د امریکا استازي په اسرائیل غږ کړی چې د اوربند ژمنې عملي کړي، ځکه چې لبنان د حزب الله د بې وسلې کولو هڅه کوي
د ټام باراک څلورمه لیدنه بېروت ته په داسې حال کې شوې چې لبنان د وسلو د ایستلو هغه لاره نقشه عملي کول پیل کړې چې حزب الله یې مخالفت کوي، په داسې حال کې چې اسرائیل د اوربند د ژمنو سربېره د ځواکونو له بشپړه ایستلو ډډه کوي.
د امریکا ځانګړي استازي ټام بارک له اسرائیلو څخه وغوښتل چې د لبنان سره د اوربند تړون لاندې خپلې ژمنې پوره کړي، او خبرداری یې ورکړی چې دوامداره ځنډونه د ثبات پر لور نازک پرمختګ زیانمنولای شي.
هغه د دوشنبې په ورځ په بېروت کې د لبنان له ولسمشر جوزیف عون سره له لیدنې وروسته وویل:
"زه فکر کوم د لبنان حکومت خپله برخه ترسره کړې ده. هغوی لومړی ګام اخیستی دی. اوس موږ ته اړتیا ده چې اسرائیل هم د همدې متقابلې ژمنې پوره کولو ته غاړه کېږدي."
یاد اوربند چې په نومبر کې د اسرائیلو او حزب الله تر منځ د یوې ویجاړونکې جګړې وروسته رامنځته شو، پر لبنان یې دا شرط کېښود چې د ډلې بې وسلې کول پیل کړي او د وسلو درلودل یوازې دولتي ځواکونو ته محدود کړي.
په بدل کې، له اسرائیلو غوښتل شوي وو چې له جنوبي لبنان څخه خپل ټول پوځونه وباسي. که څه هم بېروت د غیر وسلوال کولو بهیر پیل کړی، خو اسرائیل لا هم په پنځو سرحدي پوستو کې پوځي حضور ساتلی دی چې هغوی یې ستراتیژیک بولي، سره له دې چې د فبرورۍ په میاشت کې ټاکل شوی وروستی نېټه هم تیره شوې ده.
د لارې نقشه
د لبنان د ریاست په یوه اعلامیه کې ویل شوي باراک، چې د امریکا سفیر په تورکیه کې هم دی، د خبرو اترو لپاره د منځني ختیځ د مرستيال استازي مورګن اورټاګس او نورو امریکایي چارواکو سره مل و.
د جون میاشتې راهیسې له لبنان څخه دا د هغه څلورمه ليدنه ده، چې د واشنګټن د هڅو یوه برخه ده څو اوربند ټینګ کړي او د ثبات لپاره پراخې لارې نقشه پرمخ بوځي.
د لارې دا نقشه —چې د دې میاشتې په پیل کې د لبنان د کابینې له خوا تایید شوې—د ۱۹۸۹ کال د طائف تړون پلي کولو، د لبنان د قلمرو بشپړ دولتواکي، او د جګړې او سولې په پرېکړو کې د دولتي ادارو ځانګړې واکمنۍ غوښتنه کوي.
دا د ملګرو ملتونو د امنیت شورا پریکړه لیکونه هم تاییدوي، په شمول د ۱۷۰۱ پریکړه لیک، چې د ۲۰۰۶ کال د اسرائیلو-حزب الله شخړه یې پای ته ورسوله.
حزب الله د وسلو سپارل ردوي
دا پلان د حزب الله له سخت مقاومت سره مخ شوی، چې د خپلو وسلو د تسلیمولو څخه یې انکار کړی دی. لومړي وزیر نوواف سلام دا ډله د "کورنۍ جګړې پټ ګواښ" په خپرولو تورنه کړه، چې په بشپړ ډول د منلو وړ نه ده.
د اسرائیل او حزب الله تر منځ سرحدي نښتې د ۲۰۲۳ کال په اکتوبر کې پیل شوې، چې د ۲۰۲۴ کال تر سپټمبر پورې په بشپړه کچه جګړې ته ورسېدې. دغه جګړې له ۴،۰۰۰ څخه ډېر کسان وژلي، په شمول د حزب الله مشر حسن نصرالله، او شاوخوا ۱۷،۰۰۰ نور یې ټپیان کړي دي.
که څه هم اوربند د جګړې تر ټولو شدیدې پیښې راکمې کړې، اسرائیل لا هم په جنوبي لبنان کې ورځنۍ بمبارۍ ترسره کوي، او ادعا کوي چې بریدونه یې د حزب الله فعالیت په نښه کوي.
د بارک د ماموریت موخه دا ده چې په دواړو خواوو فشار راوړي ترڅو د تړون د مراعت کولو له لارې د جګړې بیرته پیل مخنیوی وکړي.
