سیاست
3 د لوستلو دقیقې
امریکا په خپله خوښه نه ده چې فرانسه د خپلواکې فلسطین په رسمیت پیژندلو پریکړه وکړه
د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د فرانسې د پلان د نیوکې لپاره چې د ملګرو ملتونو په سازمان کې فلسطین به ومني، وویل چې دا به حماس ته زور ورکړي او د سولې هڅې به له منځه یوسي.
امریکا په خپله خوښه نه ده چې فرانسه د خپلواکې فلسطین په رسمیت پیژندلو پریکړه وکړه
The US strongly opposes France’s recognition of Palestinian statehood. / Reuters

واشنګټن د فرانسې ولسمشر اېمانوېل مکرون د هغې پرېکړې په اړه سخت غبرګون ښودلی چې  ویلي دي پریکړه يې کړې د سپټمبر په میاشت کې د ملګروملتونو د کلنۍ اسمبلۍ پر مهال فلسطین د یو خپلواک دولت په توګه په رسمیت وپیژني

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د پنجشنبې په شپه په ایکس (پخوانی ټویټر) کې ولیکل: " امریکا متحده ایالتونه د اېمانوېل مکرون د دې پلان کلک مخالفت کوي چې په ملګرو ملتونو کې د فلسطین د دولت پېژندنه اعلان کړي. دا بې پروا پرېکړه یوازې د حماس تبلیغاتو ته ګټه رسوي او د سولې هڅې شاته غورځوي. دا د اکتوبر د ۷مې د قربانیانو په مخ یو څپېړه ده." هغه د فلسطیني مقاومت ډلې ۲۰۲۳ کال د اکتوبر ۷،  بریدونو ته اشاره وکړه.

مکرون د پنجشنبې په ورځ اعلان وکړ چې  د فلسطین ولسمشر محمود عباس ته په یوه عامه لیک کې ویلي: "زه دا ویاړ لرم چې ستاسو سره  د ژمنو په رڼا کې  ددې پخلی وکړم  چې فرانسه به د سپتمبر په میاشت کې د ملګرو ملتونو عمومي غونډې پر مهال  په بشپړ ډول فلسطین د یو دولت په توګه وپېژني."

هغه زیاته کړه: "په دې سره به فرانسه د منځني ختیځ د سولې لپاره یو مهم ګام پورته کړي او ټول هغه نړیوال شریکان به وهڅوي چې غواړي په دې برخه کې برخه واخلي."

د جي ۷ لومړنی غړی چې فلسطین په رسمیت  پېژني

د اسرائیلو لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو د مکرون د دې پرېکړې په اړه سخت غبرګون وښود، ویې ویل چې په اوسنیو شرایطو کې د فلسطین پېژندنه "ترهګرۍ ته انعام ورکوي او د بل ایراني ملاتړي جوړېدو خطر رامنځته کوي، لکه څنګه چې غزه داسې شوه."

د اسرائیلو لپاره د امریکا سفیر مایک هکبي د مکرون د دې پرېکړې په اړه طنز وکړ او په ایکس کې یې ولیکل: "د مکرون یو اړخیزه 'اعلامیه' د یو 'فلسطیني' دولت په اړه دا نه ده څرګنده کړې چې دا به چیرته وي. زه اوس په ځانګړي ډول اعلان کوم چې فرانسه به د فرانس ریوېرا وړاندیز وکړي او نوی ملت به 'فرانس-سټین' ونومول شي."

فرانسه به د جي ۷ لومړنی غړی شي چې د فلسطین دولت په رسمیت پېژني. اوس مهال، د ملګرو ملتونو له ۱۹۳ غړو څخه ۱۴۷ هېوادونه په رسمي ډول د فلسطین دولت پېژني.

د فلسطین مرستیال ولسمشر حسین الشیخ د مکرون پرېکړه وستایله او ویې ویل چې دا د "نړیوال قانون پر وړاندې د فرانسې ژمنتیا او د فلسطیني ولس د ځان ټاکنې حق ملاتړ" څرګندوي.

دغه پرېکړه په داسې حال کې شوې چې اسرائیلو د اکتوبر د ۷مې راهیسې په غزه باندې سخت بریدونه پیل کړي، چې نږدې ۶۰,۰۰۰ فلسطینیان یې وژلي، چې ډېری یې ښځې او ماشومان دي.

دغه پوځي کمپاین د غزې سیمه ویجاړه کړې، د روغتیايي خدماتو سیستم یې ړنګ کړی او د خوراکي توکو سخت کمښت یې رامنځته کړی دی.

وپلټۍ
د تورکیې د ښځو د واليبال ملي لوبډلې د دویم ځل لپاره د ملتونو لیګ اتلولي وګټله
ټرمپ د توغندیو د کمښت له امله پر ایران پوځي بریدونه وځنډول
برلین کې یو موټر د یوې نندارې پر مهال د خلکو په منځ کې د ننوتو سره ګڼشمیر کسانو ته مرګ ژوبله اوښتې
توقایف له پوتین څخه وغوښتل چې د 'استانبول فارمول ۲.۰' پر بنسټ د اوکراین جګړه وځنډوي
د تورکیې (د والیبال ملي ښځینه لوبډلې) د ملتونو لیګ په سیالیو کې پایلوبې ته لاره ومونده
تورکیې په نابلس کې د ۴ تنو فلسطینیانو وژنه په کلکو ټکو وغندله
د پاکستان په شمال لوېدیځ کې پر امنیتي پوسته برید کې ۱۵ کسان وژل شوي
ایران په بحرین، اردن او کویټ کې د امریکا پر نظامي اهدافو بریدونه وکړل
ټرمپ : ایران اوس په مذاکراتو کې ډېر جدي چلند کوي
د ایران د بهرنیو چارو وزیر عراقچي له خپلو روسي او پاکستاني سیالانو سره وکتل
اروپايي ټولنه: "پوتین د جګړې د پایته رسولو هوډ نلري او  د وخت ګټلو هڅه کوي"
ولسمشر اردوغان د استانبول  ایا صوفیه تاریخي جومات د عبادت پر مخ د بیا پرانیستل کیدو ۶ کلیزه ولمانځله
په امریکا کې د ټاکنو پر مهال سافټویري تېروتنه؛ سلګونو غیر امریکایي اتباعو رایه ورکړې ده
تورکیه د یورو فایټر جنګي الوتکو په خاطر انګلستان ته د روزنې په موخه لومړني پیلوټان استوي.
اوکرایني ډرون الوتکو د روسیې د  سینټ پیټرزبرګ ښار ته څېرمه پر یو ګودام برید وکړ