نړۍ
3 د لوستلو دقیقې
د ملګروملتونو ځانګری رپورټر : انګلستان او نور هیوادونه د غزې په نسل وژنه کې د اسرائیلو همکار دي
د اشغال شوې فلسطیني سیمو لپاره د ملګروملتونو پخواني راپور ورکوونکي ویلي چې د اسرائیلو لخوا د غزې پر وړاندې وژونکي بریدونه د نړیوالې همکارۍ پرته دوام ناشونی دی.
د ملګروملتونو ځانګری رپورټر : انګلستان او نور هیوادونه د غزې په نسل وژنه کې د اسرائیلو همکار دي
/ AA

د اشغال شوې فلسطیني سیمو لپاره د ملګروملتونو پخواني راپور ورکوونکي ویلي چې د اسرائیلو لخوا د غزې پر وړاندې وژونکي بریدونه د نړیوالې همکارۍ پرته دوام ناشونی دی.

ریجارډ فالک چې په انګلستان کې جوړه شوې د غزې جنګي جرایم او د غزې په نسل وژنه کې د انګلستان رول د څیړولو په اړه د محکمې په ځانګړې غونډه کې خبرې کولې وویل، په انګلستان کې د داسې یوې غونډې د جوړیدو له امله ډیر خوښ دی. فالک د دې محکمې مشري هم په غاړه لري.

فالک یادونه وکړه چې د غزې محکمه به د اکتوبر له ۲۳مې څخه تر ۲۶مې پورې په استانبول کې د نسل وژنې په اړه خپله وروستۍ غونډه ترسره کړي. هغه وویل چې د بریتانیا د غزې محکمه د لومړي ځل لپاره د یوه لوی، لیبرال او ډیموکراتیک هېواد په همکارۍ باندې مناسب ټینګار کوي.

هغه زیاته کړه: "زه د دې کار اهمیت نشم زیات بیانولی، ځکه چې د دې همکارۍ پرته اسرائیل هغه څه نه شو کولی چې اوس یې کوي."

فالک د بریتانیا حکومت د شرم وړ وباله او وویل چې واشنګټن په ښکاره ډول اسرائیلو ته بې قید او شرط ملاتړ ورکوي او د غزې د ویجاړونکو پالیسیو په ترسره کولو کې د یوه همکار په توګه عمل کوي.

فالک د غزې د کړکېچن وضعیت په اړه وویل چې د غزې خلک د قحطۍ له امله د ډله ییزې لوږې له ګواښ سره مخ دي، کوم چې تېر میاشت د نړیوال خوراکي امنیت د مرحلې طبقه بندۍ  لخوا په رسمي ډول اعلان شو.

هغه وویل: "که نړۍ نور انتظار وکړي، نو ډېر ناوخته به وي، او تاریخ به د دې وخت د بحران په وړاندې د ناکامۍ یادونه وکړي."

فالک زیاته کړه چې اسرائیل ته تر اوسه ډیپلوماتیک ملاتړ ورکول د دې هېواد د جنایتونو او د نړیوالو محکمو د پرېکړو د نه منلو په وړاندې یوه همکاري ده.

د لندن په مرکز کې د فورنزیک آرکیټکچر څېړنیز ادارې مشر، ایال ویزمن، چې د جګړې او بشري حقونو د سرغړونو پېښې څېړي، وویل چې د نسل وژنې انکار د نسل وژنې لپاره لار هواروي.

ویزمن څرګنده کړه چې په غزه کې ویجاړتیا بې ساري ده. هغه وویل چې د بیا تنظیم په پلمه د غزې د ویجاړتیا هدف د خلکو له منځه وړل دي، او د ځمکې پر مخ ټولې نښې له منځه وړل شوې دي.

د لندن د کوین ماري پوهنتون د نړیوالو قوانینو او بشري حقونو استاد، نیوي ګورډن، وویل چې د بریتانیا حکومت هغه وخت خپلې دروازې وتړلې کله چې بریتانوي-فلسطیني اتباعو غوښتل خپلې کیسې شریکې کړي، خو اسرائیلیانو ته یې دروازې خلاصې پرېښودې.

هغه زیاته کړه: "نسل وژنه د نسل وژنې په انکار سره ترسره کېږي." هغه وویل چې د خپلو قانوني مکلفیتونو سره سره، د بریتانیا حکومت اسرائیلو ته د وسلو پلور او استخباراتي ملاتړ ته دوام ورکړی دی.

د کینټ پوهنتون د نړیوالو قوانینو څانګې فلسطینۍ استادې، شاهد حموري، وویل چې بریتانیا د غزې په نسل وژنه کې د اسرائیلو ملاتړ کړی، سره له دې چې د پېښو په اړه بشپړ معلومات یې درلودل.

د غزې نسل وژنه د جمعې په ورځ ۷۰۰مې ورځې ته داخله شوه، چې اسرائیلو لږ تر لږه ۶۴,۳۰۰ فلسطینیان وژلي دي. پوځي کمپاین د دې سیمې ویجاړتیا ته دوام ورکړی، چې اوس د قحطۍ سره مخ ده.

تېر نومبر، د نړیوالې جنایي محکمې د اسرائیلو د لومړي وزیر بنیامین نتانیاهو او د هغه د پخواني دفاع وزیر یوآف ګالانت لپاره د جنګي جرمونو او د بشریت پر وړاندې د جرمونو په تور د نیولو امرونه صادر کړل.

 

وپلټۍ
تورکیې د مکې مکرمې شاوخوا کې د حوثیانو د ډرون هڅه او برید وغانده
تورکیې د ملي استخباراتو سازمان (MİT) رئیس ابراهیم قالن د رسمي سفر په ترځ کې افغانستان نه لیدنه وکړه
زیلینسکي روسیه په وروستیو اونیو کې یې دوه ځلې د هغه د الوتکې د ويشتلو په هڅې تورنه کړه.
د اروپايي ټولنې مشرې کاناډا ته د «ملګري غړي» پېشنهاد وکړ
په غزه کې د اسرائیلي بریدونو له امله د ۵ ماشومان په ګډون ۱۱ کسان وژل شوي دي
د تورکیې ځايي او ملي بې پیلوټه تعرضي الوتکې خپل یو بل ازمایښت هم په ډیر بریالیتوب سره بشپړ کړ
حوثیانو ادعا کړې چې د سعودي عربستان یوه F-15 جنګي الوتکه یې ویشتې ده
پر منځني ختیځ کې د امریکا پر اډو د ایران له بریدونو وروسته د پراخو زیانونو راپور ورکړل شوی
د امریکا د استازو جرګې پر ایران د بریدونو د بندولو طرحه تصویب کړه
د امریکا په لاس انجلس ښار کې یوې چورلکې سقوط وکړ او وروسته يي اور واخیست.
عربستان ویلي هوایي دفاعي ځواکونو يي هغه ډرون له منځه یوړه  چې مکې  هوایي حریم ته د ننوتو هڅه کوله
د تورکیې بهرنیو چارو وزیر فیدان: د هرمز تنګي باید هر څه ژر چې ممکن وي د جګړې نه مخکې حالت ته وګرځي
د سعودي وليعهد محمد بن سلمان په قاهره کې د السیسي سره په لیدنه کې د سیمې د امنیت په اړه خبرې وکړې
په سومالیا کې د تورکیې له ملاتړ څخه د مننې په موخه لوی لاریون او غونډې ترسره شوې
د عمان په سواحلو کې د تیلو په یو ټانکر کښتۍ برید شوی دی.