اقتصاد
4 د لوستلو دقیقې
جاپان د امریکا لخوا پر دې هیواد د نوې ګمرکې تعرفې لګولو نه د افسوس وړ مسلې په توګه یادونه وکړه
د جاپان لومړي وزیر شیګیرو ایشیبا د سه شنبې په ورځ د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ هغه پرېکړه چې د جاپان پر توکو ۲۵ سلنه ګمرکي مالیه ولګوي، "په رښتیا د افسوس وړ" وبلله. هغه ژمنه وکړه چې د هېواد د صنعتونو او دندو د ساتنې لپاره هر څه وکړي
جاپان د امریکا لخوا پر دې هیواد د نوې ګمرکې تعرفې لګولو نه د افسوس وړ  مسلې په توګه یادونه وکړه
/ Reuters

د سیمه ییزو رسنیو په وینا، د جاپان لومړي وزیر شیګیرو ایشیبا د سه شنبې په ورځ د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ هغه پرېکړه چې د جاپان پر توکو ۲۵ سلنه ګمرکي مالیه ولګوي، "په رښتیا د افسوس وړ" وبلله. هغه ژمنه وکړه چې د هېواد د صنعتونو او دندو د ساتنې لپاره به "هر څه" وکړي.

د توکیو مېشتې کیوډو خبري اژانس د راپور له مخې، ایشیبا د حکومت په یوه غونډه کې وویل چې دوه اړخیزې خبرې به د دواړو هېوادونو لپاره د ګټې وړ تړون ته د رسېدو لپاره دوام وکړي.

د دوشنبې په ورځ، ټرمپ اعلان وکړ چې واشنګټن به د اګست له لومړۍ نېټې څخه د جاپان، سویلي کوریا او مالیزیا پر توکو ۲۵ سلنه ګمرکي مالیه ولګوي. هغه د یوه اجرائیوي فرمان په لاسلیک کولو سره د دې ګمرکي مالیې د پلي کېدو نېټه تر اګست لومړۍ پورې وغځوله.

د جاپان لومړي وزیر زیاته کړه چې د هغه حکومت به دوه اړخیزو خبرو ته لومړیتوب ورکړي.

مالیزیا د امریکا سره اړیکو ته دوام ورکوي

په ورته وخت کې، مالیزیا وویل چې د امریکا سره به د "عادلانه او متوازن" سوداګریز تړون د ترلاسه کولو لپاره خپلې هڅې جاري وساتي، وروسته له هغې چې واشنګټن د مالیزیا پر توکو ۲۵ سلنه ګمرکي مالیه ولګوله.

د مالیزیا انګلیسي ورځپاڼې "ملای میل" راپور ورکړی،  د پانګونې، سوداګرۍ او صنعت وزارت وویل چې د امریکا سره اوږدمهاله اقتصادي اړیکو ته ارزښت ورکوي او باور لري چې پرانیستې او عادلانه سوداګري د دواړو هېوادونو د ودې او دندو ملاتړ کوي.

وزارت زیاته کړه: "دا هڅې لا هم روانې دي او د دواړو خواوو لپاره د عادلانه او دوامداره پایلو ترلاسه کولو لپاره د مالیزیا ژمنتیا څرګندوي."

کوالالمپور خبرداری ورکړ چې یو اړخیز اقدامات کولی شي د سوداګرۍ عملیات، د اکمالاتو ځنځیرونه او د پانګونې جریان ګډوډ کړي. مالیزیا وویل چې د نوو اقداماتو پر وړاندې به د ځايي سوداګرۍ، کارګرانو او مصرف کوونکو د ساتنې لپاره "ټول اړین ګامونه" پورته کړي.

سویلي کوریا د ګمرکي خبرو اترو چټکتیا غواړي

سویلي کوریا د سه شنبې په ورځ وویل چې دوی به د متحده ایالاتو سره د تعرفې خبرې اترې ګړندۍ کړي ترڅو "متقابل ګټور" تړون ته ورسیږي.

د سوداګرۍ، صنعت او انرژۍ وزارت په یوه بیان کې وویل: "حکومت باور لري چې د امریکا اداره د سویلي کوریا لپاره د ۲۵ سلنه ګمرکي مالیې په ګډون د متقابل ګمرکونو پلي کول تر اګست لومړۍ پورې ځنډولي دي، او موږ به هڅه وکړو چې د سوداګرۍ د ناڅرګندتیاوو د ژر حل لپاره خبرې چټکې کړو."

وزارت زیاته کړه: "موږ به د امریکا سره د سوداګرۍ د کسر د حل لپاره کورني مقررات او اصلاحات تعقیب کړو، په داسې حال کې چې د دوه اړخیز تولیدي بیا رغونې ملګرتیا ته وده ورکوو ترڅو زموږ کلیدي صنعتونه پرمختګ وکړي."

