تورکیه
3 د لوستلو دقیقې
تورکیه د یونان د سمندري پارکونو په ځواب کې خپلې خوندي سمندري سیمې پراخوي.
تورکیې د یونان لخوا په ایجین او ایونیان سمندرونو کې دوه سیمې د سمندري پارکونو په توګه د اعلانولو په مقابل کې په سمندرونو کې د یو پلوه اقداماتو په پر وړاندې خپل دریځ لا پیاوړی کوي.
تورکیه د یونان د سمندري پارکونو په ځواب کې خپلې خوندي سمندري سیمې پراخوي.
/ Reuters

تورکیه د یونان د سمندري پارکونو په ځواب کې خپلې خوندي سمندري سیمې پراخوي.

تورکیې د یونان لخوا په ایجین او ایونیان سمندرونو کې دوه سیمې د سمندري پارکونو په توګه د اعلانولو په مقابل کې په سمندرونو کې د یو پلوه اقداماتو په پر وړاندې خپل دریځ لا پیاوړی کوي.

تورکیې  د یونان له خوا د ایونیان او ایجین سمندرونو په سیمه کې د دوو نویو سمندري پارکونو د اعلان په ځواب کې  د خپل خوندي سمندري سیمو د پراخولو پریکړه وکړه .

انقرې په رسمي ډول دوه نوي خوندي سمندري سیمې اعلان کړې: یوه د شمالي ایجین په سیمه کې د ګوکسېادا ساحل ته نږدې او بله د مدیترانې په سیمه کې د فینیکې ساحل ته نږدې.

دغه سیمې د تورکیې د ملي سمندري فضایي پلان په نقشه کې شاملې شوې دي، چې د یونسکو د سمندري علومو د بین الحکومتي کمیسیون (IOC) سره ثبت شوې ده.

د تورکیې چارواکو په وینا، دغه نوي ټاکل شوي سیمې د سمندري چاپېریال د ساتنې لپاره دي، په داسې حال کې چې اقتصادي فعالیتونه لکه کب نیونه او ګرځندوی به هم پکې دوام ولري.

دغه اعلانونه د بهرنیو چارو وزارت په همغږۍ او د اړوندو ادارو په همکارۍ، او د انقرې پوهنتون د سمندري قانون د ملي څېړنیز مرکز (DEHUKAM) د نظرونو په رڼا کې ترسره شوي دي.

سربېره پر دې، تورکیې د سمندري فضایي پلان د همغږۍ یوه نوې اداره هم جوړه کړې، چې د سمندري فعالیتونو د چاپېریالي اغېزو ارزونه وکړي او د حکومتي ادارو ترمنځ همغږي ښه کړي. دغه اداره د بهرنیو چارو وزارت تر څارنې لاندې فعالیت کوي.

تر دې وړاندې، تورکیې د یونان له خوا د ایونیان او ایجین سمندرونو په سیمه کې د دوو نویو سمندري پارکونو د اعلان په اړه اعتراض کړی و، او خبرداری یې ورکړی و چې دغه ګامونه ښايي د ایجین په شخړو کې د تورکیې پر حقونو اغېز وکړي.

په داسې حال کې چې سمندري پارکونه عموماً د سمندري چاپېریال د ساتنې لپاره جوړېږي، انقرې ویلي چې دغه پرېکړه د ایجین په سیمه کې د ځینو جغرافیایي جوړښتونو، په ځانګړې توګه هغو ټاپوګانو او ډبرو، چې د نړیوالو تړونونو له مخې یونان ته نه دي سپارل شوي، پر حاکمیت اغېز لرلی شي.

د ۲۰۲۵ کال د جولای په ۲۱مه نېټه د تورکیې د بهرنیو چارو وزارت په یوه بیان کې وویل چې دغه یو اړخیز ګامونه د سیمې په اړه د یو اړخیز واقعیت د رامنځته کولو هڅه ده. وزارت په ۲۰۲۴ کال د اپرېل په ۹مه نېټه په یوه بل بیان کې ورته اندېښنې څرګندې کړې وې.

انقرې ټینګار کړی چې دغه کړنې هېڅ قانوني اغېز نه لري او د ایجین په سیمه کې د تورکیې پر مشروع حقونو او ګټو اغېز نه کوي.

انقرې ویلي چې د دوی اقدامات د نړیوال سمندري قانون سره سمون لري او د نیم تړلو سمندرونو لکه ایجین د مدیریت لپاره د سیمه ییزې همکارۍ غوښتنه کړې ده.

تورکیې له یونان څخه غوښتنه کړې چې د دوستانه اړیکو او ښه ګاونډیتوب په اړه د اتن د اعلامیې په چوکاټ کې عمل وکړي، چې د ۲۰۲۳ کال د دسمبر په ۷مه نېټه د ولسمشر رجب طیب اردوغان او د لومړي وزیر کیریاکوس میتسوتاکیس لخوا لاسلیک شوې وه.

 

وپلټۍ
د ایران د بهرنیو چارو وزیر عراقچي له خپلو روسي او پاکستاني سیالانو سره وکتل
اروپايي ټولنه: "پوتین د جګړې د پایته رسولو هوډ نلري او  د وخت ګټلو هڅه کوي"
ولسمشر اردوغان د استانبول  ایا صوفیه تاریخي جومات د عبادت پر مخ د بیا پرانیستل کیدو ۶ کلیزه ولمانځله
په امریکا کې د ټاکنو پر مهال سافټویري تېروتنه؛ سلګونو غیر امریکایي اتباعو رایه ورکړې ده
تورکیه د یورو فایټر جنګي الوتکو په خاطر انګلستان ته د روزنې په موخه لومړني پیلوټان استوي.
اوکرایني ډرون الوتکو د روسیې د  سینټ پیټرزبرګ ښار ته څېرمه پر یو ګودام برید وکړ
له امریکا څخه پر څه باندې ۶۰ هېوادونو د ګمرکي تعرفو نوې څپه
د مهمو خبرونو غورچاڼ
د امنیتي اندېښنو له امله په توره بحیره کې د اوکراین په بندرونو کې د سوداګریزو کښتیو تګ راتګ ودرېد
د ایران ولسمشر پزشکيان او د عراق لومړي وزیر زیدي د دوه اړخیزو اړیکو په اړه خبرې وکړې
د هند لومړي وزیر د کانکور ازموینې سوالونو  افشا کوونکو ته د "سمدستي سزا" ورکولو امر وکړ
جاپان هیله ښودلې چې له فلسطین سره نړیوال ملاتړ نور هم زیات شي
د روسیې او امریکا د بهرنیو چارو وزیرانو د اوکراین پر کړکېچ خبرې وکړې
امریکا په منځني ختیځ کې د جګړې له تودېدو سره پر ایراني پوځي اهدافو نوي بریدونه پیل کړل
په افغانستان ، پاکستان او هند کې د سختو بارانونو له امله د مړو شمېر مخ په زیاتېدو دی.