اقتصاد
2 د لوستلو دقیقې
د امریکا او ایران ترمنځ د نښتو د زیاتوالي او د سرې بحیرې د تړل کېدو له ګواښ سره د تېلو بیې لوړې شوې
د جمعې په ورځ وروسته له هغه د تېلو بیې لوړې شوې چې متحده ایالاتو او ایران په خلیج کې بریدونه شدید کړل، چې له امله یې د هرمز تنګي له لارې د تېلو جریان ګډوډ شو او په سره بحیره کې یې د عرضې د نورو خنډونو وېره زیاته کړه.
د امریکا او ایران ترمنځ د نښتو د زیاتوالي او د سرې بحیرې د تړل کېدو له ګواښ سره د تېلو بیې لوړې شوې
د امریکا او ایران ترمنځ د نښتو د زیاتوالي او د سرې بحیرې د تړل کېدو له ګواښ سره د تېلو بیې لوړې شوې

"د تېلو بیې په وروستیو میاشتو کې د اونۍ په کچه تر ټولو  لوړې کچې په لور روانې دي، ځکه چې د امریکا او ایران ترمنځ په زیاتیدونکو بریدونو په خلیج کې د انرژۍ جریان ګډوډ کړی او په سره بحیره کې یې د اکمالاتو د لا زیاتې ګډوډۍ اندېښنې راپارولې دي.

د جمعې په ورځ وروسته له هغه د تېلو بیې لوړې شوې چې متحده ایالاتو او ایران په خلیج کې بریدونه شدید کړل، چې له امله یې د هرمز تنګي له لارې د تېلو جریان ګډوډ شو او په سره بحیره کې یې د عرضې د نورو خنډونو وېره زیاته کړه.

د برنټ خامو تېلو بیه ۷۰ سنټه یا ۰.۸۳ سلنه لوړه شوه او ۸۴.۹۳ ډالرو ته ورسېده، په داسې حال کې چې د متحده ایالاتو د ویسټ ټیکساس انټرمیډیټ  بیه ۸۱ سنټه یا ۱.۰۳ سلنه لوړه شوه او ۷۹.۷۶ ډالرو ته ورسېده، چې په دې سره یې د تېرې ورځې زیانونه جبران کړل.

دواړو شاخصونو پدې اونۍ کې شاوخوا ۱۲ سلنه ګټه کړې ده. برنټ د پرله پسې دریمې اونۍ لپاره او ویسټ ټیکساس انټرمیډیټ  د دویمې اونۍ لپاره د بیو د لوړوالي په لور روان دي.

دا تازه لوړوالی وروسته له هغه راغی چې متحده ایالاتو د چهارشنبې په ورځ د ایران سویلي ساحل ته نږدې پر اهدافو دوه ځله هوايي بریدونه وکړل او د پنجشنبې په ورځ یې هم بریدونو ته دوام ورکړ. د امریکا د مرکزي قوماندې (سېنټکام) په وینا، دا د بریدونو پرله پسې شپږمه شپه وه.

بلخوا، د قطر دفاع وزارت ویلي چې وسله والو ځواکونو یې د جمعې په سهار د ایران یو توغندیز برید شنډ کړی دی. د دغه هېواد د کورنیو چارو وزارت ویلي چې د توغندي د ټوټو له امله یو ماشوم ټپي شوی دی.

د انرژۍ د نړیوالې ادارې اجراییوي رئیس، فاتح بیرول خبرداری ورکړی چې د انرژۍ امنیت یوه لویه اندېښنه ده. هغه د پنجشنبې په ورځ په واشنګټن کې یوې غونډې ته وویل: «که په راتلونکو څو اونیو کې وضعیت ښه نشي، موږ باید اندېښمن واوسو، او زه اندېښمن یم.»

د اکمالاتو په اړه د اندېښنو په دوام، رویټرز اژانس د دریو سرچینو له قوله راپور ورکړی چې ایران خپلو حوثي متحدینو ته لارښوونه کړې چې که متحده ایالات د دغه هېواد د برېښنا پر بنسټونو بریدونه وکړي، نو د سرې بحیرې د کښتیو د تګ راتګ لاره دې وتړي."

وپلټۍ
د تورکیې اقتصاد د کال په لومړۍ ربع کې ۲.۵ سلنه وده کړې
نړیوال بانک ویلي دي چې د ایران جګړې په درشل کې ۲۷ هېوادونه بحراني فنډونو ته د لاسرسي په لټه کې دي
اروپایي ټولنه له امریکا سره د سوداګریزې معاملې د نهایي کولو لپاره هوکړې ته ورسېده
په هند کې د "برېکس"د بهرنیو چارو وزیرانو د ایران د جګړې تر سیوري لاندې پیل شوه
د امریکا یو چارواکی وایي چې د امریکا او چین ترمنځ د نادرو ځمکنیو منرالونو تړون لا هم نافذ دی
اسیا د ایران د جګړې له امله د انرژۍ د شاکونو دویمې څپې ته چمتووالی نیسي
د تورکیې دفاعي شرکتونو د ساحا ۲۰۲۶ نندارتون کې د نږدې ۸ میلیارد ډالرو صادراتو تړونونه لاسلیک کړل
د اماراتو له خوا د اوپک (OPEC) پرېښودل؛ پر دغه سازمان لویه ضربه او د تېلو په بازار کې بدلونونه
د ایران په وړاندې د امریکا لخوا د بندیزونو د پراخېدو له امله د تېلو بیې لوړې شوې
د انرژۍ د نړیوالې ادارې مشر: د هرمز تنګي د بندېدو له امله هره ورځ ۱۳ میلیونه بیرله تېل له لاسه وتلي
د جرمني لومړي وزیر میرز خبرداری: د ایران جګړه به تلپاتې اقتصادي زیانونه واړوي
اوزبیکستان له افغانستان سره د غوراوي سوداګرۍ تړون تایید کړ
پر ایران د جګړې په دوام سره د تېلو بیې په هر بیرل کې له ۱۰۵ ډالرو واوښتې
د طالبانو حکومت د پاکستاني دارو ګانو د بدیل د موندولو  په اړه اعلان افغانستان د درملو بازار ولړزاوه
په استانبول کې د ځوانو سوداګرو نړیواله کنګره  ترسره شوه
چین په ۲۰۲۵ کال کې د نړۍ تر ټولو ستر بېړۍ جوړوونکی هېواد شو
وینزویلا د تېلو په سکتور کې د اصلاحاتو له لارې بهرني پانګونې د ۱.۴ میلیارد ډالرو ته زیاتوي
اروپا کې د لومړي ځل لپاره په ډسمبر میاشت کې د بشپړ برېښنايي موټرو پلور له پټرولي موټرو څخه واوښت
د تورکیې د مرکزي بانک زیرمې د لومړي ځل لپاره له ۲۰۰ ملیارد ډالرو څخه واوښتې
په ۲۰۲۵ کال کې د میلیاردرانو شتمني نوره هم ډیره شوې.