نړۍ
2 د لوستلو دقیقې
جاپان نور نشي کولی د اټومي وسلو له بحث څخه ډډه وکړي
د جاپان د دفاع وزیر ویلي چې ټوکیو د اټومي وسلو په اړه بحث ته اړتیا لري، ځکه چې ځینې اروپايي هېوادونه د لا زیات اټومي مخنیوي په لټه کې دي.
جاپان نور نشي کولی د اټومي وسلو له بحث څخه ډډه وکړي
جاپان نور نشي کولی د اټومي وسلو له بحث څخه ډډه وکړي

 د جاپان د دفاع وزیر شینجیرو کویزومي وايي چې د امنیتي شرایطو خرابېدل پدې معنی دي چې ټوکیو نور نشي کولی دا موضوع د یوې ممنوعه موضوع په توګه وګڼي.

د جاپان د دفاع وزیر ویلي چې ټوکیو د اټومي وسلو په اړه بحث ته اړتیا لري، ځکه چې ځینې اروپايي هېوادونه د لا زیات اټومي مخنیوي په لټه کې دي.

د توکیو میشته "کیودو نیوز" د راپور له مخې، دفاع وزیر شینجیرو کویزومي د یکشنبې په ورځ د یوې آنلاین خپرونې پرمهال وویل چې جاپان "نشي کولی د دې موضوع له یادولو ډډه وکړي."

هغه د دې په یادولو سره چې د جاپان امنیتي چاپیریال "سخت" شوی دی، استدلال وکړ چې ټوکیو باید هغه وضعیت بدل کړي چې پکې ځینې موضوعات د بحث لپاره د نه منلو وړ ګڼل کیږي. کویزومي د خپل اټومي مخنیوي وړتیاوو د لوړولو لپاره د فرانسې او فنلنډ ستراتیژیکو هڅو ته اشاره وکړه.

د فنلنډ پارلمان په جون میاشت کې یو قانون تصویب کړ چې هیواد ته د اټومي وسلو د راوړلو اجازه ورکوي، پداسې حال کې چې د فرانسې ولسمشر ایمانویل مکرون په مارچ کې ویلي و چې هیواد به یې د اټومي سرګذونو  شمیر زیات کړي.

د غیر اټومي اصولو په اړه بحث
جاپان د امریکا پر اټومي چتر  تکیه کوي خو د اټومي وسلو د نه لرلو، نه تولیدولو او په خپله خاوره کې د هغو د نه اجازه ورکولو درې اصول ساتي.

تېر کال په ډسمبر کې د لومړۍ وزیرې "سانای تاکایچي" حکومت د مخالفینو او ځینو هیوادونو له غبرګون سره مخ شو، وروسته له هغه چې د امنیتي پالیسۍ یوې سرچینې وویل چې جاپان باید اټومي وسلې ولري. د دفاع پخواني وزیر "اتسونوري اونودرا" هم تېر کال ویلي وو چې جاپان اړتیا لري د خپلو غیر اټومي اصولو د راتلونکي په اړه بحث وکړي.

جاپان په نړۍ کې یوازنی هیواد دی چې د جګړې پرمهال یې اټومي بمباري تجربه کړې ده. متحده ایالاتو د ۱۹۴۵ کال د اګست په ۶مه پر هیروشیما او د اګست په ۹مه پر ناګاساکي اټومي بمونه وغورځول ترڅو جاپان په دویمه نړیواله جګړه کې تسلیمیدو ته اړ کړي.

 

وپلټۍ
د خوړو نړیوال پروګرام په افغانستان کې د ماشومانو د خوارځواکۍ بحران لپاره د بېړنیو مرستو غوښتنه کوي
د تورکیې د ملي استخباراتو مشر د غزې د سولې پر پلان د خبرو لپاره د حماس له مشر سره وکتل
د ایران ولسمشر: موږ به د خپلې خاورې بشپړتیا وساتو، خو د جګړې د پراخولو لیوالتیا نه لرو
د تورکیې ولسمشر اردوغان د سعودي عربستان له وليعهد شهزاده سلمان سره خبرې وکړې
ایران: له عمان سره خبرې اترې د هرمز تنګي له لارې د کښتیو په تګ راتګ تمرکز لري
د پاکستان په سوات کې د پولیسو په یو مرکز ځانمرګی برید شوی .
اسپانیا: د ۵۰ زره کډوالو ډېری برخه له سیوټا سیوټا څخه په خپله خوښه مراکش ته ستانه شول
د جولای په ۱۵ د ولسمشر اردوغان د وژنې د پلان په هڅه کې ښکیل ترهګر ونیول شو
د اوکراین پر پلازمېنې کییف د روسیې په هوايي برید کې ۹ کسان وژل شوي او ۲۸ نور ټپیان دي
ټرمپ اوکراین ته د پیټریوټ توغندیو د ورکولو له ژمنې شاته شو
د یونس امره انسټیټیوټ لخوا د تورکي ژبې د مهارت نړیواله ازموینه (TYS)
په کاناډا کې پر یوه جومات وسله وال برید شوی
د روسیې لخوا جوړ شوي د سرطان واکسین په لومړنیو کلینیکي ازموینو کې مثبته پایله ورکړه
د پاکستان په بلوچستان ایالت کې د سکرو په کان کې چاودنې په لسګونو کسان ووژل
ټرمپ اعلان وکړ چې د 'سولې بورډ' د حماس د وسلو پر مځکه د ایښودو هوکړې ته رسېدلی دی