اقتصاد
3 د لوستلو دقیقې
ټرمپ : ایپل کمپنۍ د هند پر ځای باید خپل تولیدات په امریکا کې وکړي
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي چې هغه د ایپل شرکت له اجرائیوي رئیس ټیم کوک سره خبرې کړې دي او ورته یې ویلي چې په هند کې د تولیدي مرکزونو د پراختیا پر ځای دې په امریکا کې دغه کار وکړي.
ټرمپ : ایپل کمپنۍ د هند پر ځای باید خپل تولیدات په امریکا کې وکړي
/ AP
16 می 2025

ټرمپ د پنجشنبې په ورځ د قطر د سفر پر مهال وویل: "ما پرون له ټیم کوک سره یوه کوچنۍ ستونزه درلوده. ما ورته وویل، ټیم، ته زما ملګری یې، ما درسره ښه چلند کړی دی. ته دلته له ۵۰۰ میلیارد ډالرو سره راغلی یې، خو اوس په هند کې هر ځای جوړونې کوې." هغه د ایپل د هغې پلان ته اشاره وکړه چې په فبرورۍ کې یې اعلان کړی و چې په راتلونکو څلورو کلونو کې به په امریکا کې ۵۰۰ میلیارد ډالر پانګونه وکړي.

ټرمپ وویل چې هغه کوک ته ویلي چې نه غواړي په هند کې د تولیدي مرکزونو جوړولو ته دوام ورکړي، ایپل باید په امریکا کې خپل تولید زیات کړي.

د امریکا ولسمشر ادعا وکړه چې په نړۍ کې د هند د تعرفو لوړوالی د دې سبب شوی چې په دغه هېواد کې د امریکایي توکو پلورل ډېر ستونزمن شي. خو هغه زیاته کړه چې هند د تعرفو په اړه د یوې معاملې په لټه کې دی او هغوی ته یې د "بې تعرفې" معاملې وړاندیز کړی دی.

د ټرمپ دغه څرګندونې وروسته له هغې مخې ته راغلې چې ټیم کوک د روانې میاشتې په پیل کې وویل چې په راتلونکو میاشتو کې به په امریکا کې د پلور لپاره د ایپل ډېری محصولات له هند او ویتنام څخه برابر شي، نه له چین څخه، کوم چې د ټرمپ د لوړو تعرفو هدف ګرځېدلی دی.

کوک وویل: "موږ تمه لرو چې په امریکا کې د پلور لپاره د آیفون ډېری محصولات به د هند د تولید ځای ولري."

په ورته وخت کې، د آیپډ، مک، ایپل واچ، او ایرپوډز په څېر د هغو محصولاتو لومړنی تولیدي ځای چې په امریکا کې پلورل کېږي، ویتنام دی.

کوک یادونه وکړه چې د امریکا څخه بهر د پلور لپاره د ټولو محصولاتو لویه برخه به په چین کې تولید ته دوام ورکړي.

ایپل د امریکا د هغو ټیکنالوژۍ شرکتونو له ډلې څخه دی چې د تعرفو له امله ډېر اغېزمن شوی، او د تعرفو د اعلان راهیسې د دې شرکت ونډې شاوخوا ۵.۱ سلنه راټیټې شوې دي.

د ټیټو تولیدي لګښتونو له امله، د ایپل ډېری محصولات اوس مهال په چین کې تولیدېږي.

د ټرمپ ادارې په مکرر ډول ویلي چې غواړي ایپل خپل تولید امریکا ته انتقال کړي.

د روانې اونۍ په پیل کې، امریکا او چین د تعرفو د پراخ کمښت په اړه د ۹۰ ورځو لپاره یوې لومړنۍ موافقې ته ورسېدل، چې د دوی په اوږدې سوداګریزې شخړې کې د نادرې آرامۍ شیبه څرګندوي او د اوږدمهاله اقتصادي ثبات لپاره هیله پیدا کوي.

وپلټۍ
د ایران لخوا د انرژۍ پر بڼسټونو بریدونو د نړیوالې انرژۍ د بحران اندېښنې ډیرې کړي دي.
په سویس کې په یو بس کې د اورلګیدنې له امله ګڼشمیر کسانو ته مرګ ژوبله واوښه
د افغانستان او تورکیې د دوستۍ د تړون ۱۰۵ کلیزه د ځانګړو مراسمو په ترڅ کې ولمانځل شوه.
ملګري ملتونه: له پاکستان او ایرانه ۲۷۰،۰۰۰ افغانان خپل هېواد ته ستانه شوي دي
پاکستان د ایران د جګړې له امله د انرژۍ د بحران په ترڅ کې 'له کوره کار' او د ښوونځیو د تړلو امر وکړ
د تورکیې او قطر د دفاع وزیرانو د منځني ختیځ د کړکېچ په ترڅ کې پر سیمه ییز امنیت خبرې وکړې
تورکیه د ایران د جګړې پر مهال د خپل هوايي حریم د ساتنې لپاره د پاټریوټ دفاعي سیسټم چمتو کوي
د ایران سپاه پاسداران: " د جګړې پای به مونږ وټاکو"
پداسې حال کې چې د ټرمپ تناقضات د جګړې ابهام زیاتوي؛ ایران پر خلیج د ډرون بریدونو ته دوام ورکوي
افغان پوځ د ډیورنډ کرښې په اوږدو کې، پاکستان اړوند پوځي مرکزونو د په نښه کولو ادعاء کړې ده.
امريکا د ايران په جګړه کې  ۱۱ دانې 'ایم کیو-۹ ریپر' ډوله ډرون الوتکې له لاسه ورکړي دي
امریکا افغانستان د امریکايي وګړو لپاره د یو ناخوندي هیواد په توګه اعلان کړ
تورکیې ته په لاره د ایران لخوا راتوغول شوی بالستیک توغندی په هوا کې شنډ او له منځه یوړل شو.
روسیې او چین د جګړې پر مهال د ایران له نوي مشر مجتبی خامنه اي نه د ملاتړ ژمنه وکړه
په بلجیم کې د یوې چاودنې له امله کنیسه (د یهودانو عبادت ځای) زیانمنه شوې. پولیس وایي څوک نه دي ټپیان