د اسیا په بازارونو کې د اسعارو او ونډو وضعیت ګډوډ و، په داسې حال کې چې د تېلو بیې یو څه لوړې شوې. دا وروسته له هغه چې امریکا او ایران هوکړه وکړه چې یو پر بل بریدونه ودروي. دې کار د هرمز تنګي کې د کښتیو د تګ راتګ په اړه اندېښنې کمې کړې، خو پانګوال لا هم د جیوپولیټیک خطرونو او د مصنوعي ځیرکتیا (AI) اړوند ټیکنالوژۍ د پلور د کمښت په اړه اندېښمن دي.

د اسیا د ونډو بازارونه په بېلابېلو بڼو (مختلط) وو او د تېلو بیې وروسته له هغه لوړې شوې چې راپورونو وویل واشنګټن او تهران پر دې هوکړه کړې چې خپل منځي بریدونه بند کړي. د تېرې اونۍ خونړیو نښتو د دواړو هېوادونو ترمنځ نازک اوربند تر پوښتنې لاندې راوستی و.

د پانګوالو باور لا هم کمزوری دی، ځکه تېره اونۍ بازارونو د منځني ختیځ د کړکېچ او د مصنوعي ځیرکتیا (AI) د بوم له امله رامنځته شوې "ټیکنالوژيکي پوکاڼۍ" (bubble) په اړه د اندېښنو له امله سخت ټکانونه وخوړل.

که څه هم تمه کېږي چې واشنګټن او تهران به د خپلې شخړې د پای ته رسولو او د هرمز تنګي د بیا پرانیستلو په اړه یوه هوکړه نهايي کړي، خو دا پروسه د دې دوو پخوانیو دښمنانو ترمنځ له سختو فشارونو سره مخ ده.

دواړو هېوادونو په وروستیو ورځو کې پر یو بل بریدونه کړي، چې له امله یې د دې حیاتي سمندري لارې له لارې د کښتیو تګ راتګ ګډوډ شوی او دا وېره یې زیاته کړې چې ایران به دا لاره بنده کړي.

د امریکا مرکزي قوماندانی (CENTCOM) ویلي چې هغوی د سوداګریزو کښتیو پر وړاندې د ایران د "دوامدار تیري" په ځواب کې پر ۱۰ ایراني پوځي اهدافو بریدونه کړي دي. ایران بیا وویل چې په کویټ او بحرین کې یې د امریکا پر اډو ځوابي بریدونه کړي دي. کویټ او بحرین دواړو د ایران دا بریدونه غندلي دي.

ډیپلوماټیکې هڅې او ګواښونه
دواړو هېوادونو د یکشنبې په ناوخته هوکړه وکړه چې یو پر بل بریدونه ودروي او پلان لري چې د سه شنبې په ورځ په قطر کې د نورو خبرو لپاره سره وګوري.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ یو ځل بیا د پوځي اقدام ګواښ کړی او د شنبې په ورځ یې وویل چې که امریکا د جګړې بیا پیلولو ته "مجبوره" شي، نو ایران به "نور شتون ونلري."

بلخوا، د ایران د بهرنیو چارو وزیر خبرداری ورکړی چې د کښتیو له خوا د ایران له خوښې پرته د بلې لارې کارول به "کړکېچ زیات کړي."

د بازارونو غبرګون
د تېلو بیې، چې تېره اونۍ د جګړې څخه وړاندې کچې ته راټیټې شوې وې، د دوشنبې په ورځ بېرته لوړې شوې. د ویسټ ټیکساس انټرمیډیټ (WTI) بیه له یو سلنې څخه زیاته لوړه شوه.

د ونډو په بازار کې، د هانګ کانګ، سیډني او ټایپي بازارونه پورته تللي، خو د توکیو، سیول، شانګهای او سینګاپور بازارونه راغورځېدلي دي. په ځانګړې توګه د ټیکنالوژۍ سکتور، لکه د سویلي کوریا 'سامسنګ' او 'SK hynix' شرکتونه، د پلور له کمښت سره مخ شوي دي.

د تادیاتو نړیوال بانک (BIS) چې د مرکزي بانکونو "مرکزي بانک" بلل کېږي، خبرداری ورکړی چې د مصنوعي ځیرکتیا (AI) په برخه کې د پانګونې زیاتوالی ممکن د یو مالي سقوط لامل شي، که چیرې پانګوال هغه ګټه ترلاسه نکړي چې تمه یې درلوده.

اوس پانګوال د امریکا د دندو (Jobs Data) د معلوماتو خپرېدو ته په تمه دي، چې ښايي د فدرال ریزرو (مرکزي بانک) پر راتلونکو پرېکړو او د انفلاسیون پر کنټرول اغېزه ولري.