اقتصاد
3 د لوستلو دقیقې
د تورکیې دفاعي صادرات ۱۱ میلیاردو ډالرو ته نږدې شول؛ پر ناټو متحدینو پلور زیات شوی
په تېر کال کې ناټو هېوادونو ته د تورکیې د دفاعي او فضايي صنایعو په صادراتو کې پام وړ زیاتوالی راغلی دی، چې دا له متحدو هېوادونو سره د تورکیې په سوداګرۍ کې د دغه سکټور مخ پر وده رول په ګوته کوي.
د تورکیې دفاعي صادرات ۱۱ میلیاردو ډالرو ته نږدې شول؛ پر ناټو متحدینو پلور زیات شوی
د تورکیې دفاعي صادرات ۱۱ میلیاردو ډالرو ته نږدې شول؛ پر ناټو متحدینو پلور زیات شوی

د تورکیې د دفاعي سکټور د صادراتو ارزښت د هر کیلوګرام په حساب د هېواد د عمومي منځني صادراتي ارزښت نږدې ۴۰ چنده ته رسېږي.

په تېر کال کې ناټو هېوادونو ته د تورکیې د دفاعي او فضايي صنایعو په صادراتو کې پام وړ زیاتوالی راغلی دی، چې دا له متحدو هېوادونو سره د تورکیې په سوداګرۍ کې د دغه سکټور مخ پر وده رول په ګوته کوي.

په انقره کې د ناټو د راتلونکې اونۍ له سرمشریزې وړاندې، د انادولو اژانس لخوا راټول شوي معلومات ښيي چې د دغه سکټور په بهرنیو پلورونو کې د پام وړ زیاتوالی راغلی دی. د ۲۰۲۵ کال د جون له لومړۍ نېټې څخه د ۲۰۲۶ کال د مې تر ۳۱مې پورې په ۱۲ میاشتو کې د ترکیې دفاعي او فضايي صادرات کال په کال ۴۷.۱ سلنه زیات شوي او ۱۰.۹ میلیاردو ډالرو ته رسېدلي دي، په داسې حال کې چې په تېره ورته ۱۲ میاشتنۍ موده کې دا کچه ۷.۴ میلیارده ډالره وه.

ناټو متحدین د صادراتو په سر کې دي
په دې موده کې د تورکیې دفاعي او فضايي محصولات ۱۷۸ هېوادونو ته صادر شوي، چې د ناټو غړي هېوادونه د دغه سکټور د بهرنیو پلورونو تر ټولو لویه برخه جوړوي. ناټو هېوادونو ته صادرات ۶.۲ میلیاردو ډالرو ته رسېدلي، چې د سکټور د ټولو صادراتو ۵۷.۳ سلنه جوړوي. د ترکیې د دفاعي صادراتو درې واړه لومړني هدف لرونکي هېوادونه هم د ناټو متحدین دي، چې دا په دغه سازمان کې د تورکیې د دفاعي صنایعو د همکارۍ پراختیا ښيي.

د صادراتو دا زیاتوالی د نړیوالو اړیکو، دوه اړخیزو غونډو او دفاعي ډیپلوماسۍ له امله رامنځته شوی چې د تورکیې د دفاعي صنایعو د ریاست  تر همغږۍ لاندې ترسره شوي دي. دې هڅو په بهرنیو بازارونو کې د ترکي شرکتونو اعتبار زیات کړی او د نویو همکاریو او صادراتو فرصتونو په رامنځته کولو کې یې مرسته کړې ده. تورکیې نه یوازې د دفاعي محصولاتو د عرضه کوونکي په توګه، بلکې د یو داسې هېواد په توګه هم خپل موقف پیاوړی کړی چې نوې تکنالوژي رامنځته کوي، ګډ تولیدي ماډلونه جوړوي او له خپلو متحدینو سره اوږدمهاله همکاري پالي.

د لوړ ارزښت لرونکي صادرات
د دغه سکټور وده د صادراتو په لوړ کیفیت او ارزښت کې هم لیدل کېږي. د تورکیې د دفاعي او فضايي صنعت د هر کیلوګرام صادراتي ارزښت ۶۵.۱۶ ډالرو ته رسېدلی دی. که دا د ترکیې د ټولو صادراتو له منځني ارزښت (۱.۶۲ ډالره فی کیلوګرام) سره پرتله شي، نو دا سکټور شاوخوا ۴۰ چنده لوړ ارزښت تولیدوي، چې د هېواد په اقتصاد کې لویه برخه اخلي.

 

وپلټۍ
د تورکیې اقتصاد د کال په لومړۍ ربع کې ۲.۵ سلنه وده کړې
نړیوال بانک ویلي دي چې د ایران جګړې په درشل کې ۲۷ هېوادونه بحراني فنډونو ته د لاسرسي په لټه کې دي
اروپایي ټولنه له امریکا سره د سوداګریزې معاملې د نهایي کولو لپاره هوکړې ته ورسېده
په هند کې د "برېکس"د بهرنیو چارو وزیرانو د ایران د جګړې تر سیوري لاندې پیل شوه
د امریکا یو چارواکی وایي چې د امریکا او چین ترمنځ د نادرو ځمکنیو منرالونو تړون لا هم نافذ دی
اسیا د ایران د جګړې له امله د انرژۍ د شاکونو دویمې څپې ته چمتووالی نیسي
د تورکیې دفاعي شرکتونو د ساحا ۲۰۲۶ نندارتون کې د نږدې ۸ میلیارد ډالرو صادراتو تړونونه لاسلیک کړل
د اماراتو له خوا د اوپک (OPEC) پرېښودل؛ پر دغه سازمان لویه ضربه او د تېلو په بازار کې بدلونونه
د ایران په وړاندې د امریکا لخوا د بندیزونو د پراخېدو له امله د تېلو بیې لوړې شوې
د انرژۍ د نړیوالې ادارې مشر: د هرمز تنګي د بندېدو له امله هره ورځ ۱۳ میلیونه بیرله تېل له لاسه وتلي
د جرمني لومړي وزیر میرز خبرداری: د ایران جګړه به تلپاتې اقتصادي زیانونه واړوي
اوزبیکستان له افغانستان سره د غوراوي سوداګرۍ تړون تایید کړ
پر ایران د جګړې په دوام سره د تېلو بیې په هر بیرل کې له ۱۰۵ ډالرو واوښتې
د طالبانو حکومت د پاکستاني دارو ګانو د بدیل د موندولو  په اړه اعلان افغانستان د درملو بازار ولړزاوه
په استانبول کې د ځوانو سوداګرو نړیواله کنګره  ترسره شوه
چین په ۲۰۲۵ کال کې د نړۍ تر ټولو ستر بېړۍ جوړوونکی هېواد شو
وینزویلا د تېلو په سکتور کې د اصلاحاتو له لارې بهرني پانګونې د ۱.۴ میلیارد ډالرو ته زیاتوي
اروپا کې د لومړي ځل لپاره په ډسمبر میاشت کې د بشپړ برېښنايي موټرو پلور له پټرولي موټرو څخه واوښت
د تورکیې د مرکزي بانک زیرمې د لومړي ځل لپاره له ۲۰۰ ملیارد ډالرو څخه واوښتې
په ۲۰۲۵ کال کې د میلیاردرانو شتمني نوره هم ډیره شوې.