سیاست
3 د لوستلو دقیقې
امریکا په خپله خوښه نه ده چې فرانسه د خپلواکې فلسطین په رسمیت پیژندلو پریکړه وکړه
د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د فرانسې د پلان د نیوکې لپاره چې د ملګرو ملتونو په سازمان کې فلسطین به ومني، وویل چې دا به حماس ته زور ورکړي او د سولې هڅې به له منځه یوسي.
امریکا په خپله خوښه نه ده چې فرانسه د خپلواکې فلسطین په رسمیت پیژندلو پریکړه وکړه
The US strongly opposes France’s recognition of Palestinian statehood. / Reuters

واشنګټن د فرانسې ولسمشر اېمانوېل مکرون د هغې پرېکړې په اړه سخت غبرګون ښودلی چې  ویلي دي پریکړه يې کړې د سپټمبر په میاشت کې د ملګروملتونو د کلنۍ اسمبلۍ پر مهال فلسطین د یو خپلواک دولت په توګه په رسمیت وپیژني

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د پنجشنبې په شپه په ایکس (پخوانی ټویټر) کې ولیکل: " امریکا متحده ایالتونه د اېمانوېل مکرون د دې پلان کلک مخالفت کوي چې په ملګرو ملتونو کې د فلسطین د دولت پېژندنه اعلان کړي. دا بې پروا پرېکړه یوازې د حماس تبلیغاتو ته ګټه رسوي او د سولې هڅې شاته غورځوي. دا د اکتوبر د ۷مې د قربانیانو په مخ یو څپېړه ده." هغه د فلسطیني مقاومت ډلې ۲۰۲۳ کال د اکتوبر ۷،  بریدونو ته اشاره وکړه.

مکرون د پنجشنبې په ورځ اعلان وکړ چې  د فلسطین ولسمشر محمود عباس ته په یوه عامه لیک کې ویلي: "زه دا ویاړ لرم چې ستاسو سره  د ژمنو په رڼا کې  ددې پخلی وکړم  چې فرانسه به د سپتمبر په میاشت کې د ملګرو ملتونو عمومي غونډې پر مهال  په بشپړ ډول فلسطین د یو دولت په توګه وپېژني."

هغه زیاته کړه: "په دې سره به فرانسه د منځني ختیځ د سولې لپاره یو مهم ګام پورته کړي او ټول هغه نړیوال شریکان به وهڅوي چې غواړي په دې برخه کې برخه واخلي."

د جي ۷ لومړنی غړی چې فلسطین په رسمیت  پېژني

د اسرائیلو لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو د مکرون د دې پرېکړې په اړه سخت غبرګون وښود، ویې ویل چې په اوسنیو شرایطو کې د فلسطین پېژندنه "ترهګرۍ ته انعام ورکوي او د بل ایراني ملاتړي جوړېدو خطر رامنځته کوي، لکه څنګه چې غزه داسې شوه."

د اسرائیلو لپاره د امریکا سفیر مایک هکبي د مکرون د دې پرېکړې په اړه طنز وکړ او په ایکس کې یې ولیکل: "د مکرون یو اړخیزه 'اعلامیه' د یو 'فلسطیني' دولت په اړه دا نه ده څرګنده کړې چې دا به چیرته وي. زه اوس په ځانګړي ډول اعلان کوم چې فرانسه به د فرانس ریوېرا وړاندیز وکړي او نوی ملت به 'فرانس-سټین' ونومول شي."

فرانسه به د جي ۷ لومړنی غړی شي چې د فلسطین دولت په رسمیت پېژني. اوس مهال، د ملګرو ملتونو له ۱۹۳ غړو څخه ۱۴۷ هېوادونه په رسمي ډول د فلسطین دولت پېژني.

د فلسطین مرستیال ولسمشر حسین الشیخ د مکرون پرېکړه وستایله او ویې ویل چې دا د "نړیوال قانون پر وړاندې د فرانسې ژمنتیا او د فلسطیني ولس د ځان ټاکنې حق ملاتړ" څرګندوي.

دغه پرېکړه په داسې حال کې شوې چې اسرائیلو د اکتوبر د ۷مې راهیسې په غزه باندې سخت بریدونه پیل کړي، چې نږدې ۶۰,۰۰۰ فلسطینیان یې وژلي، چې ډېری یې ښځې او ماشومان دي.

دغه پوځي کمپاین د غزې سیمه ویجاړه کړې، د روغتیايي خدماتو سیستم یې ړنګ کړی او د خوراکي توکو سخت کمښت یې رامنځته کړی دی.

وپلټۍ
د تورکیې د اوستیم تخنیک پوهنتون  د اوم ځل لپاره د کولتور د نړۍوالې ورځې لمانځنه وکړه.
پاکستان د هند سره د شخړې د کلیزې په ورځ د هر ډول برید په وړاندې د سخت غبرګون خبرداری ورکړ
نيوزيلنډ د خپلو زړو جنګي بېړيو د بدلولو په اړه له اسټراليا او بریتانيا سره خبرې کوي
ایران په هرمز کې د جنوبي کوریا پر کښتۍ برید کې لاس لرل 'په کلکه رد کړل'
متحده عربي اماراتو او قطر د اقتصادي اړیکو د پیاوړتیا لپاره تړونونه لاسلیک کړل
تورکیې او سعودي عربستان په انقره کې پر دوه اړخیزو اړیکو او سیمه ییزو مسائلو خبرې وکړې.
د اسرائیلو لخوا پر غزې په هوايي برید کې د حماس د ډلې د مشر خلیل الحیه زوی سخت ټپي شوی دی
اشغالګرو اسرائیلي پوځیانو دا ځل د بي بي مریم مجسمې ته سپکاوی وکړ
په لوېدیځ بنګال کې د هند د واکمن ګوند (بي جي پي) یو مهم غړی او همکار د وسله والو له خوا ووژل شو
راپور :  واشنګټن باور لري له ایران سره یوې هوکړې ته نږدې دی
د اسرائیل لومړی وزیر نتنیاهو د فساد په قضیه کې د ۸۴م ځل لپاره محکمې ته وړاندې شو
تورکیه د اقلیم په سرمشریزه   COP31 کې د عمل پر لور پر لاره ټینګار کوي
اسرائیل په سویلي لبنان په تازه بریدونو کې ۵ کسان وژلي.
امریکايي ځواکونو په ختیځ آرام سمندر کې د مخدره توکو په لیږدونکې یوې کښتۍ برید وکړ
د ایران د بهرنیو چارو وزیر عراقچي: ایران به یوازې له امریکا سره 'عادلانه او جامع تړون' ومني.