سیاست
3 د لوستلو دقیقې
د اروپايي ټولنې د کمیسیون مشره: 'اروپا باید له ځانه دفاع وکړي، پر ځان تکیه وکړي'
د اروپايي ټولنې د کمېسیون مشرې اورسولا فون در لاین د ټولنې له هېوادونو وغوښتل چې ستراتیژیکه خپلواکي ګړندۍ کړي، او ویې ویل چې د لا بې ‌ثباته نړیوال نظم پر وړاندې اروپا باید په چټکۍ سره خپل دفاعي او امنیتي توان پیاوړی کړي.
د اروپايي ټولنې د کمیسیون مشره: 'اروپا باید له ځانه دفاع وکړي، پر ځان تکیه وکړي'
د اروپايي ټولنې د کمیسیون مشره: 'اروپا باید له ځانه دفاع وکړي، پر ځان تکیه وکړي' / AFP
17 دسمبر 2025

د اروپايي ټولنې د کمیسیون مشره: 'اروپا باید له ځانه دفاع وکړي، پر ځان تکیه وکړي'

د اروپايي ټولنې د کمېسیون مشرې اورسولا فون در لاین د ټولنې له هېوادونو وغوښتل چې ستراتیژیکه خپلواکي ګړندۍ کړي، او ویې ویل چې د لا بې ‌ثباته نړیوال نظم پر وړاندې اروپا باید په چټکۍ سره خپل دفاعي او امنیتي توان پیاوړی کړي.

د اروپايي کمېسیون مشرې ویلي، په نننۍ «خطرناکه» نړۍ کې اروپا باید د خپل امنیت مسوولیت پر خپله غاړه واخلي او پر بهرنیو تکیه کمه کړي.

اورسولا فون در لاین د چهارشنبې په ورځ د فرانسې په ستراسبورګ کې د اروپايي پارلمان غونډې ته، د پنجشنبې او جمعې د اروپايي شورا له غونډې مخکې، په وینا کې وویل چې نننی نړیوال چاپېریال «خطرناک او معاملاتي» دی او د جګړو او د جیوپولېټیک سیالۍ د زیاتېدو له مخې په نښه کېږي.

هغې وویل: «د دې نړۍ واقعیت دا دی چې موږ اروپایان باید له ځانه دفاع وکړو او پر خپل ځان متکي واوسو»، او ټینګار یې وکړ چې اروپا نور د نړیوال ثبات په اړه پر «زاړو انګېرنو» تکیه نه شي کولی.

هغې زیاته کړه چې اروپا «نه شي زغملی چې د نړۍ لیدلوري یې تعریف کړي»، او یادونه یې وکړه چې که څه هم د امریکا د ملي امنیت ستراتیژي په سمه توګه د نړیوال ناخالص تولید (GDP) په برخه کې د اروپا د ونډې کمېدل یادوي، خو متحده ایالات هم «په هماغه لاره روان دي».

فون در لاین استدلال وکړ چې اروپايي اتحادیې لا د خپلواکۍ په برخه کې د پام وړ پرمختګونه کړي، په ځانګړي ډول د انرژۍ په سکتور کې. هغې وویل چې د REPowerEU پلان له مخې، له روسیې د ګاز واردات د اوکراین د جګړې له پیل سره سم له ۴۵ سلنې څخه ۱۳ سلنې ته راکم شوي، د سکرو واردات صفر ته رسېدلي، او له روسیې د خام تېلو واردات له ۲۶ سلنې څخه ۲ سلنې ته راټیټ شوي دي.

هغې په پای کې وویل: «د اروپا د خپلواکۍ پړاو باید نه درېدونکی وي.»

'نور یو انتخاب نه دی'

فون در لاین د دفاع او امنیت په برخه کې د چټک اقدام اړتیا هم یاده کړه او ویې ویل چې اروپا باید د عصري او ګډو (هایبرېډ) ګواښونو پر وړاندې د غبرګون وړتیا ولري.

هغې وویل: «اصلي خبره ساده ده — اروپا باید د خپل امنیت مسووله وي. دا نور یو انتخاب نه دی، بلکې یو حتمي ضرورت دی.»

فون در لاین زیاته کړه چې اروپايي اتحادیې د دفاع په برخه کې خپلې هڅې په څرګنده توګه زیاتې کړې دي، داسې چې تر ۲۰۳۰ کال پورې د نږدې ۸۰۰ میلیارده یورو (۹۳۷ میلیارده ډالرو) پورې پانګونې ته زمینه برابروي، په داسې حال کې چې په تېره یوه لسیزه کې یوازې ۸ میلیارده یورو پانګونه شوې وه.

هغې د جګړه ځپلې اوکراین ملاتړ «د اروپايي دفاع تر ټولو مهم اقدام» وباله، او د دوامداره مرستې لپاره د تمویل دوه انتخابونو وړاندیز یې په ګوته کړ: یوه د روسیې د کنګل شویو شتمنیو پر بنسټ، او بله د اروپايي ټولنې د پور اخیستنې له لارې. هغې د اروپايي ټولنې له مشرانو وغوښتل چې د روانې اونۍ د اروپايي شورا په غونډه کې پرېکړه وکړي، ترڅو د راتلونکو دوو کلونو لپاره د اوکراین مالي ملاتړ خوندي شي.

وپلټۍ
اردوغان له ټرمپ سره په ټیلیفوني خبرو کې د وینزویلا او غزې په اړه اندیښنې څرګندې کړې
پاکستان بلوچستان او خیبر پښتونخوا ایالتونو کې د ځای پر ځای شویو ماینونو چاودنو کې دوه تنه وژل شول
روسیه ادعا کوي چې د سومي ولایت ته نږدې یو سرحدي مېشت ځای یې نیولی
حسینې د دورې تښتونو کې لږ تر لږه ۲۸۷ کسان وژل شوي، مړي یې په سیندونو یا ډله ییزو قبرونو کې اچول شوي
پاکستان او چین په افغانستان کې میشتو ترهګرو ډلو پر وړاندې د اقدام غوښتنه کوي
د اروپايي ټولنې له امریکا غواړي چې د وینزویلا له پوځي مداخلې وروسته نړیوالو قوانینو ته درناوی وکړي
د شیورون انرژۍ شرکت پخوانی اجرائیوي رئیس د وینزویلا د تیلو پروژو لپاره دوه میلیارد ډالر غواړي.
په پاکستان کې پر یوه موټر د برید له امله یو تن وژل شوی او ۸ نور ټپیان دي
کیوبا : په وینزویلا کې د امریکا د مداخلې پر مهال ۳۲ کیوبایي جنګیالي وژل شوي دي
روسیه وايي چې د اوکراین بې پیلوټه الوتکې په ۲۰۲۶ کال کې هره ورځ مسکو په نښه کوي
د سوریې پوځ په حلب کې د پخواني بعث رژیم سره د تړاو په تور اته کسان نیولي دي
شمالي کوریا داځل یو هایپرسونیک توغندی وازمایه
نیویارک ټایمز: په وینزویلا کې د امریکا پوځي مداخلې د ټرمپ ملاتړي په دوو برخو ویشي
شمالي کوریا یو ځل بیا د ختیځ سمندر پر لور بالستیک توغندي توغولي دي. دا خبره سویلي کوریا کړې ده.
د وینزویلا سترې محکمې د ولسمشر مرستیالې  ته 'په موقت ډول' د ولسمشرۍ د چارو د په غاړه اخیستو امر کړی