لکه څنګه چې ۲۰۲۴ کال پای ته ورسید، د بریکس د پام وړ پراختیا د کال تر ټولو لویه جیوپولیټیکي کيسې په توګه راڅرګندیږي. بریکس په غیر رسمي ډول د ۲۰۰۰ لسیزې له منځه راهیسې د نړۍ په سیاست کې موجود و. خو سږکال، د بلاک سهار د یوه شانداره لمر ختو لپاره لاره هواره کړه، د یو عادلانه څو قطبي نړیوال نظم ژمنه کوي. دا د بلاک په غړیتوب، ملګرو بنسټ، او نړیوال تعقیب کې د یو بې ساري پرمختګ له امله رامینځته شو.
د پام وړ خبره دا ده چې سږکال د بریکس لمر ختل په نړیوال سیاست کې د امریکا په مشرۍ د جي۷ ګروپ واکمنۍ لمر لویدل چټک کړي دي. د هغو کسانو لپاره چې د بهیر بدلون یې له لاسه ورکړی چې د نورو سرلیکونو - غزه، اوکراین، د امریکا ټاکنې، او سوریه - لاندې ښخ شوی و، ۲۰۲۴ د بریکس لپاره یو اړین کال و. په کال کې پیښو وښودله چې نړیوال نظم بالاخره د یو متوازن جیوپولیټیک منظر په لور بدلیږي. او ۲۰۲۴ کال ښایي د امریکا په مشرۍ د لویدیځو هیوادونو د یوې وړې ډلې د امپریالیستي تمایلاتو لپاره د پای لوبه وه. کال د برازیل، روسیې، هند، چین، سویلي افریقا - د اصلي بریکس لین اپ - او د بلاک د نویو غړو او نویو ملګرو هیوادونو په دیموکراتیک مشرۍ د یو خلاص، عادلانه، او مساوي نړیوال نظم لپاره زمینه برابره کړه.
د بریکس په لور ګړندی تګ
د پیښو مهال ویش ته یوه چټکه کتنه ښيي چې ولې ۲۰۲۴ د نړیوال سیاست لپاره د بدلون يو مهم پړاو دی. د جنوري په لومړۍ نیټه، څلور نور هیوادونه - مصر، متحده عربي امارات، ایران، او ایتوپیا - په رسمي ډول بریکس سره یوځای شول، د بلاک غړیتوب یې له پنځو څخه نهو ته لوړ کړ. بیا اکتوبر د دې ډلې لپاره یو بشپړ نوی پړاو وګرځید کله چې بریکس دولس هیوادونو ته بلنه ورکړه چې 'ملګري هیوادونه' شي - الجزایر، بیلاروس، بولیویا، کیوبا، اندونیزیا، قزاقستان، مالیزیا، نایجیریا، تایلنډ، یوګنډا، ازبکستان، او ویتنام.
دا اعلان د روسیې په کازان کې د بریکس د ۱۶م سرمشریزې په څنډو کې وشو، چې د تورکیې ولسمشر رجب طیب اردوغان هم پکې ګډون کړی و. د پام وړ خبره دا ده چې تورکیې ته - د ناټو یو مهم غړی - هم د بریکس د ملګري دریځ وړاندیز وشو، پداسې حال کې چې اردوغان وویل د بریکس ګروپ سره د تورکیې پراختیایي اړیکې د هغې د موجوده تعهداتو، لکه د ناټو غړیتوب او د اروپایي اتحادیې نوماندۍ بدیل نه دی.
د نومبر په منځ کې د تورکیې د سوداګرۍ وزیر عمر بولات دا وړاندیز تایید کړ، "د [بریکس] غړیتوب د تورکیې دریځ په اړه، دوی تورکیې ته د ملګري غړیتوب دریځ وړاندې کړ. دا [د ملګري دریځ] د بریکس په سازماني جوړښت کې د لیږد پروسه ده."
په څرګند ډول، سږکال ډیرو هیوادونو د بریکس سره د ښکیلتیا لپاره لیکه جوړه کړه، ځینې د بشپړو غړو په توګه او ځینې د ملګرو هیوادونو په توګه. د دې تر څنګ، مخکې راپور ورکړل شوی و چې لږترلږه ۴۰ هیوادونه د بلاک سره په یوځای کیدو کې لیوالتیا لري.
لویدیځ ته دوه پیغامونه
له هغې وروسته د بریکس د ودې کیسه روانه شوه. دوو وروستیو پرمختګونو نور هم په ډاګه کړه چې بلاک څومره لیوال دی په داسې نړۍ کې مثبت بدلون راولي چیرې چې د امریکا په مشرۍ د لویدیځ امپریالیستي سیوری کمیږي. یو یې د امریکایي ډالر لپاره د نړیوال بدیل رامینځته کولو سمبولیک ګام دی. بل یې د لویدیځ نږدې کړۍ څخه هاخوا د مصنوعي ځيرکتيا په پراختیا کې د نړیوالو همکاريو لپاره هڅه ده.
د کازان په ۲۰۲۴ بریکس سرمشریزه کې، مشرانو په دودیزه توګه یو سمبولیک 'د بریکس اسعاري نوټ' رابرسیره کړ. د لومړنیو بریکس غړو بیرغونه په بانک نوټ کې حک شوي دي. که څه هم دا یو فعاله اسعار نه ده، خو رابرسیره کول یې د بریکس روحیه لرونکی هیله څرګنده کړه چې د ډالر بدیلونه وپلټي، چې اکثراً د امریکا لخوا د نړیوال اقتصاد د واکمنۍ لپاره د یوې وسیلې په توګه لیدل کیږي.