د ولسمشرۍ دفتر په یوه بیان کې وویل، په همدې توګه، د سویلي کوریا د ملي امنیت سلاکار وي سونګ لاک د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو ته وویل چې سیول هیله لري چې د ټرمپ او ولسمشر لي جې میونګ ترمنځ په "ژر وخت" کې یوه سرمشریزه ترسره شي، ترڅو په ټولو روانو مسایلو کې "دواړو ته ګټوره پایله" ترلاسه کړي.

د ولسمشرۍ دفتر وویل، په واشنګټن کې د یوې غونډې په ترڅ کې، لاک ټینګار وکړ چې د ګمرکي خبرو اترو پرمختګ باید په داسې ډول وشي چې دوه اړخیزه اړیکې پیاوړې کړي او د دواړو خواوو ترمنځ د دوامداره همکارۍ هیله څرګنده کړه.

روبیو په ځواب کې د دې نظر سره موافقه وکړه او هیله یې څرګنده کړه چې دواړه هېوادونه به د اګست له لومړۍ نېټې څخه د ګمرکي مالیې د عملي کېدو تر مهاله د سوداګریز تړون د ترلاسه کولو لپاره په نږدې اړیکه کې پاتې شي.

د بنګله دیش او امریکا خبرې اترې

بنګله دېش به د اګست له لومړۍ نېټې څخه د بنګله دېشي توکو پر ۳۵ سلنه ګمرکي مالیې د لګولو وروسته د امریکا سره د خبرو اترو بل پړاو ترسره کړي.

د سه شنبې په ورځ په یوه رسمي بیان کې ویل شوي چې د بنګله دېش د سوداګرۍ سلاکار شیخ بشیرالدین د ملي امنیت سلاکار خلیل الرحمن سره یوځای په واشنګټن کې د امریکا سره د هېواد د سوداګریزو خبرو مشري کوي.

وپلټۍ
د سویس او فرانسې په پوله د جي-۷ (G7) سرمشریزه؛ د لاریونونو له وېرې سخت امنیتي تدابیر
تورکیې او کاناډا د آزادې سوداګرۍ تړون په اړه خبرې اترې پیل کړې
د تورکیې اقتصاد د کال په لومړۍ ربع کې ۲.۵ سلنه وده کړې
نړیوال بانک ویلي دي چې د ایران جګړې په درشل کې ۲۷ هېوادونه بحراني فنډونو ته د لاسرسي په لټه کې دي
اروپایي ټولنه له امریکا سره د سوداګریزې معاملې د نهایي کولو لپاره هوکړې ته ورسېده
په هند کې د "برېکس"د بهرنیو چارو وزیرانو د ایران د جګړې تر سیوري لاندې پیل شوه
د امریکا یو چارواکی وایي چې د امریکا او چین ترمنځ د نادرو ځمکنیو منرالونو تړون لا هم نافذ دی
اسیا د ایران د جګړې له امله د انرژۍ د شاکونو دویمې څپې ته چمتووالی نیسي
د تورکیې دفاعي شرکتونو د ساحا ۲۰۲۶ نندارتون کې د نږدې ۸ میلیارد ډالرو صادراتو تړونونه لاسلیک کړل
د اماراتو له خوا د اوپک (OPEC) پرېښودل؛ پر دغه سازمان لویه ضربه او د تېلو په بازار کې بدلونونه
د ایران په وړاندې د امریکا لخوا د بندیزونو د پراخېدو له امله د تېلو بیې لوړې شوې
د انرژۍ د نړیوالې ادارې مشر: د هرمز تنګي د بندېدو له امله هره ورځ ۱۳ میلیونه بیرله تېل له لاسه وتلي
د جرمني لومړي وزیر میرز خبرداری: د ایران جګړه به تلپاتې اقتصادي زیانونه واړوي
اوزبیکستان له افغانستان سره د غوراوي سوداګرۍ تړون تایید کړ
پر ایران د جګړې په دوام سره د تېلو بیې په هر بیرل کې له ۱۰۵ ډالرو واوښتې
د طالبانو حکومت د پاکستاني دارو ګانو د بدیل د موندولو  په اړه اعلان افغانستان د درملو بازار ولړزاوه
په استانبول کې د ځوانو سوداګرو نړیواله کنګره  ترسره شوه
چین په ۲۰۲۵ کال کې د نړۍ تر ټولو ستر بېړۍ جوړوونکی هېواد شو
وینزویلا د تېلو په سکتور کې د اصلاحاتو له لارې بهرني پانګونې د ۱.۴ میلیارد ډالرو ته زیاتوي
اروپا کې د لومړي ځل لپاره په ډسمبر میاشت کې د بشپړ برېښنايي موټرو پلور له پټرولي موټرو څخه واوښت