سیاست
3 د لوستلو دقیقې
فرانسې او اسپانیا د ملګروملتونو د امنیت شورا د ویتو صلاحیت د محدودولو غوښتنه وکړه
فرانسې او اسپانیا دواړو یو ځل بیا د ملګرو ملتونو د امنیت شورا د ویټو واک صلاحیت د محدودولو غوښتنه وکړه. نوموړو هیوادونو ویلې یې دي چې دا میکانیزم څو ځله د نړۍ له ګډ عمل څخه د بشري ناورینونو په وړاندې، لکه د فلسطین د غزې د کړکېچ په څېر، مخه نیولې ده.
فرانسې او اسپانیا د ملګروملتونو د امنیت شورا د ویتو صلاحیت د محدودولو غوښتنه وکړه
فرانسې او اسپانیا د ملګروملتونو د امنیت شورا د ویتو صلاحیت د محدودولو غوښتنه وکړه / Reuters
30 اکتوبر 2025

فرانسې او اسپانیې په غزه کې د عدالت د تامین لپاره د ملګرو ملتونو د ویټو  صلاحیت په ساختار کې د  اصلاحاتو غوښتنه وکړه

دواړه هېوادونه د ملګرو ملتونو د امنیت په شورا کې د بڼسټیزو اصلاحاتو غوښتنه کوي، څو د معاصر جیوپولیټیک وضعیت انعکاس وکړي او د ویټو حق د بشري ناورینونو پر وړاندې د عمل مخه ونه نیسي.

فرانسې او اسپانیا دواړو یو ځل بیا د ملګرو ملتونو د امنیت شورا د ویټو واک صلاحیت د محدودولو غوښتنه وکړه. نوموړو هیوادونو ویلې یې دي چې دا میکانیزم څو ځله د نړۍ له ګډ عمل څخه د بشري ناورینونو په وړاندې، لکه د فلسطین د غزې د کړکېچ په څېر، مخه نیولې ده.

د فرانسې د بهرنیو چارو وزیر ژان-نوېل بارو د پنجشنبې په ورځ د پاریس د سولې په فورم کې وویل چې امنیت شورا باید د ننني جیوپولیټیک واقعیت انعکاس وکړي او خپلو پرېکړو ته مشروعیت بېرته ورکړي.

هغه وویل: "موږ غواړو ډاډ ترلاسه کړو چې د امنیت شورا دوه دايمي څوکۍ افریقا ته ورکړل شي، او جاپان، جرمني او برازیل هم څوکۍ ولري، څو پرېکړې مشروع او عادلانه شي."

بارو زیاته کړه چې فرانسه له کلونو راهیسې له مکسیکو سره په دې هڅه کې ده چې د نسل‌ وژنې او لویو بشري جنایتونو په قضیو کې د ویټو حق محدود کړي — یو ابتکار چې اوس له ۲۰ څخه زیات هېوادونه یې ملاتړ کوي.

هغه وویل: "موږ د غزې په اړه ګډ تعهد ته ونه رسېدو،" او ټینګار یې وکړ چې امنیت شورا باید د نړیوال قانون د ساتنې لپاره "اخلاقي او سیاسي مسوولیت" په غاړه واخلي.

هغه ټینګار وکړ: "له همدې امله موږ د امنیت شورا د اصلاح په پیاوړي ملاتړ ټینګار کوو، څو هغه پرېکړې ازادې کړو چې د ویټو له کبله بندېږي، په ځانګړي ډول هغه وخت چې بنسټیز بشري حقونه تر پښو لاندې کېږي."

د اسپانیې د بهرنیو چارو وزیر خوسې مانوېل البرېس د بارو خبرې تائید کړې او ویې ویل چې د اسپانیې دریځ تل یو شان دی، "که دا په اوکراین، غزه، سوډان یا ساحل کې وي."

هغه وویل: "موږ د نړیوال قانون، د نړیوال بشري قانون، او د ملکي وګړو د ساتنې دفاع کوو."

