منځنی ختیځ
2 د لوستلو دقیقې
ټرمپ ادعا کړې چې امریکا د ایران پر خارک ټاپو پراخ بمي بریدونه کړي
د امریکا ولسمشر وايي، امریکايي ځواکونو د ایران پر خارک ټاپو پوځي اهداف بمبارد کړي، هغه ټاپو چې د دغه هېواد د اومه تېلو ډېری صادرات له همدې لارې کېږي.
ټرمپ ادعا کړې چې امریکا د ایران پر خارک ټاپو پراخ بمي بریدونه کړي
ټرمپ ادعا کړې چې امریکا د ایران پر خارک ټاپو پراخ بمي بریدونه کړي / Reuters

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، امریکايي پوځ د ایران پر خارک ټاپو یو لوی برید کړی او خبرداری یې ورکړی چې که د هرمز تنګي له لارې د کښتیو تګ راتګ ګډوډ شي، نو د دغه هېواد د تېلو بنسټیز تاسیسات به په نښه شي.

ټرمپ د شنبې په سهار پر خواله رسنیو ولیکل: "د امریکا مرکزي قومندانۍ (سنټکام) د منځني ختیځ په تاریخ کې یو له تر ټولو ځواکمنو بمي بریدونو څخه ترسره کړ او د ایران په ارزښتناک ټاپو، خارک کې یې هر پوځي هدف په بشپړه توګه له منځه یووړ."

"ما غوره وګڼله چې پر دغه ټاپو د تېلو بنسټیز تاسیسات له منځه یونه سم. خو که ایران یا بل هر څوک د هرمز تنګي له لارې د کښتیو په ازاد او خوندي تګ راتګ کې خنډ جوړ کړي، زه به سمدستي پر خپلې پرېکړې بیا کتنه وکړم."

بنسټیز ټاپو

که څه هم امریکا او اسرائیلو د دغه ټاپو په اړه له احتیاط څخه کار اخیستی، خو د ټرمپ ادارې د چارواکو له قوله ویل شوي چې په منځني ختیځ کې د امریکا او اسرائیلو د جګړې د دوام په صورت کې د خارک نیول یو له انتخابونو څخه دی.

د جي پي مورګن د یوه نوي راپور له مخې، دغه ټاپو چې د ایران له اصلي خاورې شاوخوا ۳۰ کیلومتره لرې موقعیت لري، د ایران د اومه تېلو شاوخوا ۹۰ سلنه صادرات له همدې لارې کېږي.

دغه ټاپو د منهاتن شاوخوا درېیمه برخه مساحت لري او کارپوهان وايي چې د دې پر وړاندې هر ډول اقدام به چټک غبرګونونه ولري.

د ایران بریدونو د هرمز په تنګي کې سمندري تګ راتګ تقریبا په ټپه درولی - هغه تنګی چې په عادي توګه د نړۍ د اومه تېلو او مایع طبیعي ګاز پنځمه برخه له همدې لارې تېرېږي - او د خلیج په نورو هېوادونو کې یې هم د تېلو پر بنسټیزو تاسیساتو اغېز کړی دی.

ټرمپ وویل، امریکايي سمندري ځواک به "ډېر ژر" د تېلو د صادراتو د بیا پیلولو لپاره له دغه تنګي څخه د ټانکرونو ملتیا پیل کړي، ځکه نوموړی په امریکا کې د تېلو د لوړېدونکو بیو د کنټرولولو هڅه کوي.

په خارک ټاپو کې د ۱۹۶۰ او ۱۹۷۰ لسیزو پر مهال د ایران د تېلو صنعت د پراختیا په ترڅ کې مهم پرمختګونه وشول، ځکه په هغه وخت کې د دغه هېواد ډېری سواحل د لویو ټانکرونو لپاره ډېر کم عمقه وو.

 

وپلټۍ
امریکا د ایران هغه وړاندیز رد کړ چې له خبرو اترو څخه د اټومي موضوع د ایستلو غوښتنه کوي
اوکراین په روسیه کې د تیلو په یوه تصفیه خانه د ډرون الوتکو پر مټ برید کړی دی.
یونیسف: افغانستان به تر ۲۰۳۰ کال پورې زرګونه ښځینه ښوونکې او ډاکټرانې له لاسه ورکړي
د اندونیزیا په لویدیځه جاوا کې د رېل ګاډو ټکر؛ د ټکسي له امله رامنځته شوې پېښه کې ۱۴ کسان ووژل شول
د عراق د همغږۍ چوکاټ ائتلاف  علي الزیادي د لومړي وزیر نوماند په توګه وټاکه
جنوبي کوریا د شمالي کوریا د اټومي پروګرام په اړه د بیړني نړیوال اقدام غوښتنه وکړه.
ایران د بریدونو پر وړاندې د 'باوري ضمانتونو' غوښتنه وکړه او امریکا او اسرائیل یې په تېري تورن کړل .
ټرمپ د هرمز تنګي د بیا پرانستلو په اړه د ایران پر وړاندیز خوښ نه دی
نن دوشنبه د پاکستان له لورې د افغانستان پر کونړ ولایت په بریدونو کې ۴ تنه مړه او ۷۰ تنه ټپيان شوي
اروپايي ټولنه: له افغانستان سره تخنیکي خبرې د طالبانو د رسمیت پېژندنې په مانا نه دي
په کونړ کې د پاکستان په یو "توغندیز برید" کې ۳ تنه وژل شوي او ۴۵ نور  ټپیان  شوي دي.
ټرمپ دا غوره ګڼي چې په تهران باندې د فشار زیاتولو لپاره د ایران په بندرونو سمندري بندیزونه وساتي
ایران د پاکستان په منځګړیتوب د خبرو د ناکامۍ ملامتي پر امریکا واچوله.
تورکیې پر اسلامي ټولنو د خپل ارزښتونو د بیرته د ترلاسه کولو غږ وکړ.
په قطر کې بند پاتې ۱۱۰۰ افغانان؛ د کانګو دیموکراتیک جمهوریت ته د لېږدولو له ګواښ سره مخ دي