نړۍ
3 د لوستلو دقیقې
ایران د ټرمپ لخوا امریکا پوځ ته د اټومي وسلو د ازموینې پر امر ورکولو سخته نیوکه وکړه
د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي د اټومي وسلو د ازموینې د بیا پیلولو په اړه په امریکا نیوکه کړې، په داسې حال کې چې دا د تهران د سوله يیز اټومي پروګرام بدنامولو ته دوام ورکوي.
ایران د ټرمپ لخوا امریکا پوځ ته د اټومي وسلو د ازموینې پر امر ورکولو سخته نیوکه وکړه
ایران د ټرمپ لخوا امریکا پوځ ته د اټومي وسلو د ازموینې پر امر ورکولو سخته نیوکه وکړه / Reuters

د ایران د بهرنیو چارو وزیر په امریکا باندې د اټومي وسلو د ازموینې له امله نیوکه وکړه او وویل دوې پخپله اټومي وسلو ازموینه کوي او د تهران سوله يیز پروګرام بدناموې.

عباس عراقچي وايي چې نړۍ باید سره متحده شي ترڅو امریکا د داسې ناوړه وسلو د خپریدو د عادي کولو لپاره مسؤل وګڼي.

د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي د اټومي وسلو د ازموینې د بیا پیلولو په اړه په امریکا نیوکه کړې، په داسې حال کې چې دا د تهران د سوله يیز اټومي پروګرام بدنامولو ته دوام ورکوي.

د چهارشنبې په ورځ، ټرمپ د اتومي وسلو د ازموينو د بيا پيل حکم ورکړ.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په خپل ټروت سوشل پليټ فارم کې وويل: "متحده ایالات د بل هر هیواد په پرتله ډیر اټومي وسلې لري." 

هغه زياته کړه چې په خپله لومړي موده کې اړ شو چې شته وسلې نوي او عصري يې کړي، د روسيې په دويم او چين په دریم ځای کې يادونه يې وکړه، او ويې ويل چې پنځه کاله وروسته به دوی برابر شي. 

هغه وویل: "د نورو هیوادونو د پروګرامونو د ازموینې له امله، ما د جګړې وزارت ته لارښوونه کړې چې زموږ د اټومي وسلو ازموینه په مساوي ډول پیل کړي،" هغه د کوم هیواد نوم اخیستلو پرته وویل.

د پنجشنبې په ورځ، عراقچي د ټرمپ پوسټ په X (پخوانی ټويټر) کې شريک کړ او په ځواب کې يې وويل: «د دې لپاره چې د خپل 'دفاع وزارت' نوم يې د 'جګړې وزارت' په نوم بدل کړی، يو اتومي ځواکمن زورواکي د اتومي وسلو ازموينه بيا پيلوي.»

هغه زياته کړه: «همدا زورواکی د ايران سوله ‌ییز اتومي پروګرام ته سپکاوی کوي او زموږ په خوندي اتومي تاسیساتو باندې د نورو بريدونو ګواښونه کوي، دا ټول په ښکاره ډول د نړيوال قانون څخه سرغړونه ده.»

عراقچي ټينګار وکړ: «غلط مه ګڼئ: امريکا د نړۍ تر ټولو خطرناکه د وسلو خپرېدو خطر دی.»

'منتقل، غیر مسؤلانه'

عراقچي وویل چې نړۍ باید متحده شي ترڅو امریکا مسؤل وګڼي.

عراقچي وويل: «د اتومي ازموينو د بيا پيل اعلان يو شاته پاتې، غيرمسؤلانه اقدام دی او د نړيوالې سولې او امنيت ته جدي ګواښ دی.»

هغه زياته کړه: "نړۍ باید متحده شي ترڅو امریکا د داسې ناوړه وسلو د خپریدو د عادي کولو لپاره مسؤل وګڼي."

د هغه څرګندونې د نړيوال اتومي انرژۍ ادارې (IAEA) د عمومي رييس رافایل ګروسي د څرګندونو يوه ورځ وروسته وشوې، چې ویلي يې و ايران اتومي وسلې نه لري او نه يې درلودې.

ګروسي وويل: «نه، هغوی يې نه لري، او نه يې هم درلودل. زه غواړم په دې اړه بشپړه روښانه واوسم.»

د اګست په ۲۸مه، فرانسې، بريتانيا او جرمني (E3) د "سنپ‌ بک" میکانیزم د فعالېدو اعلان وکړ، څو پر ايران د ملګرو ملتونو بنديزونه بيا ولګوي، او تهران يې د ۲۰۱۵ کال د اتومي تړون په سرغړونې تورن کړ، چې له هغې څخه امریکا په ۲۰۱۸ کال کې په یو اړخیزه توګه ووتله.

وپلټۍ
اسرائیل وايي چې له لبنان څخه توغول شوي توغندي یې ځواکونو ته نږدې لګیدلي دي
په سویلي چین کې یوې چاودنې اووه کسان ووژل او ۱۷ نور یې ټپیان کړل
د امریکا د ولسمشر مرستیال جې ډي وینس: نتانیاهو 'بې له شکه ځینې غلط کارونه کړي دي'
په ایران کې دننه د امریکا پراخو نویو بریدونو ګڼې موخې لړزولې دي
ایران وايي په اردن کې یې د امریکا په هوايي اډه برید کړی او ادعا کوي چې جنګي الوتکې یې ویجاړې کړې دي
د ایران جګړه د ملیونونو خلکو لپاره د شدیدې لوږې خطر زیاتوي: د خوړو نړۍوال پروګرام
ټرمپ ایران د یوې موافقې د نه لاسلیکولو په صورت کې د سختې بیې په پرې کولو وګواښه.
د امریکا د بریدونو وروسته زرګونه ايرانيان د اوبو له کمښت سره مخ دي
ایران په اردن او بحرین کې د امریکا پر اډو بریدونه وکړل
ولسمشر اردوغان: په سوریه او لبنان د اسرائیلو بریدونه تورکیې ته هم ګواښ دی
امریکا د نړۍوال جام سومالیايي لوبڅار ته امریکا ته د ننوتو اجازه ورنکړه
د بشري حقونو د څار سازمان وايي، په کانګو کې د M23 جنګیالي زرګونه کسان نیسي او ځوروي یې
د جنوبي افریقا پولیس ویلي په جوهانسبرګ کې ډله‌ییزو ډزو ۱۲ کسان وژلي او ۹ نور یې ټپیان کړي دي
د امریکا یوې محکمې د طالبانو یو پخوانی قومندان د یرغمل نیونې په تور پر ۴۲ کاله بند محکوم کړ
فرانسې پر افراطي ښي اړخي اسرائیلي وزیر سموتریچ د لوېدیځې غاړې د ځمکو غصبولو له امله بندیز ولګاوه