اقتصاد
3 د لوستلو دقیقې
هند د اپل تولیدي بدلون له امله چین شاته پرېښود او د امریکا تر ټولو ستر زیرک تیلیفونونو صادروونکی شو
هند د لومړي ځل لپاره امریکا ته د زيرک تیلیفونونو د صادراتو په برخه کې تر ټولو مخکښ هېواد ګرځېدلی، چې دا خبره د بازار څېړنې ادارې کانالیس(Canalys)  په یوه نوي راپور کې شوې ده.
هند د اپل تولیدي بدلون له امله چین شاته پرېښود او د امریکا تر ټولو ستر زیرک تیلیفونونو صادروونکی شو
/ Reuters
30 جولای 2025

هند د ايپل د تولیدي بدلون له امله چین شاته پرېښود او د امریکا تر ټولو ستر زیرک تیلیفونونو صادروونکی هېواد شو.

یوازې اپل نه دی چې دغه بدلون یې کړی؛ نور د زیرکو ټیلیفونونو جوړونکي شرکتونه لکه سامسونګ او موتورولا هم په هند کې د امریکا لپاره خپل تولید زیاتوي.

هند د لومړي ځل لپاره امریکا ته د زيرک تیلیفونونو د صادراتو په برخه کې تر ټولو مخکښ هېواد ګرځېدلی، چې دا خبره د بازار څېړنې ادارې کانالیس(Canalys)  په یوه نوي راپور کې شوې ده.

دا بدلون په نړیوالو ټکنالوژۍ تولیدي لارو کې یو لوی بدلون ښيي، چې په لویه کچه د اپل لخوا د چین څخه لرې د خپل اکمالاتي سلسلې تنوع کولو لپاره د روانو هڅو له امله پرمخ وړل کیږي.

په ۲۰۲۵ کال دویمه ربعه (اپریل – جون) کې، په هند کې جوړ شوي زيرک تیلیفونونو د امریکا وارداتو ۴۴ سلنه جوړول، چې دا شمېر د تېر کال د همدې مودې له ۱۳ سلنې څخه درې چنده زیات شوی دی.

دغه چټک زیاتوالی د هند د زيرک تیلیفون صادراتو په حجم کې د کال په کچه ۲۴۰ سلنه حیرانوونکې وده ښيي. له بلې خوا، د چین ونډه په امریکايي وارداتو کې تر ۶۱ سلنې له تېر کال څخه یوازې ۲۵ سلنې ته راټیټه شوې ده.

ویتنام هم چین شاته پرېښی، او د امریکا بازار کې یې ۳۰ سلنه برخه نیولې ده.

دغه بدلون تر ډېره د اپل د "چین پلس ون" ستراتیژۍ پایله بلل کېږي، چې هدف یې د چین پر ځای د بدیلو تولیدي مرکزونو رامنځته کول دي، ځکه چې نړیوال تجارتي شرایط ورځ تر بلې ترینګلي کېږي.

د کانالیس مشر تحلیلګر، سنیام چوراسیا، وویل: "ايپل په تېرو څو کلونو کې په هند کې خپل تولیدي ظرفیت پراخ کړی... او تر اوسه په ۲۰۲۵ کال کې یې د خپل صادراتي ظرفیت ډېره برخه د امریکا بازار ته ځانګړې کړې ده." 

که څه هم ايپل لا هم د خپلو پخوانیو چینايي تاسیساتو، په ځانګړي ډول د لوړې کچې پرو ماډلونو د برخو لپاره، تکیه کوي، خو په هند کې یې د اسمبلۍ فعالیتونه چټک کړي دي، او اوس هلته  آیفون ۱۶ تولیدېږي.

د ايپل اجرائیه رئیس تیم کوک پدې وروستیو کې دا بدلون تایید کړ او ویې ویل چې تمه لري د روان کال په اوږدو کې په امریکا کې پلورل کېدونکي آیفونونو ډېره برخه به په هند کې جوړه شوې وي.

ايپل پدې بدلون کې یوازینی نه دی؛ نور د ځيرک تلیفون جوړونکي لکه سامسونګ او موتورولا هم د امریکا لپاره خپل تولیدات په هند کې زیاتوي.

خو د دوی انتقال تر دې دمه ورو او محدود پاتې شوی. دا نوې لاره تر ډېره د واشنګټن له لوري د زیاتېدونکو ګمرکي تعرفو د ګواښونو په ځواب کې اخیستل شوې.

که څه هم د ولسمشر ډونالډ ټرمپ د پراخو "متقابل تعرفو" له مخې، ځینې ايپل تولیدات لنډ مهاله معاف شوي، خو کوک ته په مې میاشت کې خبرداری ورکړل شوی و چې ۲۵ سلنه تعرفه لا هم پر هغو وسیلو تطبیقېدلی شي چې د امریکا بهر، حتی په هند کې، جوړېږي.

سوداګریز تحلیل‌ کوونکي خبرداری ورکوي چې که چیرې ايپل خپل ټول آیفون تولیدات امریکا ته انتقال کړي، دا کار به د قیمتونو د شدید زیاتوالي لامل شي.

وپلټۍ
مسعود پزشکیان: ایران به 'زیاتو غوښتنو ته تسلیم نه شي'
سرګي لاوروف: که ګرینلینډ پوځي سيمه شي، روسیه به 'پوځي اقدامات' وکړي
پوهان: د فلسطینیانو پر ضد د اسرائیلو د اعدام سزا قانون «جدي نړیوالې اغېزې» لري
امریکا به د ترهګرو پر وړاندې د مبارزې لپاره د نایجیریا ځواکونو د روزنې په موخه ۲۰۰ سرتېري واستوي
د تورکیې ولسمشر په کابینه کې د بدلونونو په ترڅ کې د عدلیې او کورنیو چارو نوي وزیران وټاکل
پر اوکراین د روسیې برید کې د دریو ماشومانو په ګډون څلور تنو ژوند د لاسه ورکړ
په کاناډا کې د غبرګو وسله والو بریدنو له امله په لسګونو تنو ته مرګ ژوبله اوښتې ده.
په استانبول کې د ځوانو سوداګرو نړیواله کنګره  ترسره شوه
اندونیزیا وايي د غزې سوله ساتي ځواکونه ښايي ټولټال ۲۰ زره سرتېرو ته ورسېږي.
پولنډ په مسکو کې پر روسي جنرال په برید کې هر ډول لاس لرل په کلکه توګه رد کړل
ایران خبرداری ورکړ چې امریکا ته د نتنیاهو سفر به په ډیپلوماسۍ 'ویجاړونکی' اغیز ولري
سعودي عربستان په الفاشر کې د چټک غبرګون ځواکونو د ظلمونو غندنه وکړه
په امریکا کې محکمې د ۶۰ زره څخه د زیاتو کډوالو د لنډمهاله خوندیتوب حق د لغوه کولو لاره هواره کړه
سرګي لاوروف: د اوکراین په اړه خبرو اترو کې لا هم اوږده لاره پاتې ده
په لیبیا کې د امبولانس چورلکې د سقوط له امله پنځه کسان وژل شوي دي