افغانستان
4 د لوستلو دقیقې
افغان او پاکستاني ځواکونو د یکشنبې په ورځ د خپلې پولې په اوږدو کې نښتې وکړې
د پولې اخوا نښتو له څو میاشتو راهیسې زور اخیستی و، خو د تېرې پنجشنبې راهیسې هغه مهال خورا شدیدې شوې چې افغانستان د پولې په اوږدو کې عملیات پیل کړل او پاکستاني ځواکونو له ځمکې او هوا څخه متقابل بریدونه وکړل.
افغان او پاکستاني ځواکونو د یکشنبې په ورځ د خپلې پولې په اوږدو کې نښتې وکړې
افغان او پاکستاني ځواکونو د یکشنبې په ورځ د خپلې پولې په اوږدو کې نښتې وکړې / Reuters

افغان او پاکستاني ځواکونو د یکشنبې په ورځ د خپلې پولې په اوږدو کې نښتې وکړې. افغان اوسېدونکو او چارواکو د فرانس پرس خبري اژانس  ته ویلي چې دا جګړې په بګرام کې د امریکا له پخوانۍ هوايي اډې په ګډون د څو نورو بریدونو سره هم‌مهاله شوي دي.

د پولې اخوا نښتو له څو میاشتو راهیسې زور اخیستی و، خو د تېرې پنجشنبې راهیسې هغه مهال خورا شدیدې شوې چې افغانستان د پولې په اوږدو کې عملیات پیل کړل او پاکستاني ځواکونو له ځمکې او هوا څخه متقابل بریدونه وکړل.

له پاکستان سره د سرحدي سیمو ګڼو اوسېدونکو AFP ته د شپېنۍ جګړې خبر ورکړی، په داسې حال کې چې د ننګرهار ولایت د اطلاعاتو او کلتور ریاست او پولیسو په وینا، په بې پیلوټه الوتکو (ډرون) بریدونو کې دوه ملکي کسان وژل شوي دي.

د کابل په شمال کې، د بګرام سیمې یوه اوسېدونکي چې د امنیتي ملحوظاتو له امله یې نوم نه دی ښودل شوی، ویلي چې هوايي بریدونو "د بګرام هوايي اډه وویشتله". یو بل اوسېدونکي دا برید "خورا وېروونکی" وباله او ویې ویل: "دا ډېر قوي برید و چې سیمه یې ولړزوله. د هوايي ډګر له شمالي برخې لوګي او اور پورته کېدل." د پروان ولایتي ویاند، فضل الرحیم مسکین یار وویل چې پاکستاني جیټ الوتکو د اډې د بمبارولو "هڅه وکړه"، خو مرګ‌ژوبله یا زیان یې نه دی اړولی.

پاکستان د جمعې په ورځ پر کابل او کندهار (چې د افغانستان د ستر مشر کور دی) د مهمو ښارونو بمبارول منلي وو، خو د یکشنبې ورځې د بریدونو په اړه یې تبصره نه ده کړې. په کابل کې، د AFP خبریالانو د یوې چاودنې او ورپسې د ډزو غږونه اورېدلي دي. د طالبانو د حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد وویل چې "د پاکستاني الوتکو په نښه کولو لپاره د الوتکو ضد ډزې کېږي."

د یکشنبې په ورځ په کابل کې د امنیتي ځواکونو حضور زیات شوی و او د ښار په مرکز کې تلاشۍ ډېرې شوې وې. په خوست ولایت کې هم د بې پیلوټه الوتکو غږونه اورېدل شوي او په جلال اباد ښار کې یوه خبریال یوه جیټ الوتکه لیدلې ده. د افغان حکومت مرستیال ویاند، حمدالله فطرت ویلي چې د پنجشنبې راهیسې د پاکستان په بریدونو کې په بېلابېلو ولایتونو کې ۳۶ ملکي کسان وژل شوي، خو اسلام اباد په دې اړه څه نه دي ویلي.

