تمه ده چې په سویس کې د منځني ختیځ د شخړې په اړه د خبرو اترو یو نوی پړاو پیل شي، ځکه چې د امریکا او ایران چارواکي د لبنان پر سر د ترینګلتیا او د هرمز تنګي په اړه د نویو خبرداریو په ترڅ کې هلته ورسېدل.

د یکشنبې په ورځ په سویس کې د منځني ختیځ د جګړې په اړه د خبرو اترو یو نوی پړاو په داسې حال کې پیل شو چې ایراني مذاکره کوونکي او د امریکا د ولسمشر مرستیال جې ډي وانس کوربه ښار ته ورسېدل. دا په داسې حال کې ده چې تهران ویلي، په لبنان کې د اسرائیلي بریدونو له امله یو ځل بیا د هرمز تنګی تړي.

اروپاته له الوتنې وړاندې، وانس خبریالانو ته وویل، هغه هیله لري چې "د اټومي مسلې او د لبنان د اوربند په اړه پرمختګ وشي. دا هغه دوه مهم موضوعات دي چې زما په اند موږ به پرې تمرکز وکړو."

ټاکل شوې وه چې دا تعقیبي خبرې د جمعې په ورځ په سویس کې پیل شوې وای، خو په وروستۍ شېبه کې وروسته له هغه وځنډېدې چې اسرائیل په لبنان کې خونړي بریدونه وکړل او څو تنه یې ووژل.

واشنګټن د جمعې په وروستیو کې د نوي اوربند اعلان وکړ — چې دا له ایران سره د لومړني هوکړې یو شرط و — خو اسرائیل په لبنان کې خپلو وژونکو بریدونو ته دوام ورکوي چې دا د اوربند سرغړونه بلل کېږي.

د ایران مرکزي نظامي قوماندانۍ د امریکا له خوا د "تړون سرغړونې" او د "صهیونیسټي رژیم له خوا په جنوبي لبنان کې د اوربند پرله پسې سرغړونې" په غبرګون کې وویل: "د هرمز تنګی به د کښتیو د تګ راتګ پر مخ وتړل شي."

هرمز، چې د تیلو او ګازو د لیږد یوه مهمه لاره ده، د جګړې د ډیرې مودې لپاره د ایران له خوا بنده شوې وه، چې د انرژۍ نړیوال بازارونه یې له سختو ټکانونو سره مخ کړي وو.

تهران د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ او د هغه د ایراني سیال مسعود پزشکیان ترمنځ د لومړني لاسلیک شوي تړون له مخې د دغې لارې پر پرانیستلو هوکړه کړې وه او د کښتیو تګ راتګ په ښه کېدو و.

د امریکا مرکزي قوماندانۍ  د ایران له اعلان وروسته وویل چې د دغې نړیوالې اوبلارې له لارې خوندي تګ راتګ پر ځای دی او امریکايي ځواکونه "حاضر او بیدار" دي.

وروسته ټرمپ خبرداری ورکړ چې که مذاکره کوونکي د معاملې په بشپړولو کې پاتې راشي، واشنګټن کولی شي پر هرمز خپل محصول (ټول/ټیکس) وضع کړي. ټرمپ په ټروت سوشل (Truth Social) کې ولیکل: "هیڅ محصول به نه وي مګر دا چې د متحده ایالاتو لخوا او د متحده ایالاتو لخوا وضع شي."

د سویس هڅې

د ایران دولتي رسنیو او د سویس د بهرنیو چارو وزارت ویلي چې یو ایراني پلاوی د شنبې په ناوخته سویس ته رسېدلی دی. د ایران رسمي ټلویزیون ویلي چې په دې پلاوي کې د پارلمان رئیس محمد باقر قالیباف او د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي شامل دي.

د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقایي وویل، پلاوی به د تړون له مخې د "بل لوري د ژمنو د پلي کېدو غوښتنه وکړي." هغه زیاته کړه: "که نه نو، ټوله هوکړه به له خطر سره مخ شي."

وانس د یکشنبې په سهار د سویس د ایمین (Emmen) هوایي اډې ته ورسېد. هغه مخکې ویلي وو چې یوازې "یوه یا دوه ورځې" هلته پاتې کیدی شي.

امریکايي مذاکره کوونکي جیرډ کوشنر او سټیو ویټکوف لا دمخه هلته د ځینو "تخنیکي مسلو" د حل لپاره شتون درلود او راپور یې ورکړی چې "چارې ښې روانې دي."

پاکستان، چې په دې منځګړیتوب کې مرسته کوي، د یکشنبې په ورځ وویل چې لومړی وزیر شهباز شریف او د پوځ مشر عاصم منیر هم سویس ته تللي ترڅو په دغو لوړپوړو خبرو کې برخه واخلي.

د دې خبرو اترو هدف د هغو مسلو په اړه چې په لومړني تړون کې حل شوې نه دي (په ځانګړي ډول د ایران اټومي پروګرام) د دوه میاشتنۍ مذاکراتي دورې پیلول دي.