که څه هم د بریکس اسعار حقیقت ته بدلیدل وختي ښکاري، خو خپله نظریه د غړو هیلې څرګندوي چې د ډالر له واکمنۍ څخه د وتلو لاره ومومي. د نړیوالې سوداګرۍ د 'نه-ډالري کولو' په زیاتیدونکو خبرو کې، د بریکس بانک نوټ رابرسیره کولو یقیناً په جي۷ کې څو بڼکې وښورولې.
په ځانګړي توګه د اکتوبر له ۲۳ وروسته، کله چې بریکس په رسمي توګه په سیمه ایزو اسعارو کې د پولو-هاخوا تادیاتو تصفیه کول تایید کړل. بلاک غواړي داسې اقتصادي سیستم رامینځته کړي چې د امریکا تر کنټرول لاندې مالي وسیلو لکه سویفټ، یو لویدیځ تادیاتي میکانیزم، باندې تکیه ونکړي. يو بل پرمختګ چې د جي۷ لپاره ښه و نه شو د ډسمبر په ۱۱مه پیښ شو.
په مسکو کې د مصنوعي ځيرکتيا په یوه کنفرانس کې د ګډون پر مهال، پوتین وویل روسیه به د مصنوعي ځيرکتيا د پراختیا لپاره له بریکس او نورو هیوادونو سره همکاري وکړي. څرګنده موخه یې د موجوده تمایل لپاره د بدیل جوړول دي چې یوازې امریکا هڅه کوي پر نوي ټکنالوژۍ واکمني ولري.
د جی۷ په وړاندې د بریکس: بدلېدونکی حقیقت
د بریکس د نړیوال حضور د چټک پراختیا سره، دا پوښتنه راپورته کېږي – د جی۷ لپاره د بریکس په وړاندې د ځمکې له لاسه ورکول څه معنی لري؟ بدلېدونکی حقیقت د جی۷ لپاره دومره خراب دی څومره چې د بریکس لپاره هیجاني دی. جی۷، یا د اوو ګروپ، د نړۍ د اوو پرمختللو اقتصادونو یو عملي کلب دی، چې د امریکا، برتانیې، کاناډا، فرانسې، جرمني، جاپان او ایټالیا څخه جوړ دی. همدارنګه اروپايي اتحادیه هم په کې شامله ده، چې د ۲۷ اروپايي هېوادونو یو اقتصادي بلاک دی.
د واشنګټن په مشرۍ، جی۷ د کلونو راهیسې هڅه کړې چې نړیوالې اړیکې، نړیوال اقتصاد او رسنیز روایت شکل کړي، په داسې حال کې چې د نورو ځواکونو لکه چین، روسیې، تورکیې او هند د مرستو په اړه ونډې مني. اوس مهال ته راځو، د ځواک دینامیک بدل شوی دی. جی۷ په ثابته توګه خپل ځواک او غاښونه له لاسه ورکوي – داسې څه چې لس کاله مخکې د تصور وړ نه و. په ۱۹۹۰ کې، د جی۷ ونډه په نړیواله جی ډی پي کې ۶۶ سلنه وه او دا د څو کلونو لپاره لوړ پاتې شوو.
په هغه وخت کې، د امریکا په مشرۍ لویدیځ کولای شول په خپل سر جنګونه پیل کړي، د غیر متحده هېوادونو په کورنیو چارو کې مداخله وکړي، او نړیوال بانک او آی ایم ایف غریبو هېوادونو ته ولېږي. په وخت سره شیان بدل شول. په ۲۰۲۲ کې، د جی۷ نړیواله جی ډی پي ونډه ۴۴ سلنې ته راټیټه شوه. په یاد ولرئ چې د ۲۰۲۱ کال راهیسې کله چې امریکايي ځواکونه له افغانستان څخه ووتل، واشنګټن کوم نوی جنګ نه دی پیل کړی. دې په اوکراین، غزه، سوریه او یمن کې د شخړې او ګډوډۍ د سوله ییز حل وړتیا نه ده ښودلې.
ولې بریکس توپیر لري
په څرګند توپیر سره، د بریکس ونډه په نړیوال جی ډی پي کې ۳۷ سلنې ته لوړه شوه. خو بیا هم، د نړیوال اقتصاد په برخه کې د دې د زیاتېدونکي نفوذ سره سره، دې بلاک د جګړو پیل کولو یا مداخلو ترسره کولو تمایل نه دی ښودلی. دا متوازن چلند ځکه شونی دی چې بریکس د امپریالیزم-محوره جی۷ په پرتله د حکومتونو یوه ډېره غیر متمرکزه ډله ده چې مختلف جیوپولیټیکل لیدلوري او سوله غوښتونکې بهرنۍ تګلارې لري.
د ۲۰۲۵ کال په لور، جی۷ باید د ځان روح وپلټي. د بریکس غېږه، چې اوس د دې د پراختیا وروسته د بریکس+ په توګه یادېږي، د نړۍ شاوخوا ۴۰ سلنه نفوس لري. د دې هېوادونه داسې پریمانه طبیعي سرچینې لري چې جی۷ هېوادونه یې له پامه نشي غورځولی. او دا بلاک پراخه مصرفي بازارونه لري چې د جی۷ هېوادونو څو ملیتي شرکتونه پرې تکیه کوي.
په داسې حال کې چې د اوکراین جنګ، د غزې کړکېچ، د ډونلډ ټرمپ د ټاکنو بریا، او په سوریه کې ګډوډي د سرلیکونو پام ځانته اړوي، د بریکس چوپ پرمختګ په څرګنده توګه د کال د سترو بدلون راوړونکو کیسو څخه یوه ګڼل کېږي.
