړه چې د مسکو ګډون په تړون کې تر ناڅرګندې مودې وځنډوي.

وروسته، ورته د ځنډولو پرېکړې د بیلاروس، اوکراین، تورکیې، هنګري، مولدووا او نورو هیوادونو لخوا هم اعلان شوې.

وپلټۍ
د امریکا لخوا د هرمز تنګي د کلابندۍ پر مهال د ایران اړوند کښتۍ خلیج ته نوې لاره کاروي
پر اوکراین د روسیې په بریدونو کې درې تنه وژل شوي دي
د تورکیې ولسمشر رجب طیب اردغان د کاناډا له لومړي وزیر کارنۍ سره ټیلیفوني خبرې وکړې.
د تورکیې د پارلمان رئیس له ملګرو ملتونو څخه د اسرائیل د غړیتوب د ځنډولو غوښتنه وکړه
پنټاګون په کیوبا کې د احتمالي نظامي عملیاتو لپاره پلان جوړونه "ګړندۍ" کړې ده
د امریکا سنا د ټرمپ د جنګي واکونو د محدودولو لپاره د ډیموکراټانو وروستۍ هڅه ناکامه کړه
افغانستان غزې ته له ۵۰۰ ټنو زیاته مرسته لېږلې ده
د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین چین ته سفر کوي
د تورکیې د ملي راډیو تلویزیون ( ټي آر ټي ) د بشري فلمونو د اتم پړاو لپاره نوم لیکنې پیل شوې
امریکا د کډوالۍ او ګمرکونو د تطبیق ادارې  په ۲۰۲۵ مالي کال کې تر ۴۴۲،۰۰۰ څخه ډیر کسان ډیپورت کړي
په ختیځ آرام سمندر کې د مخدره توکو د قاچاق په ادعا شوې کښتۍ باندې د امریکا برید څلور کسان ووژل
ټرمپ وايي د ایران جګړه 'ډېره نږدې ده چې پای ته ورسېږي'
اوکرایني چارواکي: د روسیې په بریدونو کې د یوه ماشوم په ګډون اوه کسان وژل شوي
سعودي عربستان پاکستان ته اماراتو د پور د خلاصولو په خاطر ۳ ملیارده ډالره ورکوي.
د چین ولسمشر شي جين پينګ په بیجینګ کې د روسیې د بهرنیو چارو وزیر لاوروف سره وکتل