البرېس د ملګرو ملتونو د نږدې ختیځ د کډوالو د مرستې اداره (UNRWA) یو "نه‌ بدلېدونکی بنسټ" وباله، او زیاته یې کړه: "په منځني ختیځ کې د شپږ میلیونه فلسطینیانو ژوند پرې تکیه لري."

هغه وویل بشري مرسته "باید پرته له خنډه غزې ته ورسېږي" او هغه کسان چې د مرستندویانو پر ضد بریدونه کوي "باید حساب ورکړي."

البارس وویل: "موږ باید په یاد ولرو چې د نړیوالې عدالت محکمې پریکړې په ملګرو ملتونو کې د هرچا لپاره پابند دي، پشمول د اسرائیل دولت."

هغه ټینګار وکړ: " اسرائیلو ته د ویټو حق نه شي ورکول کېدای."

"په ملیونونو ژوند په توازن کې بند پاتې دي"

په عین حال کې، د سره صلیب د نړیوالې کمیټې (ICRC) مشرې، میرجانا سپولجاریک-ایګر، خبرداری ورکړ چې په غزه کې روان بشري عملیات "ډیر پیچلي، حساس او خطرناک" پاتې دي.

هغې وویل: "اوربند باید دوام وکړي، په ملیونونو ژوند په توازن کې بند پاتې دي."

هغې زیاته کړه: "که جګړه بېرته پیل شي، د خلکو د زغملو توان به نور پاتې نه شي."

سپولیارېچ-اېګر خبرداری ورکړ چې په غزه او سوډان کې د نړیوال قانون له پامه غورځول "۴۵۰ وسلوالو ډلو او غیر دولتي لوبغاړو ته دا پیغام ورکوي چې هر څه روا دي"، او زیاته یې کړه چې د هغوی ځواک د نوې ټکنالوژۍ له لارې لا پیاوړی شوی دی.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

وپلټۍ
د تورکیې ملي استخباراتو د سوریې په پلازمینه دمشق کې د یوې سترې فاجعې مخه ونیوله .
ایران پر اذربایجان برید وکړ؛ باکو وایي د ځواب ورکولو حق لري
د ايران د روغتيا وزارت: د امريکا او اسرائيلو په بريدونو کې د وژل شويو کسانو شمېر ۹۲۶ ته لوړ شو
امریکا په کویټ کې د بې پیلوټه الوتکې په برید کې د وژل شویو دوو نورو سرتېرو هویت څرګند کړ
متحده عربي اماراتو او د اسلامي همکاریو سازمان له ایران څخه په تورکیې د بالستیک توغندي برید وغنده
د ایران لخوا تورکیې پر لورې د راتوغول شوي توغندي له امله تورکیې ایران ته ډیر سخت خبرداری ورکړ
اردوغان د پاکستان او افغانستان ترمنځ د جګړې په شپږمه ورځ د اوربند د بیا ژوندي کولو وړاندیز وکړ
د تورکیې پر لور د توغول شوي بالستیک توغندي د لمنځه وړو په اړه د تورکیې د دفاع وزارت اعلامیه
امریکایي سرتېرو ته ویل شوي چې د ایران جګړه د 'صلیبیانو او مسلمانو ترمنځ د پیل لپاره د خدای پلان دی
امریکا د ایران پر وړاندې د جګړې په لومړیو ۴ ورځو کې نږدې ۲ میلیارده ډالره پوځي تجهیزات له لاسه ورکړي
برتانیا د افغانستان، کامرون، میانمار او سوډان اتباعو ته د ویزو ورکړه بندوي
د تورکیې ولسمشر اردوغان د پر اصولو ولاړ نړۍوال نظم د خپو لاندې کول او پاشل وغندل
د افغانستان د سرپرست حکومت: له پاکستان سره جګړه هېڅکله لومړنی انتخاب نه وو او ندی
هاکان فیدان په سیمه کې د روانې جګړې د پایته رسولو لپاره هلو ځلو ته دوام ورکوي
د ملګرو ملتونو د کډوالو اداره: د ایران او تورکیې پر پوله کوم جدي تحرک نشته