اقتصاد
3 د لوستلو دقیقې
ټرمپ : ایپل کمپنۍ د هند پر ځای باید خپل تولیدات په امریکا کې وکړي
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي چې هغه د ایپل شرکت له اجرائیوي رئیس ټیم کوک سره خبرې کړې دي او ورته یې ویلي چې په هند کې د تولیدي مرکزونو د پراختیا پر ځای دې په امریکا کې دغه کار وکړي.
ټرمپ : ایپل کمپنۍ د هند پر ځای باید خپل تولیدات په امریکا کې وکړي
/ AP
16 می 2025

ټرمپ د پنجشنبې په ورځ د قطر د سفر پر مهال وویل: "ما پرون له ټیم کوک سره یوه کوچنۍ ستونزه درلوده. ما ورته وویل، ټیم، ته زما ملګری یې، ما درسره ښه چلند کړی دی. ته دلته له ۵۰۰ میلیارد ډالرو سره راغلی یې، خو اوس په هند کې هر ځای جوړونې کوې." هغه د ایپل د هغې پلان ته اشاره وکړه چې په فبرورۍ کې یې اعلان کړی و چې په راتلونکو څلورو کلونو کې به په امریکا کې ۵۰۰ میلیارد ډالر پانګونه وکړي.

ټرمپ وویل چې هغه کوک ته ویلي چې نه غواړي په هند کې د تولیدي مرکزونو جوړولو ته دوام ورکړي، ایپل باید په امریکا کې خپل تولید زیات کړي.

د امریکا ولسمشر ادعا وکړه چې په نړۍ کې د هند د تعرفو لوړوالی د دې سبب شوی چې په دغه هېواد کې د امریکایي توکو پلورل ډېر ستونزمن شي. خو هغه زیاته کړه چې هند د تعرفو په اړه د یوې معاملې په لټه کې دی او هغوی ته یې د "بې تعرفې" معاملې وړاندیز کړی دی.

د ټرمپ دغه څرګندونې وروسته له هغې مخې ته راغلې چې ټیم کوک د روانې میاشتې په پیل کې وویل چې په راتلونکو میاشتو کې به په امریکا کې د پلور لپاره د ایپل ډېری محصولات له هند او ویتنام څخه برابر شي، نه له چین څخه، کوم چې د ټرمپ د لوړو تعرفو هدف ګرځېدلی دی.

کوک وویل: "موږ تمه لرو چې په امریکا کې د پلور لپاره د آیفون ډېری محصولات به د هند د تولید ځای ولري."

په ورته وخت کې، د آیپډ، مک، ایپل واچ، او ایرپوډز په څېر د هغو محصولاتو لومړنی تولیدي ځای چې په امریکا کې پلورل کېږي، ویتنام دی.

کوک یادونه وکړه چې د امریکا څخه بهر د پلور لپاره د ټولو محصولاتو لویه برخه به په چین کې تولید ته دوام ورکړي.

ایپل د امریکا د هغو ټیکنالوژۍ شرکتونو له ډلې څخه دی چې د تعرفو له امله ډېر اغېزمن شوی، او د تعرفو د اعلان راهیسې د دې شرکت ونډې شاوخوا ۵.۱ سلنه راټیټې شوې دي.

د ټیټو تولیدي لګښتونو له امله، د ایپل ډېری محصولات اوس مهال په چین کې تولیدېږي.

د ټرمپ ادارې په مکرر ډول ویلي چې غواړي ایپل خپل تولید امریکا ته انتقال کړي.

د روانې اونۍ په پیل کې، امریکا او چین د تعرفو د پراخ کمښت په اړه د ۹۰ ورځو لپاره یوې لومړنۍ موافقې ته ورسېدل، چې د دوی په اوږدې سوداګریزې شخړې کې د نادرې آرامۍ شیبه څرګندوي او د اوږدمهاله اقتصادي ثبات لپاره هیله پیدا کوي.

وپلټۍ
امريکا له وینزویلا وروسته، کيوبا ته سترګي پټي کړي.
د ناټو مشر وايي له ټرمپ سره د ډنمارک د یوې برخې په توګه د ګرینلنډ پر پاتې کېدو خبرې نه دي شوي
د پاکستان په یوه سوداګریز مرکز کې د اورلګېدنې له امله د مړو شمېر له ۶۰ واوښت
د یمن د دولتي ځواکونو پر کاروان بمي برید کې پنځه تنه وژل شوي
اسرائيلو د اوربند سره سره په غزه کې هوايي بریدونه او د ویجاړولو عملیات زیات کړي دي
کاناډا د امریکا د احتمالي یرغل پر ضد د جګړې لپاره پوځي پلان جوړوي.
روسیه او اوکراین د پولې په اوږدو کې د ملکي وګړو د وژل کېدو له امله یو بل ملامتوي
د سوریې په حسکه کې د YPG ترهګرې ډلې د بې پیلوټه الوتکې په برید کې ۷ ملکیان ووژل شول
د ټرمپ 'ایرفورس ون' الوتکه  چې داووس ته روانه وه له نیمې لارې بیرته ستنه شوه.
د تورکیې ولسمشر د امریکا له ولسمشر سره ټیلیفوني خبرې وکړې
په ۲۰۲۵ کال کې د میلیاردرانو شتمني نوره هم ډیره شوې.
د اوربند تړون له مخې د پوځ له پرمختګ وروسته د سوریې په شمال ختیځ کې نښتې کمې شوې
د تورکیې ولسمشر اردوغان په استانبول کې د NBA پخواني افسانوي ستوري شکیل اونیل سره باسکیټبال لوبه وکړه
اسرائیل په اشغال شوي ختیځ بیت المقدس کې د ملګرو ملتونو د ادارې په مرکزي دفتر کې ودانۍ ونړولې
انګلستان د سوریې د حکومت او  YPG ترهګرې ډلې منځ د اوربند د تړون هرکلی وکړ