تورکیه
4 د لوستلو دقیقې
د مهمو خبرونو غورچاڼ
ولسمشر اردوغان پر پرمختللو هېوادونو غږ وکړ چې د اقلیم بدلون په برخه کې ډېر مسؤلیت ومني
د مهمو خبرونو غورچاڼ
اردوغان / AP (Wire)

د تورکیې ولسمشر رجب طیب اردوغان د COP31 اقلیم کنفرانس سوداګریز فورم ته د وینا پر مهال له اقلیمي بحران سره د مبارزې لپاره د پرېکنده نړیوال اقدام غوښتنه وکړه او پر پرمختللو هېوادونو یې غږ وکړ چې د کاربن اخراج په کمولو او د اقلیمي مالي سرچینو په برابرولو کې لوی مسؤلیت په غاړه واخلي.

اردوغان وویل: «پرمختللو هېوادونو چې د نړۍ د کاربن بودیجه یې مصرف کړې ده، باید د اخراج په کمولو او مالي ملاتړ برابرولو کې ډېر مسؤلیت ومني.» هغه زیاته کړه چې د ګډې همکارۍ پر ځای یوازې خپلو ګټو ته لومړیتوب ورکول به د لا لویو ننګونو او ویجاړونکو ناورینونو لامل شي. نوموړي خبرداری ورکړ: «که موږ د "هر څوک د ځان لپاره" له ذهنیت سره عمل وکړو، نو د لا سترو ستونزو او ویجاړونکو ناورینونو دروازه به پرانیزو.»

پوتین له امریکا سره په خبرو کې له جوړجاړي انکار وکړ او د کوستیانتینیوکا لپاره یې د اوربند وړاندیز وکړ

د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین په کرملین ماڼۍ کې له امریکايي استازو سره په یوه غونډه کې وویل چې روسیه به په اوکراین کې د خپلو پوځي اهدافو پر سر هېڅ ډول جوړجاړی ونه کړي، خو د لومړۍ کرښې د ښار «کوستیانتینیوکا» لپاره یې د لنډمهاله اوربند وړاندیز وکړ.

د انټرفاکس خبري اژانس د راپور له مخې، پوتین د اوکراین په ختیځ کې کوستیانتینیوکا ته د روسیې او اوکراین د ګډ بشري ماموریت وړاندیز کړی دی. دا ماموریت به د روسیې تر ولکې لاندې د «اولیشکي» ښار هغو اوسېدونکو ته د وتلو اجازه ورکړي چې غوښتل یې د تېرې میاشتې په پای کې له ښاره ووځي، او پاتې کسانو ته به بشري مرستې ورسوي. پوتین زیاته کړه چې روسیه کوستیانتینیوکا ته د نږدې سیمې د ماین پاکۍ لپاره پنځو ورځو ته اړتیا لري.

لیوس هیملټن د رفح له پولې لیدنه وکړه او په غزه کې یې د اسرائیلو نسل وژنه وغندله

د فارمولا یو (Formula 1) اووه ځلې نړیوال اتل لیوس هیملټن په مصر کې د رفح له سرحدي پولې تر لیدنې وروسته په غزه کې د اسرائیلو نسل وژنه په کلکه وغندله. هیملټن دغه نسل وژنه «وحشتناکه» وبلله او له اسرائیلو یې وغوښتل چې فلسطیني سیمو ته د بشري مرستو د ننوتلو اجازه ورکړي.

دغه برتانیوي موټر چلوونکي پر خپل انسټاګرام پاڼه په یوه پیغام کې لیکلي چې په غزه کې د اسرائیلو درې کلنه نسل وژنه «بوږنوونکې» ده او له آزادۍ، امنیت او انساني کرامت څخه یې د فلسطینیانو پر محرومولو نیوکه کړې ده. د فراري لوبډلې دغه چلوونکي د فلسطینیانو د کلابندۍ لپاره د جوړو شویو اوږدو دیوالونو په اړه لیکلي: «د هغه ځای بهر چې د پرانیستې فضا زندان ته ورته و، ولاړ وم او یوازې مې د دې فکر کاوه چې دننه لاړ شم او مرسته وکړم.»

ټرمپ جي ډي وینس ته لارښوونه وکړه چې پام دې په امریکا کې د فساد او جرمونو پر ضد مبارزې ته واړوي

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ خپل مرستیال ولسمشر جي ډي وینس ته لارښوونه کړې چې خپل تمرکز د ایران پر وړاندې له جګړې څخه په کور دننه د «فساد او جرمونو» پر ضد مبارزې ته واړوي؛ هغه څه چې نوموړی ادعا کوي د ډیموکراټانو تر ادارې لاندې ښارونو او ایالتونو کې خورا ډېر شوي دي.

