نړۍ
4 د لوستلو دقیقې
روسیه : اوکراین د امریکا او روسیې د مذاکراتو نه مخکې پر مسکو د ډرون الوتکو ستر برید کړی.
د اوکراین لوی ډرون حمله پر موسکو راځي په داسې حال کې چې د امریکا او اوکراین چارواکي د سعودي عربستان په اړه د سولې خبرو اترو لپاره چمتو کیږي.
روسیه : اوکراین د امریکا او روسیې د مذاکراتو نه مخکې پر مسکو د ډرون الوتکو ستر برید کړی.
/ Reuters
11 مارچ 2025

اوکراین پداسې حال کې پر مسکو د ډرون الوتکو پر مټ یو ډیر ستر برید ترسره کړی چې امریکا او روسیه په سعودي عربستان کې د سولې مذاکراتو ته چمتووالی نیسي.

اوکراین د روسي پلازمېنه مسکو باندې د بې پیلوټه الوتکو تر ټولو لوی برید ترسره کړ، چې لږ تر لږه ۹۱ ډرونونو پدې برید کې برخه اخیستې وه. د روسي چارواکو په وینا، په دې برید کې یو تن وژل شوی، ګنشمیر سیمو کې اورلګیدنې رامنځته شوي او  هوایي ډګرونه تړل شوي او لسګونه الوتنې ځنډول شوې دي.

د روسیې د دفاع وزارت د سه شنبې په ورځ وویل چې ټولټال ۳۳۷ اوکرایني ډرونونه په روسیه کې ویشتل شوي، چې له دې ډلې ۹۱ یې د مسکو په سیمه او ۱۲۶ یې د کورسک په سیمه کې ویشتل شوي دي، چیرې چې اوکرایني ځواکونه شاتګ کوي.

دا ستر برید په داسې حال کې ترسره شو چې د اوکراین چارواکي په سعودي عربستان کې د امریکا له یوې ډلې سره د سولې خبرو لپاره د زمینې برابرولو په موخه لیدنه کوي. په ورته وخت کې، روسي ځواکونه هڅه کوي چې په کورسک سیمه کې زرګونه اوکرایني سرتیري محاصره کړي.

د مسکو ښاروال سرګي سوبیانین وویل چې د ښار د هوايي دفاع سیستمونه لا هم د بریدونو مخنیوی کوي. مسکو او شاوخوا سیمه چې لږ تر لږه ۲۱ میلیونه نفوس لري او د اروپا له سترو ښارونو څخه ګڼل کیږي، د دې بریدونو هدف ګرځېدلې ده.

سوبیانین په ټیلیګرام کې وویل: "دښمن د بې پیلوټه الوتکو تر ټولو لوی برید په مسکو باندې شنډ شوی دی."

د مسکو د سیمې والي اندري ووروبیوف وویل چې لږ تر لږه یو تن وژل شوی او درې نور ټپیان شوي دي. هغه د یوې ویجاړې شوې ودانۍ عکس خپور کړ چې کړکۍ یې ماتې شوې وې. هغه زیاته کړه چې ځینې اوسېدونکي اړ شول چې د رامنسکویې په سیمه کې له یوې څو پوړیزې ودانۍ څخه ووځي، چې د کرملین څخه ۳۱ میله لرې پرته ده.

په مسکو کې د وېرې کومه نښه نه وه، او خلک د معمول په څېر خپلو کارونو ته روان وو.

د روسیې د هوايي چلند څارونکي وویل چې د بریدونو وروسته د مسکو په ټولو څلورو هوایي ډګرونو کې الوتنې وځنډول شوې ترڅو د هوايي خوندیتوب ډاډ ترلاسه شي. همدارنګه، د یاروسلاول او نژني نووګورود په سیمو کې دوه نور هوایي ډګرونه هم وتړل شول.

که څه هم د امریکا پخواني ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي چې غواړي په اوکراین کې سوله راولي، خو جګړه په ډګر کې لا ګرمه شوې ده. د کورسک په سیمه کې د روسیې د پسرلني بریدونو ترڅنګ، اوکراین په روسیه کې د ډرونونو بریدونه زیات کړي دي.

روسیې په مسکو او نورو مهمو ځایونو باندې د بریښنایي "چترونو" سیستمونه جوړ کړي دي، چې د ستراتیژیکو ودانیو لپاره اضافي پرمختللي داخلي دفاعي سیستمونه لري. دغه راز، د هوايي دفاع پیچلی سیستم جوړ شوی ترڅو ډرونونه د کرملین تر رسېدو مخکې وویشتل شي.

