منځنی ختیځ
3 د لوستلو دقیقې
ایران ویلي د جګړې د پای ته رسولو په پار د امریکا طرحو ته ځواب به د منځګړو له لارې واستول شي.
له عمان سره د هرمز په تنګي کې د بېړۍ چلونې د خوندي لارو په اړه د خبرو اترو له پرمختګ سره جوخت، تهران د جګړې د پای ته رسولو لپاره خپل شرطونه او چوکاټ روښانه کړ.
ایران ویلي د جګړې د پای ته رسولو په پار د امریکا طرحو ته ځواب به د منځګړو له لارې واستول شي.
بقایی

د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقایي تایید کړه چې د سیمه‌ییزو نښتو د پای ته رسولو په موخه د امریکا طرحو ته د ایران ځواب به د ډیپلوماټیکو منځګړو له لارې واورول شي. نوموړي په عین حال کې د هرمز په تنګي کې د بحري تګ‌راتګ د خوندي دهلیزونو جوړولو پر سر له عمان سره د پام وړ پرمختګ خبر ورکړ.

بقایي وویل چې تهران په ټولو جبهو کې د جګړې د درېدو او په خلیج کې د سمندري امنیت د بېرته تامینولو لپاره خپلې «ارزونې او شرایط» وړاندې کړي دي.

د منځګړو له لارې د تهران او واشنګټن ترمنځ د ناپېژندل شوو غیرمستقیمو اړیکو د دوام پر تایید سربېره، بقایي زیاته کړه: «د مقابل لوري تحریري وړاندیزونو ته لازم ځوابونه به هم د درېیمګړو له لارې واستول شي.»

دا څرګندونې د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو له هغو ادعاوو وروسته کېږي چې په اتن کې یې وکړې. روبیو ادعا کړې وه چې ایران د ستونزو د حل لپاره ډېر چانسونه له لاسه ورکړي او پر خپلو استراتیژیکو اوبو او بحري تنګیو یې واک او کنټرول بایللی دی.

بقایي د روبیو د ادعاوو د ردولو په ترڅ کې، د ۲۰۱۵ کال له اټومي تړون څخه په ۲۰۱۸ کال کې د واشنګټن یو اړخیز وتلو او د ډیپلوماټیکو پروسو پر مهال د هغوی پوځي بریدونو ته په اشارې سره وویل: «د تاریخي حقایقو تحریفول نشي کولای د نړیوالو افکارو له ذهنه دا واقعیت پاک کړي چې امریکا په وار وار خپلو ژمنو ته شا کړې ده.»

د سوداګریزو کښتیو د تګ‌راتګ په اړه، بقایي وویل چې د تهران او مسقط ترمنځ د دوه اړخیزو غونډو په پایله کې، د هرمز له تنګي څخه د کښتیو د مصئون تګ او راتګ لپاره پر دقیقو جغرافیایي کورډیناټونو او نقطو موافقه شوې ده.

پر یاده سمندري طرحه شوې پرېکړه به ډېر ژر د سمندر رانۍ له نړیوالو سازمانونو سره شریکه شي.

دا ډیپلوماټیک نوښت په داسې حال کې کېږي چې د ایران پر وړاندې د امریکا او اسراییل ګډ پوځي کمپاین او جګړه اتمې میاشتې ته داخله شوې ده.

د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان تر دې مخکې پر واشنګټن نیوکه کړې وه چې د تېرو ډیپلوماټیکو غونډو پر مهال یې بریدونه کړي دي، خو د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي ټینګار کړی چې عادلانه او منظمې خبرې اترې لا هم کولی شي سوله تامین کړي.

د ملګرو ملتونو په عمومي اسامبله کې د ایران لخوا په وړاندې شوې تېره طرحه کې راغلي وو چې په ټولو جبهو کې د هراړخیز اوربند، د امریکا لخوا د سمندري بندیزونو او د تېلو د تعزیراتو د پورته کولو او د کنګل شوو شتمنیو د ازادېدو په بدل کې به تنګی بېرته پرانیستل شي او په اوو ورځو کې به اټومي خبرې اترې پیل شي.

 

وپلټۍ
د پاکستان د پوځ مشر له ایران سره د 'نږدې همغږۍ' غوښتنه وکړه
غیرقانوني اسرائیلي ښارګوټو اوسیدونکو  یوه فلسطینۍ ښځه ووژله او ۱۰ نور یې ټپیان کړل
د فنلنډ ولسمشر تورکیه د اروپا یو مهم امنیتي لوبغاړی او د ناټو نه بېلېدونکی متحد وباله.
سعودي شرکت په پاکستان کې د ۳۰ میلیارده ډالرو په ارزښت د انرژۍ زېربناوو د پراختیا هوکړه لاسلیک کړه
د منګولیا ولسمشر ویلي د فساد له تورونو وروسته به استعفا وکړي او ژمنه یې وکړه چې خپل نوم به پاک کړي.
د عراق پارلماني پلټنو په «جرف الصخر» کې د تېلو د قاچاق شواهد افشا کړل
فیدان وايي تورکیه باید د سیمه‌ییز اتصال د پیاوړتیا مشري پر غاړه واخلي
یو عدلي طب کارپوه وايي چې د اپسټین مړینه تر ځان‌وژنې ډېره له وژنې (قتل) سره ورته والی لري
وینس وايي د ټرمپ اداره به اجازه ورنه کړي چې له ایران سره جګړه پر یوې بلې «نه ختمېدونکې جګړې» بدله شي
د مهمو خبرونو غورچاڼ
اردوغان د تورکیې په کوربه‌توب د COP31 سرمشریزه په تاریخ کې «تر ټولو بریالۍ» سرمشریزه وبلله.
ایران وايي چې هرمز تنګي ته نږدې یې د امریکا یوه پوځي بې‌ پیلوټه الوتکه نیولې ده
عراقچي وايي،د امریکا لخوا د ایران د شرطونو د منلو په صورت کې په دوو ورځو کې به هرمز تنګی پرانیزو.
په هرمز تنګي کې درې د تېلو لېږدوونکې بېړۍ له سمندري ماینونو سره جنګیدلي دي.
شیخه حسینه واجد وايي چې د اعدام د سزا له ګواښ سره سره به په ډسمبر کې بنګله دېش ته ستنه شي.