وینس، چې د اتو میاشتو اوږدې جګړې په ترڅ کې یې د لنډمهاله اوربند لپاره د اصلي مذاکره کوونکي په توګه رول لوبولی، دا څرګنده کړې وه چې یاده جګړه د تېرې اونۍ په منځمهاله ټاکنو کې د جمهوري غوښتونکو د درنې ماتې اصلي لامل وه. بلخوا، ډیموکراټانو ژمنه کړې چې په جنوري میاشت کې د کانګرس د واک تر ترلاسه کولو وروسته به د ټرمپ پر سوداګریزو پالیسیو او نورو مسایلو د څارنې یوه سخته پروسه پیل کړي.

جینسن هوانګ د Nvidia ټکنالوژۍ شرکت له ریاست او اجرایوي مشرۍ څخه استعفا ورکړه

د Nvidia شرکت اعلان وکړ چې جینسن هوانګ د دغه شرکت د رئیس، اجرایوي مشر او د مدیره پلاوي د غړي په توګه له خپلو ټولو دندو استعفا ورکړې ده، چې دا پرېکړه سمدلاسه نافذه ده. دا استعفا پر هوانګ د بهرنیو استخباراتي عملیاتو لخوا د په نښه کېدو د تورونو په اړه د روانو خپلواکو څېړنو په ترڅ کې شوې ده.

د مالي چارو مشره (CFO) کولیټ کریس، چې د پنجشنبې په ورځ د لنډمهاله اجرایوي مشرې په توګه وټاکل شوه، به تر هغه وخته خپلو اوسنیو دندو ته دوام ورکوي چې مدیره پلاوی یو دایمي ځای ناستی ومومي. هوانګ، چې د Nvidia بنسټ اېښودونکی او شاوخوا ۳.۶۱ سلنه ونډو په لرلو سره د شرکت څلورم لوی پانګه‌وال دی، له مدیره پلاوي څخه هم جلا شوی دی. له دغه اعلان سره سم د Nvidia ونډې د بازار له پرانیستل کېدو مخکې سوداګرۍ کې له ۱۰ سلنې څخه زیاتې راټیټې شوې، چې پر ټول مالي بازار یې منفي فشار راوړی دی.

 

وپلټۍ
اسرائیلو د غزې پر ناصر روغتون په برید کې د یوه جراح  ډاکټر په ګډون لږ تر لږه ۶ کسان وژلي دي
په پاکستان کې پر پولیسو په برید کې ۱۰ تنه پولیس مړه او ۱۲ تنه نور ټپیان شوي دي
د مهمو خبرونو غورچاڼ
اردوغان پر پرمختللو هېوادونو غږ وکړ چې اقلیمي اقدامات ګړندي کړي،
جرمني د امنیتي اندېښنو له امله د چینایي بې پیلوټه الوتکو پوځي کارول پای ته رسوي
ګوټرېش له هېوادونو وغوښتل چې په کاپ-۳۱ غونډه کې د 'اقلیمي عدالت تړون' خپل کړي
لیتوانیا ته د شکمنو بې پیلوټه الوتکو له ننوتلو وروسته، د ناټو الوتکې دوه ځله الوتنې ته اړ شوې
د پاکستان پخوانی لومړی وزیر عمران خان په روغتون کې له درملنې وروسته بېرته زندان ته واستول شو
ولسمشر اردوغان د کاپ-۳۱  د اقلیم  غونډې په څنډه کې یو لړ دوه اړخیزې لیدنې وکړې.
ایران د امریکا لخوا د ایران د اټومي پروګرام په اړه د انعام ټاکل وغندل
امریکا ۳ تنه په انګلستان کې پر امریکايي هوایي اډه د "ترهګریزو بریدونو" د پلان جوړولو په تور تورن کړ.
د مهمو خبرونو غورچاڼ
اردوغان ژمنه کوي چې د نویو نوښتونو له لارې به د تورکیې ملي یووالی پیاوړی کړي
حوثي ملیشو پر سعودي عربستان درې توغندي توغولي، چې دوه يي د پلازمینې پر لورې راتوغولي وو.
د انګلستان د دفاع وزیر وايي چې بریتانیا له روسیې سره د اړیکو مستقیم چینلونه غواړي.