د خوست ولایت اوسېدونکو ویلي چې دواړه لوري ټوله شپه په جګړه بوخت وو، په داسې حال کې چې په پکتیا ولایت کې هم د سختې جګړې راپورونه ورکړل شوي دي. په تورخم کې هم د نښتې خبر ورکړل شوی دی. افغان چارواکو ویلي چې د پنجشنبې برید د هغو هوايي بریدونو په ځواب کې و چې ملکي کسان یې وژلي وو، خو پاکستان ویلي چې هدف یې وسله وال وو.

'جګړه بنده کړئ'

د شنبې په ورځ، یو شمېر بې ځایه شویو کسانو له نړیوالې ټولنې وغوښتل چې پر پاکستان فشار راوړي ترڅو جګړه بنده کړي. که څه هم سعودي عربستان او قطر د ډیپلوماټیکو هڅو له لارې د اوربند هڅه کوي، خو تر اوسه پایله نه ده ورکړل شوې.

اسلام اباد پر افغانستان تور پورې کوي چې د هغو وسله والو ډلو (لکه TTP) پر وړاندې اقدام نه کوي چې په پاکستان کې بریدونه کوي، خو طالبان دا تورونه ردوي. څېړونکي وايي، دا لومړی ځل دی چې پاکستان خپل بریدونه د افغانستان پر دولتي تاسیساتو متمرکز کړي دي.

د پاکستان د اطلاعاتو وزیر عطاء الله تارړ وویل چې د عملیاتو له پیل راهیسې یې په افغانستان کې ۴۱ ځایونه ویشتلي او ادعا یې وکړه چې تر ۳۵۰ ډېر افغان سرتېري وژل شوي دي. بلخوا، حمدالله فطرت وویل چې په دې نښتو کې تر ۸۰ ډېر پاکستاني سرتېري وژل شوي او ۲۷ پوستې یې نیول شوي دي. د دواړو لورو د مرګ‌ژوبلې ارقام په خپلواکه توګه نه شي تایید کېدای. دا په تېرو څو کلونو کې د دواړو هېوادونو ترمنځ تر ټولو خونړۍ نښتې دي.

 

وپلټۍ
په پاکستان کې د جومات ترڅنګ چاودنه کې د وژل شویو کسانو شمېر ۲۳ ته لوړ شو
تورکیې له برازیل سره لاسلیک کړی د دفاعي صنایعو د همکارۍ هوکړه لیک تصویب کړ
ولسمشر اردوغان به د ملګرو ملتونو له تریبون څخه نړۍ ته وینا وکړي
د سکانډیناویا هوایي شرکت  اسرائیل ته د الوتنو د بیا پیلولو پلان لغوه کړ
د یمن په پلازمېنه صنعاء کې د حوثیانو له لوري د بې‌پیلوټه الوتکو (ډرون) له ویشتلو وروسته د چاودنو غږو
په پاکستان کې د یوه جومات ترڅنګ چاودنه شوې چې له امله يي ۱۵ کسان وژل شوي او تر ۵۰ ډېر ټپیان دي
اسرائیل او مراکش په ملګرو ملتونو سازمان کې له لیدنې وروسته د سفارتونو په پرانستلو موافقه وکړه
اوکراین وايي، د روسیې د بې پیلوټه الوتکې له برید وروسته د تنزانیا بیرغ لرونکې بیړۍ کپتان ووژل شو
روسيې او اوکراين په متقابلو بریدونو کې حساسې نقطې په نښه کړې
کانادا د بریتانیا په مشرۍ د مشترک بهرنیو عملیاتو په ځواکونو کې د غړیتوب غوښتنه وکړه
ترامپ: ایران په مستقیمه توګه له امریکا سره اړیکه نیولې او غواړي تړون وکړي
تورکیې د مکې مکرمې شاوخوا کې د حوثیانو د ډرون هڅه او برید وغانده
تورکیې د ملي استخباراتو سازمان (MİT) رئیس ابراهیم قالن د رسمي سفر په ترځ کې افغانستان نه لیدنه وکړه
زیلینسکي روسیه په وروستیو اونیو کې یې دوه ځلې د هغه د الوتکې د ويشتلو په هڅې تورنه کړه.
د اروپايي ټولنې مشرې کاناډا ته د «ملګري غړي» پېشنهاد وکړ