د جرمني جګپوړی دیپلومات تورکیې ته سفر کوي، چې تمرکز به یې پر سوداګرۍ او امنیت وي

د تورکیې د بهرنیو چارو وزیر هاکان فیدان او د هغه د جرمني سیال وادپول ترمنځ به د لوړې کچې خبرې اترې د تورکیې او جرمني پر سوداګرۍ، انرژۍ او دفاع متمرکزې وي.

د تورکیې د بهرنیو چارو وزارت د سرچینو په وینا، ټاکل شوې چې د جرمني د بهرنیو چارو وزیر یوهان ډیویډ وادپول د جمعې په ورځ تورکیې ته سفر وکړي، چې دا سفر په دوه اړخیزو اړیکو کې یو مهم پړاو بلل کېږي.

د تورکیې د بهرنیو چارو وزیر هاکان فیدان به له خپل جرمني سیال وادپول سره وګوري ترڅو د دواړو هېوادونو ترمنځ د لوړې کچې خبرو اترو او مشورتي میکانیزمونه پیاوړي کړي.

تمه کېږي چې خبرې به پر مخ پر ودې اقتصادي او سوداګریزو اړیکو متمرکزې وي، او تمه ده چې د تورکیې او جرمني د اقتصاد او سوداګرۍ ګډه کمیټه (JETCO) او "د انرژۍ او کانونو فورم" به همکارۍ ته وده ورکړي.

فیدان به د انرژۍ په برخه کې همکارۍ ته د تورکیې پر ستراتیژیک لیدلوري ټینګار وکړي او له جرمني سره به په مهمو سکتورونو کې خپل شراکت لا ژور کړي.

تمه کېږي چې په خبرو کې به د تورکیې او اروپايي ټولنې پر اړیکو، د ناټو په چوکاټ کې پر امنیتي ستراتیژیو او په دفاعي صنعت کې پر ګډو نوښتونو هم بحث وشي، چې په کې د اروپايي ټولنې د SAFE (د اروپا لپاره امنیتي اقدام) میکانیزم لاندې همکاري هم شامله ده.

نړیوال امنیت او غزه

سیمه ییزې او نړیوالې مسلې، لکه منځنی ختیځ، اوکراین او سوریه، به د وادپول د سفر پر مهال د تورکیې د اجنډا یوه مرکزي برخه وي.

تمه کېږي چې هاکان فیدان به د غزې د اوربند له نږدې څارنې او د هغه د بشپړ او بې له ځنډه پلي کېدو پر اړتیا ټینګار وکړي.

اسرائیل او حماس د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ په مشرۍ د اوربند پر یوه تړون هوکړه کړې، چې موخه یې پر غزې د اسرائیل د دوه کلنې نسل وژنې جګړې پای ته رسول دي، چې په ترڅ کې یې تل ابیب له ۶۰ زرو ډېر فلسطینیان، چې ډېری یې ښځې او ماشومان وو، ووژل.

ترکیه د امریکا، مصر او قطر ترڅنګ یو له تضمین کوونکو هېوادونو څخه دی، چې دنده یې د دې څارنه ده چې ایا اوربند پر ځای پاتې کېږي.

د سرچینو په وینا، غزې ته پر چټکو او بې له ځنډه بشري مرستو به د لومړیتوب په توګه ټینګار وشي، او ورسره به له جرمني سره د سیمه ییز ثبات او ستراتیژیکې همکارۍ پر پراخو ژمنو هم خبرې وشي.

په جرمني کې تورکي ټولنه او سوداګري

له جرمني سره د تورکیې اړیکو په وروستیو کلونو کې لوړې او ژورې لیدلي دي.

دواړه هېوادونه له یو بل سره نږدې اړیکې لري، او انقره د برلین یو له هغو لویو سوداګریزو شریکانو څخه ده چې د اروپايي ټولنې غړیتوب نه لري.

د ۲۰۲۴ کال د شمېرو له مخې، د تورکیې او جرمني ترمنځ د سوداګرۍ حجم ۴۷.۵ میلیارده ډالره دی، او دواړه هېوادونه هڅه کوي چې په نږدې راتلونکي کې یې ۶۰ میلیارده ډالرو ته ورسوي.

د دواړو هېوادونو ترمنځ اړیکو په ۲۰۲۴ کال کې، چې د تورکیې او جرمني د دوستۍ تړون سلمه کلیزه وه، د لوړې کچې سفرونو په تبادلې سره زور واخیست.

جرمني د ترکي صادراتو لپاره تر ټولو لوی بازار دی، له درې میلیونو ډېر ترکان په جرمني کې ژوند کوي او هر کال په میلیونونو جرمني سیلانیان د تورکیې په سواحلو کې رخصتۍ تېروي.

خو، د ترکي ټولنو پر وړاندې توکمپالنه، بریدونه او تبعیض د دواړو هېوادونو ترمنځ مهمې مسلې پاتې شوې دي.

تمه کېږي چې هاکان فیدان به په جرمني کې د ترکي ټولنې پر هوساینې ټینګار وکړي، چې دا د هغې روانې ټولنیزې ژمنې ښکارندويي کوي.