کییف، چې خپله د روسي ځواکونو له پرله پسې ډرون بریدونو سره مخ دی، هڅه کړې چې د خپل لوېدیځ ګاونډي پر وړاندې د ډرونونو بریدونه ترسره کړي. دغه بریدونه د تېلو تصفیه‌خونې، هوايي ډګرونه او د روسیې ستراتیژیک رادار سټېشنونه هدف ګرځوي.

د ډرون جګړه

دغه جګړه، چې د دویمې نړیوالې جګړې وروسته په اروپا کې تر ټولو ستره جګړه ګڼل کیږي، د لومړۍ نړیوالې جګړې د خندقونو او توپچي جګړې سره د ډرونونو نوې ټکنالوژي یوځای کړې ده.

مسکو او کییف دواړو هڅه کړې چې نوي ډرونونه واخلي او جوړ کړي، او په نوښتګر ډول یې وکاروي. دواړه خواوې هڅه کوي چې د ډرونونو د له منځه وړلو لپاره نوې لارې ومومي، له کروندګرو د ښکار ټوپکونو څخه نیولې تر پرمختللو بریښنایي خنډ جوړولو سیسټمونو پورې.

دواړو خواوو ارزانه تجارتي ډرونونه په وژونکو وسلو بدل کړي او د هغوی تولید یې زیات کړی دی.

دواړو خواوو سرتیرو د ډرونونو څخه د وېرې راپور ورکړی دی، او دواړو خواوو د خپلو تبلیغاتو لپاره د ډرون بریدونو ویډیوګانې کارولې دي، چې پکې سرتیري په تشنابونو کې وژل کیږي یا له سوځېدونکو وسایطو تښتي.

د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین، چې هڅه یې کړې مسکو د جګړې له سختیو څخه خوندي وساتي، د اوکراین هغه ډرون بریدونه چې د ملکي زیربناوو لکه د اټومي بټیو هدف ګرځوي "ترهګري" بللې ده او د ځواب ورکولو ژمنه یې کړې ده.

مسکو، چې د روسیې تر ټولو شتمن ښار دی، د جګړې پر مهال د سړې جګړې وروسته د دفاعي لګښتونو تر ټولو ستر زیاتوالي څخه ګټه پورته کړې ده.

وپلټۍ
په ایران د نجونو په ښوونځي د اسرائیل د برید له امله د مړو شمیره ۱۴۸ تنو ته لوړه شوه
ولسمشر اردوغان: پر ایران د امریکا او اسرائیل برید ښايي منځنی ختیځ د اور په حلقه بدل کړي
راپورونه: د ایران لوړپوړي دفاعي چارواکي د امریکا او اسرائیل په بریدونو کې وژل شوي
د یکشنبې په سهار د کابل په مرکز کې د یوې چاودنې او ورپسې د پرله پسې ډزو غږونه اورېدل شوي.
ایران تایید کړه چې علي خامنه‌یي او د کورنۍ غړي یې د امریکا او اسرائیل په بریدونو کې وژل شوي
اسرائیل د د ایران د دیني مشر خامنه‌یي او ولسمشر پزشکیان په ګډون د ایران لوړپوړي مشران په نښه کړل
اسرائیل پر ایران کې په یو ښوونځي برید کړی چې له امله يي لږ تر لږه ۴۰ تنه زده کوونکو ژوند د لاسه ورکړ
هاکان فیدان پر ایران د امریکا او اسرائیل له بریدونو وروسته له خپلو سیالانو سره ټیلیفوني خبرې وکړې
ټرمپ وایي امریکا په ایران کې "پراخ جنګي عملیات" پیل کړي دي
افغانستان په جلال آباد ښار کې د پاکستان د جنګي الوتکې د غورځولو ادعاء کړې ،پاکستان رد کړه
امریکا د افغانستان او پاکستان ترمنځه په نښته کې د پاکستان نه د ملاتړ اعلان وکړ
اسرائیل او امریکا پر ایران بریدونو د پیلولو سره نړۍ د شاک سره مخ ده
په امریکا کې له فلسطینیانو سره خواخوږي، د لومړي ځل لپاره له اسرائیلیانو تېره شوه
چین له افغانستان او پاکستان څخه د اوربند غوښتنه وکړه
هاکان فیدان د پاکستان ، افغانستان، قطر او سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزیرانو سره ټیلیفوني خبرې وکړې